Dwarsdijk is een buurtschap ANWB Topografische Atlas Utrecht/Flevoland (2004) - kaart 107 148-444 in de Utrechtse gemeente Wijk bij Duurstede. Dwarsdijk ligt ongeveer 3 km ten zuidwesten van het dorp Cothen en 1 km ten noorden van het Amsterdam-Rijnkanaal. Tot 1996 hoorde het bij de gemeente Cothen, die toen werd opgeheven, en volgens de officiële woonplaatsenindeling van Nederland valt het onder de woonplaats Cothen.
De naam Dwarsdijk is ontstaan omdat de buurtschap aan een dwarsdijk tussen de stroomruggen van de Kromme Rijn en de Lek ligt. Deze dijk loopt van noord naar zuid. De buurtschap ligt ongeveer halverwege. Het noordelijk deel van deze dijk, vanaf de oude loop van de Kromme Rijn tot de buurtschap Dwarsdijk, heet Smidsdijk. Het zuidelijk deel, tussen deze buurtschap en de Lek, heet Hoeksedijk. De Hoeksedijk wordt onderbroken door het Amsterdam-Rijnkanaal zonder dat er ter plaatse een oeververbinding is. Komend van Dwarsdijk draait de Hoeksedijk bij dit kanaal naar het westen en kan men langs het kanaal zijn weg vervolgen. Komend van de Lekdijk loopt de Hoeksedijk dood tegen het Amsterdam-Rijnkanaal.
De buurtschap lag op de grens van de dorpsgebieden Cothen, Werkhoven en Wijk bij Duurstede. In de tweede helft van de 14e eeuw werd op de kruising van de Dwarsdijk – het huidige tracé van de Smidsdijk – en de Kapelleweg een kapel gebouwd, omdat de afstand tot de parochiekerken in de omliggende dorpen voor de bewoners te groot was. Rond 1600 raakte deze kapel in verval en werd zij afgebroken. De nederzetting bleef beperkt tot enkele huizen langs de dijk. Al in de 16e eeuw bevond zich tegenover de kapel een smederij, die later de naam Smidsdijk heeft bepaald.Monumenten Inventarisatieproject hemeente Cothen 1991
In Dwarsdijk stond tot 1871 het kasteeltje Royestein.
Categorie:Buurtschap in Utrecht Categorie:Geografie van Wijk bij Duurstede