Ypeij is de naam van een Fries patriciërsgeslacht. De familie Ypeij telde onder anderen ambtenaren, politici, hoogleraren en rechters.Nederland's Patriciaat 37 (1951) De geschiedenis van de familie is deels beschreven door Goffe Jensma in het boek "Tot aandenken aan mijne moeder".Jensma, Goffe, Tot aandenken aan mijne moeder: filantropie en grootgrondbezit te Swarteweisein 1650-1892-1992 1992, Fryske Academie, Fryske historyske rige 7, nr 747, Leeuwarden, 1992 (uitgave ter gelegenheid van het honderdjarig bestaan van de Stichting op Toutenburg te Swarteweisein).
De familie bezat de buitenplaats Toutenburg gelegen in het bos van Ypeij te Tietjerk, die later een openbaar park werd dat wordt beheerd door de stichting 'Op Toutenberg'.
Bekende Ypeij-telgen Annaeus Ypeij (1760-1837), was een Nederlands predikant, kerkhistoricus en hoogleraar Adolph Ypeij (1805 - 1875), rechtsgeleerde en Tweede Kamerlid Suffridus Ernst Ypeij (1858-1916), burgemeester van Sliedrecht
Categorie:Nederlands patriciërsgeslacht