Economie van Turkije

De economie van Turkije is de 18e economie van de wereld. De CIA classificeert Turkije als een ontwikkeld land.Developed Countries, World Factbook, CIA. Turkije wordt door economen en politicologen vaak beschouwd als een nieuw geïndustrialiseerd land en is een van de stichtende leden van de OESO (1961) en de G-20 grote economieën (1999). Sinds 31 december 1995 maakt Turkije deel uit van de douane-unie van de EU. Het bbp per inwoner van Turkije plaatst het land tussen de hogere midden-inkomenslanden.

Macro-economische ontwikkelingen De economie van Turkije is een complexe mix van traditioneel vakmanschap en moderne industrie, in toenemende mate gedomineerd door de laatstgenoemde. Turkije heeft een sterke en snelgroeiende particuliere sector, maar de staat speelt nog steeds een belangrijke rol in de industrie, het bankwezen, transport en communicatie. In de afgelopen jaren is de Turkse economie sterk gegroeid, in 2010 groeide de economie met 8,9%. Hoewel de effecten van de internationale financiële crisis niet aan het land voorbijgingen (de export kelderde hard in 2009) werd de Turkse financiële sector hier niet door getroffen. Als beloning voor zijn solide financiële beleid ontving Turkije tijdens de financiële crisis meerdere positieve herwaarderingen van grote kredietbeoordelaars. Hierdoor is het voor Turkije nu makkelijker geworden om geld te lenen dan enkele EU-lidstaten als Griekenland en Ierland. Ook op enkele andere graadmeters is Turkije in de laatste jaren de EU genaderd, zo scoorde Turkije in 2010 beter dan 9 EU-lidstaten op de Corruptieperceptie-index. Ook het gemiddeld inkomen in Turkije is met zo'n 15.100 dollar boven of op gelijk niveau met de armste EU-lidstaten.

Volgens het tijdschrift Forbes had Istanboel, Turkijes financiële hoofdstad, een totaal van 35 miljardairs met ingang van maart 2008 (tegen 25 in 2007), waarmee het op de vierde plaats in de wereld stond achter Moskou (74 miljardairs), New York (71) en Londen (36).Forbes lijst van "Billionaire Cities" in The Sunday Times artikel "Turkey's new rich find the Midas touch", 9 maart 2008

Agrarische sector De grote agrarische sector is goed voor 11,2% van de werkgelegenheid in 2006. Met ingang van maart 2007, is Turkije wereldwijd de grootste producent van hazelnoten, kersen, vijgen, abrikozen, kweeperen en granaatappels, de op een na grootste producent van watermeloenen, komkommers en kikkererwten; de op twee na grootste producent van tomaten, aubergines, paprika's, linzen en pistachenoten, de op drie na grootste producent van uien en olijven, de op vier na grootste producent van suikerbieten, de op vijf na grootste producent van tabak, thee en appels; de op zes na grootste producent van katoen en gerst; de op zeven na grootste producent van amandelen; de op acht na grootste producent van tarwe, rogge en pomelo's, en de op negen na grootste producent van citroenen. Turkije is zelfvoorzienend in voedselproductie sinds de jaren 1980. De landbouwproductie is steeds met een respectabel percentage gegroeid. Echter is sinds de jaren 1980 de landbouw in een staat van achteruitgang in vergelijking met de totale economie. Landbouwleningen zijn uitgegeven met een negatieve rente.

Van oudsher is het boerenland van Turkije tamelijk versnipperd. Volgens de volkstelling in 1990, "was 85% van het landbezit onder 10 hectare en 57% daarvan was in vier of meer niet aangrenzende delen versplinterd."Ray, Isha; Serap Gül (2000). More from less: policy options and farmer choice under and Drainage Systems 13:363-383. Vele oude gewoonten in de landbouw blijven wijdverspreid, maar verwacht wordt dat deze tradities zullen veranderen met het toetredingsproces tot de EU. Subsidies voor meststoffen en bestrijdingsmiddelen zijn beperkt. De regering heeft ook vele geplande projecten, zoals het Project Zuidoost-Anatolië (GAP-project). De komst van de GAP belooft een zeer voorspoedige toekomst voor de zuidoostelijke landbouw.

De veeteelt, vergeleken met de eerste jaren van de Republiek, toonde kleine verbeteringen in productiviteit en de latere jaren van het decennium zagen stagnatie. Niettemin hebben veeteeltproducten, inclusief vlees, melk, wol en eieren, bijgedragen tot meer dan ⅓ van de waarde van de landbouwproductie. Visserij is een ander belangrijk onderdeel van de economie.

Industriële sector De grootste industrie is textiel en kleding (16,3% van de totale industriële capaciteit in 2005 volgens de Staatsinstituut voor de Statistiek), gevolgd door olieraffinage (14,5%), voeding (10,6%), chemische stoffen (10,3%), ijzer en staal (8,9%), automobielen (6,3%) en machinerie (5,8%). Textiel en kleding vormt ook het grootste aandeel in de totale export (19% in 2005), gevolgd door auto's (18%), ijzer en staal (13%), witgoed (10%), chemische en farmaceutische producten (9%), en machines (7%). Turkse textielondernemingen exporteerden in 2006 ter waarde van $ 13,98 miljard, meer dan $ 10,67 miljard daarvan (76,33%) naar de EU-lidstaten. thumb|left|Turkse automobielbedrijven zoals TEMSA, Otokar en BMC behoren tot de grootste bus- en vrachtwagenfabrikanten thumb|Etox is een nieuw Turks sportwagenmerk, gevestigd in Ankara

Vestel Electronics van Turkije is de grootste tv-producent in Europa, goed voor een kwart van alle tv-toestellen geproduceerd en verkocht op het continent. In januari 2005 waren Vestel en zijn rivaliserende Turkse elektronica- en witgoed merk Beko goed voor meer dan de helft van alle tv-toestellen gefabriceerd in Europa. Een ander Turks elektronicamerk, Profilo-Telra, was Europa's op twee na grootste tv-producent in 2005. het EU-marktaandeel van Turkse bedrijven in de consumentenelektronica is sterk toegenomen na de douane-unie overeenkomst tussen de EU en Turkije: in kleuren-tv's van 5% in 1995 tot meer dan 50% in 2005, in digitale apparaten van 3% tot 15%, en in witgoed van 3% tot 18%.

Turkije heeft ook een grote en groeiende automobielindustrie, die in 2006 1.024.987 motorvoertuigen produceerde.Turkish Automotive Production, Turkish Automotive Producers' Association Het is de op vijf na grootste autoproducent in Europa, achter Duitsland (5.819.614), Frankrijk (3.174.260), Spanje (2.770.435), het Verenigd Koninkrijk (1.648.388) en Italië (1.211.594). De automobielindustrie is een belangrijk deel van de economie sinds de late jaren 1990. De bedrijven in de sector zijn voornamelijk gelegen in de Marmara-regio. De gecombineerde capaciteit van de 6 bedrijven voor de productie van personenauto's lag op 726.000 eenheden per jaar in 2002, tot 991.621 eenheden per jaar in 2006. In 2002 had FIAT/Tofas 34% van deze capaciteit, Oyak/Renault 31%, Hyundai/Assan en Toyota elk 14%, Honda 4%, en Ford/Otosan 3%. Inclusief toeleveranciers is de Turkse auto-sector een integraal deel geworden van het wereldwijde netwerk; met een exportwaarde van meer dan 14 miljard dollar (2002) aan motorvoertuigen en onderdelen.

Turkije is ook een van de leidende scheepsbouwnaties. In 2007 stond het land op de vierde plaats in de wereld (achter China, Zuid-Korea en Japan) in termen van het aantal bestelde schepen en was het ook vierde in de wereld (achter Italië, Verenigde Staten en Canada) in termen van het aantal bestelde megajachten.Catania Investments: Turkish Shipbuilding Industry

Izmir Atatürk Organized Industrial Zone (IAOIZ) is een van de grootste en modernste georganiseerde industriële zones in Turkije.

Bouwsector De Turkse bouwindustrie is een van de grootste, meest concurrerende en dynamische bouw/aanbestedende industrieën in de wereld. In 2007 werd een totaal van 22 Turkse bouwbedrijven geselecteerd voor de Top International Contractors-lijst opgesteld door de Engineering News-Record, die de Turkse bouw/aanbestedende industrie wereldwijd de op twee na grootste maakte achter de Verenigde Staten en China.

Dienstensector Telecommunicatie werd geliberaliseerd in 2004 na de oprichting van de Telecommunicatie Autoriteit. In augustus 2005 waren er 19 miljoen vaste telefoonlijnen, 36 miljoen mobiele telefoons en 12 miljoen internetgebruikers.

Het wegennet had naar schatting in 1999 een omvang van 382.397 km met inbegrip van 95.599 km verharde wegen en 1.749 km aan snelwegen. Het spoorwegnet was 8682 km, inclusief 2133 km geëlektrificeerde spoor. Er zijn 1.200 km bevaarbare waterwegen. Er waren 118 luchthavens in 1999, met inbegrip van zes internationale luchthavens in Istanboel, Ankara, İzmir, Trabzon, Dalaman en Antalya.

Toeristische sector Toerisme is een van de meest dynamische en snelst ontwikkelende sectoren in Turkije. Volgens reisbureaus TUI AG en Thomas Cook Group bevinden 11 van de 100 beste hotels van de wereld zich in Turkije. In 2005 waren er 24.124.501 bezoekers aan het land, die $ 18,2 miljard hebben bijgedragen aan de inkomsten van Turkije met een gemiddelde uitgaven van $ 679 per toerist. In 2007 steeg het aantal bezoekers tot 27.215.000, die $ 18,5 miljard hebben bijgedragen aan de inkomsten. In de loop der jaren heeft Turkije zich ontwikkeld tot een populaire toeristische bestemming voor vele Europeanen, vaak concurrerend met Griekenland, Italië en Spanje. Resorts in provincies zoals Antalya en Muğla (die zich in de Turkse Rivièra bevinden) zijn erg populair onder de Europese toeristen.

Sinds 2013 lopen de bezoekersaantallen van Turkije scherp terug als gevolg van de Syrische Burgeroorlog en de politieke instabiliteit wegens het steeds autocratischer beleid van president Recep Tayyip Erdoğan. Door het neerhalen van een Russische straaljager op de grens van Turkije en Syrië viel het percentage boekingen uit Rusland in 2016 terug met 95%.Turkey tourism: an industry in crisis BBC News, 16 juni 2016 Ook boekingen uit Duitsland en Nederland kelderden met bijna 40%Toeristen gaan na aanslag Istanbul nu nog meer Turkije mijden en naar Spanje reizen Spanje Vandaag, 19 juni 2016, bovenop een reeds sterke daling in de voorgaande jaren.Geliefd vakantieland Turkije uit de gratie AD, 24 januari 2016Turkey received most tourists from Germany in 2015 Daily Sabah, 2 februari 2016 Hoteleigenaren spraken van een 'verloren jaar'. Als de situatie niet gekeerd kan worden raakt Turkije zo'n 8% van haar BNP kwijt.

Financiële sector thumb|Turkije is lid van de G-20

Economie van Turkije

Bron en licentie