Het graafschap Bergen was een graafschap rond de stad Bergen (Mons).
Het graafschap was het oostelijke restant van de Henegouw, met het markgraafschap Valencijn als westelijke restant. Het was vermoedelijk opgebouwd uit de dekenaten Bergen, Binche, Maubeuge en Avesnes. De graaf trad ook op als voogd van het klooster van Bergen en diens uitgestrekte eigengoederen rond Halle.
De eerste graaf was Richer uit de Luikgouw. Zodra deze stierf, werd het graafschap ingenomen door Reinier IV (zie de veldtochten van Reinier en Lambert). Later werd hij beleend met Chièvres (in 977) en Bergen (in 998).
Bergen-Chièvres en Valencijn kwamen in een personele unie dankzij een gebiedsruil van Reinier II van Bergen (1033). In 1071 werden ze herenigd tot één leengoed, onder de teruggekeerde benaming "graafschap Henegouwen". De graven lieten het bestuur over aan provoosten, burggraven en landsheren.
Zie ook Lijst van graven van Bergen
Bergen Categorie:Geschiedenis van Henegouwen Categorie:Geschiedenis van Bergen (België)