Het Vlaams Centrum voor Agro- en Visserijmarketing vzw (VLAM) is een extern verzelfstandigd agentschap (EVA) van het beleidsdomein Werk, Economie, Wetenschap, Innovatie, Landbouw en Sociale Economie van de Vlaamse overheid. VLAM werd opgericht in 1994 en is gevestigd in Brussel. De organisatie voert marketingcampagnes, marktonderzoek en exportondersteuning uit voor de Vlaamse agro- en visserijsector. VLAM ontvangt zijn inkomsten van de Vlaamse overheid, agrarische producenten en marktdeelnemers.
VLAM doet ook marketingonderzoek, geeft voedingsinformatie en verzorgt een keurmerk voor Vlaamse streekproducten, zoals: Antwerpse handjes, tevens Europese bescherming als gegarandeerde traditionele specialiteit Dendermondse paardenworsten Liers vlaaike Lokerse paardenworst Mostaard Wostyn
Sinds 2004 is het de opvolger van de Nationale Dienst voor Afzet van Land-en Tuinbouwproducten (NDALTP).
Geschiedenis
De voorloper van VLAM was de Nationale Dienst voor Afzet van Land- en Tuinbouwproducten (NDALTP), een federale overheidsinstelling opgericht bij de Belgische wet van 27 december 1938.Arrest van het Hof (Zesde kamer) van 7 juli 1994, Zaak C-130/93, Lamaire NV tegen Nationale Dienst voor Afzet van Land- en Tuinbouwprodukten, EUR-Lex CELEX:61993CJ0130. De NDALTP had als taak de binnen- en buitenlandse afzet van landbouw-, tuinbouw- en visserijproducten te bevorderen.
Na de regionalisering van het landbouwbeleid in 1994 werd de Vlaamse tak van de NDALTP omgevormd tot een Vlaams agentschap. De organisatie startte aanvankelijk als een zogeheten 'pararegionale A', een begrotingsfonds, maar die structuur bleek niet werkbaar. Na verschillende herstructureringen werd VLAM uiteindelijk een privaatrechtelijke vzw met de status van extern verzelfstandigd agentschap (EVA), ingebed in de Vlaamse overheid. De naam VLAM werd in 1996 geïntroduceerd als afkorting van de vzw; de oorspronkelijke benaming was Vlaams Fonds voor de promotie van de producten van de landbouw, de tuinbouw en de zeevisserij.
Op 1 juli 2019 werd Filip Fontaine aangesteld als algemeen directeur. Hij volgde Frans De Wachter op, die sinds de oprichting aan het hoofd van de organisatie had gestaan.
Organisatie
Structuur en bestuur
VLAM is een privaatrechtelijke vzw met de status van extern verzelfstandigd agentschap. De organisatie wordt bestuurd door een bestuursorgaan met vertegenwoordigers uit de aangesloten sectoren. Het dagelijks bestuur bereidt de beslissingen voor en voert ze uit. Een financieel auditcomité ondersteunt het bestuursorgaan sinds 2023.VLAM, Activiteitenverslag 2024, pp. 7–9.
Eind 2024 telde VLAM 48 ledenorganisaties uit alle sectoren van landbouw, tuinbouw, visserij en agrovoeding. Bij de vzw waren 66 medewerkers in dienst, aangevuld met zes personeelsleden van het Agentschap Landbouw en Zeevisserij die taken uitvoeren ten behoeve van VLAM.
Financiering
Het budget van VLAM bestaat uit verplichte sectorbijdragen (algemeen bindend verklaard door de Vlaamse Regering), subsidies van de Vlaamse overheid, Europese cofinanciering en reserves. De sectorbijdragen worden per productgroep geïnd en mogen uitsluitend besteed worden aan de promotie van de betrokken sector. In 2024 bedroeg het totale budget ongeveer 30 miljoen euro, waarvan circa 16 miljoen uit sectorbijdragen en 5,5 miljoen uit Vlaamse overheidssubsidies.
Werking De organisatie richt zich op drie hoofdactiviteiten: promotie van Vlaamse agro- en visserijproducten bij consumenten, ondersteuning van de export van Vlaamse voedingsproducten, en informatieverstrekking over voeding en gezondheid. VLAM werkt hierbij samen met sectorfederaties, handelsorganisaties en overheidsdiensten.
Per productgroep worden sectorgroepen samengesteld met vertegenwoordigers uit de betrokken sectoren. Deze sectorgroepen bepalen mee de strategische prioriteiten en de invulling van de promotieactiviteiten voor hun sector. De financiering via sectorbijdragen is gekoppeld aan specifieke sectorprogramma's, waarbij elke sector alleen bijdraagt aan promotie voor de eigen producten.
Programma's VLAM voert verschillende promotiecampagnes uit die gericht zijn op specifieke sectoren binnen de Vlaamse land- en tuinbouw.
Lekker van bij ons Het programma Lekker van bij ons promoot Vlaamse land- en tuinbouwproducten bij consumenten. Via het bijbehorende keurmerk kunnen consumenten herkennen welke producten van Vlaamse oorsprong zijn. Het programma omvat campagnes voor groenten, fruit, aardappelen, vlees, zuivel en andere Vlaamse voedingsproducten.
Lekker van bij ons Professionals Naast consumentencampagnes ondersteunt VLAM via Lekker van bij ons Professionals professionele doelgroepen binnen de voedingsketen. Het platform biedt informatie, tools en campagnemateriaal voor horeca, retail en onderwijsinstellingen om Vlaamse producten te promoten. Groen van bij ons Groen van bij ons is een promotiecampagne voor de Vlaamse sierteeltsector. Via het platform groenvanbijons.be worden consumenten geïnformeerd over tuinplanten, bloemen en groen die in Vlaanderen geteeld worden. De website biedt praktische informatie over tuinieren en bevat een zoekfunctie waarmee gebruikers lokale tuincentra, kwekerijen en bloemisten kunnen vinden. Voor particulieren die professionele hulp zoeken bij grotere tuinprojecten, ontwikkelde VLAM het complementaire platform tuinaannemer.be (zie #Tuinaannemer.be).
Tuinaannemer.be Via tuinaannemer.be faciliteert VLAM het contact tussen particuliere tuineigenaars en professionele tuinaannemers in Vlaanderen. Het platform richt zich op vier kerngebieden: tuinontwerp, tuinaanleg, tuinonderhoud en boomverzorging.
Tuinaannemers betalen een jaarlijkse verplichte bijdrage en krijgen een profiel op de website met een overzicht van hun diensten en realisaties. Particuliere tuineigenaars kunnen via een zoekmodule tuinaannemers vinden op basis van locatie en specialisatie. Het platform wordt aangevuld met adviesartikelen over tuinaanleg, tuinonderhoud en maatschappelijke trends zoals klimaatbestendige tuinen en biodiversiteit.
Vlaams streekproduct VLAM beheert het label Vlaams streekproduct dat voedingsproducten met een sterke regionale band erkent. Producten die dit label mogen dragen, worden geproduceerd volgens een traditioneel procedé en hebben een duidelijke link met een bepaalde Vlaamse streek.Belgische peperkoek en hoevekarnemelk erkend als streekproduct. De Standaard Mobile, 2 februari 2016.
Exportondersteuning VLAM ondersteunt Vlaamse voedingsbedrijven bij export via het platform FreshFromFlanders.com. Dit programma richt zich op het promoten van Vlaamse voedingsproducten op internationale markten en het faciliteren van handelscontacten.
Digitale platforms
Naast de hierboven genoemde platforms beheert VLAM diverse andere websites gericht op specifieke doelgroepen en sectoren:
allesoverbio.be – consumenteninformatie over biologische producten rechtvanbijdeboer.be – informatie over korte keten en een zoekfunctie voor hoevewinkels, boerenmarkten en andere directe verkooppunten streekproduct.be – overzicht van erkende Vlaamse streekproducten nice-info.be – website van het Nutrition Information Center (NICE) met informatie over voeding en gezondheid openbaargroen.be – informatie voor openbare besturen over groenvoorziening met bloemen en planten gentseazalea.be – informatie over de Gentse azalea connect.lekkervanbijons.be – matchmaking-platform voor voedingsprofessionals, gelanceerd in 2024 belgianmeat.com – coördinatie van de exportpromotie voor Belgisch rund- en varkensvlees (Belgian Meat Office)
Kwaliteitslabels
Naast het label Vlaams streekproduct is VLAM betrokken bij verschillende sectorale kwaliteitssystemen:
BePork – kwaliteitslabel voor Belgisch varkensvlees, beheerd door Belpork vzw. Het label garandeert traceerbaarheid van riek tot vork. Belbeef – kwaliteitslabel voor Belgisch rundvlees Belplume – integraal kwaliteitsbeheersysteem voor braadkippen in België
Educatie en voedingsinformatie VLAM huisvest het Nutrition Information Center (NICE), dat wetenschappelijk onderbouwde informatie over voeding en gezondheid verspreidt via de website nice-info.be.
In samenwerking met de Vlaamse overheid is VLAM partner van het project Oog voor Lekkers, de schoolfruit-, groente- en melkcampagne. In het schooljaar 2024–2025 namen ongeveer 1.600 Vlaamse scholen deel, waarmee bijna 370.000 leerlingen werden bereikt.
Via het educatieve project Melk4Kids kunnen schoolgroepen een bezoek brengen aan een melkveehouderij. De digitale webtool watkomteropjebord.be leert leerlingen van het lager onderwijs over de herkomst van hun voeding.
Impact en bereik VLAM voert jaarlijks campagnes uit die miljoenen Vlaamse consumenten bereiken via verschillende kanalen, waaronder televisie, radio, digitale media en sociale media. De organisatie publiceert regelmatig marktonderzoek over consumententrends, aankoopgedrag en voedingsgewoonten in Vlaanderen.
Naast consumententgerichte campagnes verzorgt VLAM ook professionele opleidingen en informatiesessies voor de land- en tuinbouwsector, met focus op marketing, branding en afzetmogelijkheden.
Marktonderzoek
Het kenniscentrum Data & Analyse van VLAM voert marktonderzoek uit over consumententrends, aankoopgedrag en de positie van Vlaamse producten op binnen- en buitenlandse markten. De analyses worden gedeeld met de aangesloten sectoren en dienen als basis voor het promotiebeleid. VLAM ontwikkelde het zogeheten 5G-mixmodel, een analysekader voor het voedingsgedrag van de Vlaamse consument.
Internationale context De Waalse tegenhanger van VLAM is het Agence wallonne pour la Promotion d'une Agriculture de Qualité (APAQ-W). Beide organisaties werken samen voor campagnes met Europese cofinanciering en voor promotieactiviteiten die een nationale aanpak vereisen, zoals acties gericht op de Belgische retail.
Zie ook Vlaams infocentrum land- en tuinbouw (VILT) Instituut voor Landbouw-, Visserij- en Voedingsonderzoek (ILVO)
Externe links VLAM | Officiële website Decreet van 7 mei 2004 tot oprichting van het "Vlaams Centrum voor Agro- en Visserijmarketing"
Categorie:Vlaams agentschap Categorie:Reclame *Vlaams Centrum voor Agro- en Visserijmarketing Categorie:Landbouw in Vlaanderen