Rudolf Albert Scharping (Niederelbert, 2 december 1947) is een voormalig Duits politicus die actief was namens de Sozialdemokratische Partei Deutschlands (SPD). Hij was onder meer minister-president van Rijnland-Palts (1991–1994), parlementslid in de Bondsdag (1994–2005) en bondsminister van Defensie (1998–2002). Daarnaast diende hij als bondsvoorzitter van de SPD (1993–1995) en als kanselierskandidaat bij de Bondsdagverkiezingen van 1994. Tussen 1995 en 2001 was Scharping voorzitter van de Partij van de Europese Sociaaldemocraten (PES).

Biografie Rudolf Scharping groeide op in Lahnstein en voltooide aldaar in 1966 de middelbare school. Aansluitend was hij actief in het Duitse leger, waar hij wegens een oogafwijking na een half jaar werd afgewezen. Hij studeerde rechtsgeleerdheid en sociologie en later politicologie aan de Rheinische Friedrich-Wilhelms-Universiteit in Bonn en werd magister in 1974.

Scharping was tussen 1971 en 2003 gehuwd met Jutta Scharping (geboren Krause), met wie hij drie dochters kreeg. Kort na hun scheiding hertrouwde hij met Kristina Gräfin von Pilati von Thassul zu Daxberg (geboren Paul), met wie hij tot 2017 samen bleef.

Politieke loopbaan in Rijnland-Palts In 1966 sloot Scharping zich aan bij de sociaaldemocratische SPD. Drie jaar later werd hij voorzitter van de jongerenafdeling van die partij (de Jusos) in de deelstaat Rijnland-Palts. Tussen 1974 en 1976 was hij vicevoorzitter van de landelijke Jusos.

Bij de deelstaatverkiezingen van 1975 werd Scharping voor het eerst gekozen als parlementslid in de Landdag van Rijnland-Palts. In die functie zou hij in de jaren daarna nog viermaal herkozen worden. In 1985 werd hij benoemd tot fractievoorzitter en tevens tot partijvoorzitter van de SPD in Rijnland-Palts. Zodoende nam hij het bij de Landdagverkiezingen van 1987 als Spitzenkandidaat op tegen de zittende minister-president Bernhard Vogel. De SPD leed onder Scharpings leiding een licht verlies en bleef veroordeeld tot de oppositie.

Vier jaar later, in 1991, vond in Rijnland-Palts een politieke aardverschuiving plaats: de SPD streefde na decennia de christendemocratische CDU voorbij en werd voor het eerst de grootste partij in die deelstaat. Deze omwenteling kwam voornamelijk door een reeks gevoelige en impopulaire maatregelen die de regerende CDU (ook op nationaal niveau) had doorgevoerd. Het betekende dat de SPD na veertig jaar oppositievoeren opnieuw aan de macht kwam. Scharping vormde een regeringscoalitie met de liberale FDP en werd in mei 1991 verkozen tot de eerste sociaaldemocratische minister-president van Rijnland-Palts.

Nationale politiek Tijdens zijn ambtsperiode als regeringsleider van Rijnland-Palts behoorde Scharping (samen met onder anderen Gerhard Schröder, Manfred Stolpe, Hans Eichel en Oskar Lafontaine) tot de schmucke Riege von Ministerpräsidenten, een collectief van sociaaldemocratische ministers-presidenten die tegenwicht boden aan de federale regering van bondskanselier Helmut Kohl (CDU).

In 1993 moest de SPD na het aftreden van Björn Engholm op zoek naar een nieuwe bondsvoorzitter. In een unieke verkiezing onder de partijleden werd Scharping, met een relatieve meerderheid, gekozen voor deze functie en kreeg daarbij de voorkeur boven zijn tegenkandidaten Heidemarie Wieczorek-Zeul en Gerhard Schröder. In juni 1993 loste Scharping Johannes Rau af, die het voorzitterschap tijdelijk had waargenomen.

Bij de Bondsdagverkiezingen van 1994 werd Scharping door de SPD naar voren geschoven als kandidaat voor het bondskanselierschap. Daarmee werd hij de voornaamste uitdager van kanselier Helmut Kohl, die op dat moment al twaalf jaar in het zadel zat. Tijdens de campagne vormde Scharping een trojka met zijn partijgenoten Oskar Lafontaine (die tot de linkerflank van de SPD behoorde) en Gerhard Schröder (een vertegenwoordiger van de rechterflank). Zelf probeerde hij ondertussen de interne spanningen te verhullen.Gescheiterte Kanzlerkandidaten: Kandidat mit Brutto-netto-Fauxpas (Der Spiegel, 31 augustus 2007)

Ondanks een redelijke winst (van 33,5% naar 36,5% van de stemmen) lukte het de SPD niet om de Union te verslaan. Kohl werd herkozen als bondskanselier en regeerde verder met de FDP. Scharping was echter wel verkozen in de Bondsdag en verliet de politiek van Rijnland-Palts om zijn zetel in het federale parlement in te nemen. Daar werd hij fractievoorzitter van de SPD en tevens oppositieleider. Kurt Beck volgde hem op als minister-president van Rijnland-Palts. thumb|Rudolf Scharping in 2017 Als partijvoorzitter kreeg Scharping intern te maken met toenemende kritiek nadat de SPD bij verschillende deelstaatverkiezingen nederlagen had geleden. In november 1995 werd hij op een partijcongres in Mannheim weggestemd ten gunste van Oskar Lafontaine, die de partijafgevaardigden met een vlammende toespraak voor zich innam.Parteitag von 1995: Als die SPD zum ersten Mal einen Parteivorsitzenden stürzte (Deutschlandfunk, 15 november 2020) Scharping bleef tot 2003 nog wel actief als een van de vicevoorzitters van de partij. Tussen 1995 en 2001 was hij bovendien voorzitter van de Partij van de Europese Sociaaldemocraten (PES).

Toen de SPD bij de Bondsdagverkiezingen van 1998 de grootste partij werd en na zestien jaar weer in de bondsregering kwam, werd Scharping door de nieuwe bondskanselier Gerhard Schröder benoemd tot minister van Defensie. Tijdens zijn ambtstijd deed Duitsland voor het eerst sinds 1945 mee aan een militaire actie, namelijk in de Kosovo-oorlog. Scharping kwam in opspraak toen in een tijdschrift was te zien hoe hij met zijn vriendin aan het zwembad lag, terwijl Duitse soldaten op weg waren naar Macedonië. Ook het feit dat hij geld aangenomen had van een pr-lobbyist bracht hem in verlegenheid. In juli 2002, twee maanden voor de Bondsdagverkiezingen van dat jaar, werd Scharping op verzoek van Schröder ontslagen door bondspresident Johannes Rau.SPD-talent maakt één misstap te veel (De Volkskrant, 19 juli 2002)

Scharping werd in 2002 voor een laatste keer verkozen in de Bondsdag. In 2005 gaf hij zijn zetel echter op en nam hij afscheid van de politiek. Aansluitend werd hij voorzitter van de Bund Deutscher Radfahrer (de Duitse wielrennersbond), wat hij tot 2025 bleef.

Vanwege zijn licht Paltsische accent en monotone manier van spreken, werd Scharping talloze malen geïmiteerd door cabaretiers.

Publicaties Rudolf Scharping: Wir dürfen nicht wegsehen. Der Kosovo-Krieg und Europa. Ullstein-Verlag, 1999, .

Literatuur Thomas Leif und Joachim Raschke: Rudolf Scharping, die SPD und die Macht. Rowohlt-Verlag, 1994, . Ulrich Rosenbaum: Rudolf Scharping. Ullstein, 1993, .

Externe links Biografie

Categorie:Bondsdaglid Categorie:Duits deelstaatparlementslid Categorie:Duits minister van Defensie Categorie:Duits partijvoorzitter Categorie:Minister-president van Rijnland-Palts Categorie:SPD-politicus