Jaap van Donselaar (1953 – 16 september 2024) was een Nederlands cultureel antropoloog. Hij was verbonden aan de Anne Frank Stichting en was wetenschappelijk coördinator van het Centre for Security, Safety & Justice (CSSJ) en universitair hoofddocent aan het Centre for Terrorism and Counterterrorism (CTC) van de Campus Den Haag van de Universiteit Leiden.
Van Donselaar overleed op 16 september 2024 op 71-jarige leeftijd.
Onderzoek Van Donselaar was gespecialiseerd op het gebied van extreemrechts. Hij promoveerde in 1991 op Fout na de oorlog: fascisme en racisme in Nederland 1950-1990.
In het rapport Polarisatie en radicalisering in Nederland (2009), waarin Van Donselaar de verantwoordelijke was voor het gedeelte over rechts radicalisme, werd de PVV 'nieuw radicaal rechts' genoemd. Dit rapport is in opdracht van Ministerie van Binnenlandse Zaken geschreven, waarbij de verantwoordelijkheid bij de onderzoekers is gelegd.
Zijn publicaties worden door Carel Brendel kritisch ontvangen.Onderzoeker Hans Moors schiet in de voet van etikettenplakker Jaap van Donselaar, Carel Brendel, 28 januari 2010. Gearchiveerd op 24 april 2023.
Werken Fout na de oorlog : fascistische en racistische organisaties in Nederland 1950 - 1990. Bert Bakker, Amsterdam, 1991. 249 p., Monitor racisme en extreem-rechts: Eerste rapportage. Leids Instituut voor Sociaal Wetenschappelijk Onderzoek, Leiden, 1997. 158 p., Tweede rapportage : media. Leids Instituut voor Sociaal Wetenschappelijk Onderzoek, Leiden, 1998. 143 p., Derde rapportage. Universiteit Leiden, Departement Bestuurskunde, Leiden, 2000. 148 p., Vierde rapportage (met Peter R. Rodrigues). Anne Frank Stichting, Amsterdam / Universiteit Leiden, Leiden, 2001. 136 p., Vijfde rapportage (met Peter R. Rodrigues). Anne Frank Stichting, Amsterdam / Universiteit Leiden, Leiden, 2002. 191 p., Zesde rapportage (met Peter R. Rodrigues). Anne Frank Stichting, Amsterdam / Universiteit Leiden, Leiden, 2004. 185 p., Zevende rapportage (red. - met Peter R. Rodrigues). Anne Frank Stichting, Amsterdam / Universiteit Leiden, Leiden, 2006. 254 p., Achtste rapportage (red. - met Peter R. Rodrigues). Anne Frank Stichting, Amsterdam / Universiteit Leiden, Leiden, 2008. 304 p., Negende rapportage (red. - met Peter R. Rodrigues). Anne Frank Stichting, Amsterdam / Universiteit Leiden, Leiden, 2010. 252 p., Patronen van antisemitisme, in: Monitor rassendiscriminatie 2005 (red.: Igor Boog [et al.]. Landelijk Bureau ter Bestrijding van Rassendiscriminatie [LBR], Rotterdam, 2006, Trendanalyse Polarisatie en Radicalisering, (red.: Hans Moors, Jaap van Donselaar, Bob de Graaff), 18 december 2008, 28 p. Polarisatie en radicalisering in Nederland - Een verkenning van de stand van zaken in 2009, (red.: Hans Moors (IVA), Lenke Balogh (IVA), Jaap van Donselaar (CDH), Bob de Graaff (CDH)), Tilburg, december 2009. 174 p.
Categorie:Nederlands antropoloog Categorie:Terrorisme Categorie:Universitair hoofddocent (Nederland)