De ABe 4/4 I en ABDe 4/4 I waren elektrische motorrijtuigen bestemd voor het regionaal personenvervoer van de Rhätische Bahn (RhB).
Geschiedenis Bij de opening van de Berninabahn in 1908 werden bij Schweizerische Industrie-Gesellschaft (SIG) en Elektrizitätsgesellschaft Alioth 17 motorrijtuigen in twee series met de aanduiding BCe 4/4 (later als ABe 4/4 I) en BCFe 4/4 (later als ABDe 4/4 I) besteld. In 1921 werd onder invloed van het publiek het motorrijtuig 13 vernummerd in 15. In 1946-1953 werden de motorrijtuigen door de Rhätische Bahn omgebouwd en vernummerd.
In 2010 waren er nog vijf motorrijtuigen beschikbaar.
Constructie en techniek De motorrijtuigen zijn opgebouwd op een stalen frame. In de draaistellen zijn twee elektromotoren gemonteerd die via tandwielen ieder een as aandrijven.
Nummers De motorrijtuigen werden door de Berninabahn als volgt genummerd en later door de Rhätische Bahn omgebouwd en vernummerd:
Lijst van de ABe 4/4 I en de ABDe 4/4 INummerBerninabahn In gebruik Ombouw RhB nummer na ombouw Laatstenummer geel Beschilderinggroen/crème groen rood Opmerkingen Huidige toestand1 1908 1947 1)31 31 1908 1947 1959 1963 buitendienst en afgebroken in 20092 1908 1946 1)32 32 1908 1946 1957 1965 buitendienst en afgebroken in 20093 1908 3 1908 19.. 1957 -- buitendienst 1969, gesloopt4 1908 1947 1)34 34 19082001 1947 -- 1962 sinds 2001 Historisch voertuig (geel) in gebruik5 1908 1946 1)33 33 1908 1946 1956 -- 8 mei bij Alp Grüm door brand verwoest buitendienst 1962, gesloopt6 1908 99211908 -- -- 1960 1960, Dienstvoertuig Xe 4/4 9921, bruinrood buitendienst 1969, gesloopt7 1908 7 1908 19.. 1957 -- buitendienst 1965, gesloopt8 1908 8 1908 19.. -- -- buitendienst 1967, gesloopt9 1908 1953 99201908 -- 1953 1964/90 1951 door lawine vernield en als dienstvoertuig Xe 4/4 weer opgebouwd buitendienst 1998, gesloopt10 1908 1949 35351908 1949 -- 1962 buitendienst 2010, in gebruik bij Museumsbahn Blonay-Chamby (verkocht)11 1909 111909 19.. -- 1964 buitendienst 1976, gesloopt12 1909 1951 3799231909 1951 1957 1965 1997 omgebouwd tot Xe 4/4 9923, Dienstvoertuig Poschiavo, oranje in gebruik13 1909 151909 19.. -- -- 1921 vernummerd in 15 buitendienst 1969, gesloopt14 1909 1950 3699241909 1950 -- 1963 1998 omgebouwd tot Xe 4/4 9924, Dienstvoertuig Pontresina, oranje in gebruik21 1911 1949 3899221911 1948 -- 1962 bagage afdeling beibehalten, Bezeichnung ABDe 4/41992 omgebouwd tot Xe 4/4 9922, Dienstvoertuig Poschiavo, oranje in gebruik22 1911 1953 1)303019112000 1953 -- 1966 1953 bagage afdeling verwijderd, sinds 2000 Historisch voertuig (geel) in gebruik23 1911 231911 1948 1956 -- 1956 bagage afdeling verwijderd buitendienst 1969, gesloopt
Treindiensten De treinen van het type ABe 4/4 I en ABDe 4/4 I werden door de Rhätische Bahn (RhB) ingezet over de Berninabahn. Sankt Moritz - Tirano Chur - Arosa
Literatuur Gian Brüngger: 100-jährige Bergsteiger, Geschichte der ersten Triebwagengeneration BCe 4/4 und BCFe 4/4 der Berninabahn. LOKI spezial 30, Lokpress AG, Zürich 2008, Claude Jeanmaire: Die Gleichstromlinien der Rhätischen Bahn. Verlag Eisenbahn, Villigen 1975, Peter Willen; Lokomotiven der Schweiz 2, Schmalspur Triebfahrzeuge. Orell Füssli, Zürich 1972 Spoorwegen; diverse jaargangen. Gerrit Nieuwenhuis, Richard Latten. Uitgeverij de Alk BV, Alkmaar.
Zie ook Lijst van Zwitserse spoorwegmaatschappijen
Externe link RhB - Officiële site
Categorie:Zwitsers spoorwegmaterieel RhB ABe 4/4 I Categorie:Rhätische Bahn