Voetbalvereniging DOS was een voetbalclub uit Utrecht. De afkorting DOS stond voor Door Oefening Sterk.

thumb|Het oude stadion Galgenwaard in de jaren dertig

Geschiedenis DOS werd in 1901 opgericht. De club speelde voor de invoering van het profvoetbal van 1938 tot 1942 en van 1945 tot 1954 in de eerste klasse. In het laatste seizoen voor de invoering van het profvoetbal werd DOS kampioen van de eerste klasse B en werd het tweede in de kampioenscompetitie om de landstitel.

Eenmaal profclub geworden plaatste DOS zich via de eerste klasse en de Hoofdklasse voor de eerste jaargang van de nieuwe Eredivisie in het seizoen 1956/57.

De club werd in 1957/58 kampioen van de Eredivisie, de enige landstitel van een Utrechtse club. DOS speelde vervolgens tot 1970 in de Eredivisie en kwam ook uit in de Europa Cup I en de Jaarbeursstedenbeker, de voorloper van de UEFA Cup.

In 1970 fuseerden DOS, Elinkwijk en Velox (beide ook Utrechtse profclubs) tot FC Utrecht, waarna DOS en de twee fusieverenigingen teruggingen naar de amateurs. De plaats van DOS in de Eredivisie werd door de nieuwe fusieclub overgenomen.

De club mocht onder de naam DOS '01 beginnen in de tweede klasse. In 1974 volgde promotie naar de eerste klasse. Na de degradatie in 1979 promoveerde de club in 1986 voor het laatst naar de eerste klasse. Daarna liepen de resultaten terug, wat in 1989 en 1994 resulteerde in degradatie naar respectievelijk de tweede en derde klasse. In 2002 en 2003 degradeerde DOS twee keer achter elkaar, van de derde naar de vijfde klasse. Aan het einde van het seizoen 2003/04 werd de club opgeheven door gebrek aan vrijwilligers. De club eindigde dat seizoen net boven de nacompetitiestreep. DOS'01 fuseerde vervolgens met USV Holland tot DHC'04 (DOS-Holland Combinatie '04). In 2007 werd daar de vereniging Stichtse Boys aan toegevoegd en ging de club verder onder de naam D.H.S.C. (DOS-Holland-Stichtse Boys-Combinatie) aan de Thorbeckelaan in Utrecht. Hier had DOS vroeger zijn oefenveld naast het veld van Holland. Hun terreinen zijn samen gesloopt om er een nieuw D.H.S.C.-terrein aan te leggen. D.H.S.C. werd in juni 2024 opgeheven, waardoor DOS nu helemaal uit het amateurvoetbal is verdwenen.

Landskampioen In de jaren vijftig was een van de vedettes bij DOS de spits Tonny van der Linden.Tonny van der Linden, Het Utrechts ArchiefTonny van der Linden, Voetbal Legend Hij bezorgde de club in 1958 het landskampioenschap. Dit resultaat werd bereikt onder leiding van trainer Pepi Gruber.Trainer Pepi Gruber, Rondom Voetbal DOS was in de Eredivisie gelijk aan kop geëindigd met Sportclub Enschede. De Utrechtse club ging met een punt voorsprong op 4 juni 1958 de laatste speelronde in. Maar de uitwedstrijd tegen NOAD werd 3–3 terwijl Enschede thuis met 4–0 won van Rapid JC. Daardoor was een beslissingswedstrijd nodig. Die werd gespeeld op zondag 15 juni in het Goffertstadion in Nijmegen. Na negentig minuten was de stand nog 0–0. Er zouden maximaal vier verlengingen volgen van ieder 7,5 minuut. En als er een doelpunt viel, was de wedstrijd ook direct afgelopen. In de derde minuut van de derde verlenging schoot Van der Linden de winnende treffer binnen en DOS was landskampioen.Fair duel DOS—Enschede v. d. Linden schonk Kanaries met briljant doelpunt de hoogste voetbaleer Enschede-combinaties hadden geen succes. "De Gooi- en Eemlander". Hilversum; Amsterdam, 16-06-1958, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 05-09-2024, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMGAGM01:234897063:mpeg21:p00005

Eerste doelpunt Een andere DOS-speler, Luc Flad scoorde het eerste doelpunt na de start van het betaald voetbal op 28 november 1954 in de thuiswedstrijd tegen BVC Amsterdam (4–2).https://www.knvb.nl/nieuws/organisatie/knvb-galerij/22874/knvb-galerij-aflevering-5-het-doelpunt-van-luc-flad

Erelijst CompetitieAantalWinnaarAantalRunner-up Nationaal Landskampioen 1× 1957/581x1953/54 Eerste Klasse1x1953/541x1954/55* Tweede Klasse3x1935/36, 1937/38, 1942/432x1936/37, 1943/44 Derde Klasse3x1912/13, 1920/21, 1932/333x1911/12, 1919/20, 1929/30 Vierde Klasse1x1928/29Regionaal Zilveren Herculesbeker1x1918 Zilveren Dom2x1941, 91421x1944 Zilveren Sluis1x1953 *competitie werd vroegtijdig gestopt, DOS stond op dat moment gedeeld tweede. Selectie kampioenselftal 1957/58: Elftal: Frans de Munck, Hans Kraay, Martin Okhuijsen, Henk Temming, Wim Visser, Gerrit Krommert, Louis van den Bogert, Dirk Lammers, Tonny van der Linden, Cor Luiten, Andries Nagtegaal, Jan van Capelle, Jacques Westphaal, Wim van den Bergh, Rini de Jong, Huub van der Heyden, Luc Flad, Mosje Temming, Willem Steygerwald, Jacques Koole, Piet Wolf, trainer: Joseph "Pepi" Gruber

Overzichtslijsten Competitieresultaten 1955–2004

Seizoensoverzichten Resultaten van DOS sinds de toetreding in het betaald voetbal in 1954SeizoenCompetitieKwalificatieKNVB bekerBijzonderheid Divisie GW W G V PNT DV DT POS 1954/55 Eerste klasse B 9 4 4 1 12 25 17 2e – Geen bekertoernooi DOS treedt toe tot het betaald voetbalDe competitie werd na de fusie van de KNVB en de NBVB niet afgemaakt. Alle teams werden opnieuw ingedeeld. Eerste klasse A 26 12 2 12 26 60 53 7e Hoofdklasse 1955/56 Hoofdklasse A 34 16 8 10 40 91 68 5e Eredivisie Geen bekertoernooi – 1956/57 Eredivisie 34 17 1 16 35 79 75 10e – Geen deelname – 1957/58 Eredivisie 34 19 9 6 47 84 52 Landskampioen Voorronde Europacup I Geen deelname – 1958/59 Eredivisie 34 17 9 8 43 86 48 4e – 3e ronde – 1959/60 Eredivisie 34 18 4 12 40 75 57 4e – Geen bekertoernooi – 1960/61 Eredivisie 34 15 9 10 39 71 49 5e – 1e ronde – 1961/62 Eredivisie 34 12 12 10 36 61 62 10e – Kwartfinale – 1962/63 Eredivisie 30 13 6 11 45 37 44 7e Jaarbeursstedenbeker 3e ronde – 1963/64 Eredivisie 30 12 6 12 30 52 54 9e Jaarbeursstedenbeker 1e ronde – 1964/65 Eredivisie 30 8 11 11 27 43 52 12e Jaarbeursstedenbeker 1e ronde – 1965/66 Eredivisie 30 9 6 15 24 48 72 12e Jaarbeursstedenbeker 2e ronde – 1966/67 Eredivisie 34 10 5 19 25 50 83 15e Jaarbeursstedenbeker 1e ronde – 1967/68 Eredivisie 34 6 13 15 25 40 64 16e Jaarbeursstedenbeker Groepsfase Degradatiewedstrijd tegen Fortuna '54 (4–3) 1968/69 Eredivisie 34 7 9 18 23 37 74 16e – 1e ronde Degradatiewedstrijden tegen AZ '67 (1–1) en Volendam (2–1) 1969/70 Eredivisie 34 7 9 18 23 27 64 16e Intertoto Cup (als FC Utrecht) 2e ronde DOS fuseert met Elinkwijk en Velox tot FC Utrecht

In Europa Q = kwalificatieronde 1R = eerste ronde 2R = tweede ronde PUC = punten UEFA coëfficiënten

Uitslagen vanuit gezichtspunt DOS

Seizoen Competitie Ronde Land Club Totaalscore 1e W 2e W PUC 1958/59Europacup IQSporting Portugal4–6 3–4 (T) 1–2 (U)0.0 1963/64Jaarbeursstedenbeker1RSheffield Wednesday FC2–8 1–4 (T) 1–4 (U)0.0 1964/65Jaarbeursstedenbeker1RKB Kopenhagen6–4 4–3 (U) 2–1 (T)4.0 2RRFC Liégeois0–4 0–2 (T) 0–2 (U) 1965/66Jaarbeursstedenbeker1RFC Barcelona1–7 0–0 (T) 1–7 (U)1.0 1966/67Jaarbeursstedenbeker1RFC Basel4–3 2–1 (T) 2–2 (U)4.0 2RWest Bromwich Albion FC3–6 1–1 (T) 2–5 (U) 1967/68Jaarbeursstedenbeker1RReal Zaragoza4–5 3–2 (T) 1–3 (U)2.0 1968/69Jaarbeursstedenbeker1RDundalk FC2–3 1–1 (T) 1–2 (U)1.0

Totaal aantal punten voor UEFA Coëfficiënten: 12.0

Zie ook Deelnemers UEFA-toernooien Nederland Eeuwige ranglijst van deelnemers UEFA-clubcompetities

Bekende (oud-)spelers

Topscorers

Trainers

Categorie:FC Utrecht