Dit is een lijst van Belgische hofdignitarissen.
Functie De Belgische hofdignitarissen ondersteunen de leden van de koninklijke familie op professioneel vlak. De koning kiest zelf zijn medewerkers uit, zonder tussenkomst van de regering. Het is de gewoonte dat ze hun ontslag aanbieden als de koning abdiceert of overlijdt. Het is dan aan de nieuwe koning om al dan niet hun mandaat te herbevestigen.
Grootmaarschalk van het Hof / Secretaris-generaal van het Huis van Zijne Majesteit de Koning De Grootmaarschalk van het Hof was als Hoofd van het Burgerlijk Huis van de Koning eerste in rang onder de medewerkers van het staatshoofd. Het Departement van de Grootmaarschalk van het Hof werd in 2006 opgeheven. Ook de Ceremoniemeester van het Hof en de Commandant van de Koninklijke Paleizen vielen onder dit departement. Beide dignitarissen vallen sinds 2006 onder de bevoegdheid van de Secretaris-generaal van het Huis van Zijne Majesteit de Koning. De taken van het departement werden grotendeels overgenomen door het Hoofd van het Economische, Culturele en Sociaal Zaken en de Protocolchef. Na de eedaflegging van koning Filip werd de functie van Secretaris-generaal van het Huis van Zijne Majesteit de Koning gecreëerd.
Periode Grootmaarschalk van het Hof Koning 1831-1846 Graaf Philippe d'Arschot Schoonhoven Leopold I 1846 Graaf Constant d'Hane de Steenhuyse (dienstdoend) 1846-1862 Graaf Charles de Marnix 1862-1865 Graaf Théodore van der Straten Ponthoz 1865-1889 Leopold II 1889-1909 Graaf John d'Oultremont 1909-1910 Albert I 1910-1929 Prins Jean de Mérode 1929-1934 Graaf Philippe de Lannoy 1934-1945 Graaf Louis Cornet de Ways Ruart Leopold III 1946-1950 Baron Charles Papeians de Morchoven 1950-1951 Prins Amaury de Mérode Boudewijn 1951-1954 Graaf Edmond Carton de Wiart 1954-1962 Graaf Gobert d'Aspremont-Lynden 1962-1973 André Schöller 1974-1981 Herman Liebaers 1981-1985 Herman Dehennin 1985-1988 Sylvain Frey 1989-1994 Gérard Jacques 1994-1997 Lucien Buysse 1997-2001 Jan Frans Willems 2002-2006 Frank De Coninck Albert II
De functie van Secretaris-generaal van het Huis van Zijne Majesteit de Koning werd in 2013 in het leven geroepen. De Secretaris-generaal is belast met de algemene coördinatie van de activiteiten van de koning en koningin in België en in het buitenland.
Periode Secretaris-generaal van het Huis van Zijne Majesteit de Koning Koning 2013-2016 Philippe Kridelka Filip 2016-2022 Pol De Witte 2022-heden Dominique Mineur
Ceremoniemeester van het Hof / Protocolchef bij het Huis van Zijne Majesteit de Koning De functie van Ceremoniemeester van het Hof werd aan het einde van de 19e eeuw voor het eerst toevertrouwd. De functie kwam niet altijd in het organogram van de diensten van het Paleis voor. In 2002 werd de titel Ceremoniemeester vervangen door die van Protocolchef. In 2013 werd de titel gewijzigd in Protocolchef bij het Huis van Zijne Majesteit de Koning.
Periode Ceremoniemeester van het Hof / Protocolchef bij het Huis van Zijne Majesteit de Koning Koning 1898-1903 Graaf Edouard van der Noot d'Assche Leopold II 1909-1934 Graaf Maurice de Patoul (de facto) Albert I 1934-1946 Baron Charles Papeians de Morchoven Leopold II 1952-1959 Burggraaf Charles de Ghellinck Vaernewyck Boudewijn 1959-1968 Graaf Gatien du Parc Locmaria 1968-1988 Baron Christian de Posch 1988-1999 Kolonel SBH Gilbert Schrijvers 1999-2013 Albert II 1999-2013 Viceadmiraal SBH Pierre Warnauts 2013-2016 Filip 2016-2023 Luitenant-kolonel van het Vliegwezen SBH Alain Gerardy 2023-heden Fregatkapitein SBH Tom Devleeschauwer
Commandant van de Koninklijke Paleizen De Commandant van de Koninklijke Paleizen is verantwoordelijk voor het onderhoud van de gebouwen. Hij heeft de leiding over het onderhoudspersoneel en is verantwoordelijk voor de logistieke steun aan de activiteiten van de Koning.
Periode Commandant van de Koninklijke Paleizen Koning 1843-1854 Generaal-majoor V.P. Anoul Leopold I 1854-1865 Kapitein-commandant Louis Prisse 1865-1883 Leopold II 1883-1888 Kolonel baron Victor d'Anethan 1904-1909 Kolonel baron Raymond Snoy et d'Oppuers 1934-1940 Kapitein Fernand Van den Heuvel 1940-1944 Generaal-majoor b.d. Félicien Blanpain (de facto) 1944-1950 Graaf Jean d'Ursel (de facto) 1950-1951 Kolonel Hubert Rombauts 1951-1954 Boudewijn 1954-1961 Luitenant-kolonel Thierry de la Kethulle de Ryhove 1961-1962 Kolonel Georges Daems 1962-1968 Kapitein-commandant baron Christian de Posch 1968-1972 Majoor SBH Benoît Janssens de Bisthoven 1972-1981 Majoor SBH Thierry de Maere d'Aertrycke 1981-1990 Majoor Jean-Emmanuel Goormans 1990-1992 Majoor Jean Van Asbroeck 1992-1993 Kolonel SBH André Defawe 1993-1995 Albert II 1995-2009 Kolonel Robert Vandezande 2009-2013 Luitenant-kolonel SBH Georges Roman 2013-2017 Filip 2017-heden Luitenant-kolonel SBH Philippe Hoggart
Opperstalmeester De Opperstalmeester was het hoofd van het Departement van de Opperstalmeester, later het Departement van de Opperstalmeester en van de Garage. Hij stond in voor de paarden en de rijtuigen die ter beschikking van de koning, leden van de koninklijke familie en dignitarissen stonden. Hij was ook hoofd van de stallen en van de garage. In 1951 werd de functie afgeschaft, waarna de dienst onder de bevoegdheid van de Commandant van de Koninklijke Paleizen kwam.
Periode Opperstalmeerster Koning 1831-1836 Brigadegeneraal markies Albert-François de Chasteler Leopold I 1836-1840 Brigadegeneraal graaf Constant d'Hane de Steenhuyse 1840 Cavaleriekapiteint F. Max Lugers 1841-1852 Cavaleriekapitein Ch. Demeurs 1853-1865 Luitenant-generaal graaf Aquila d'Hanins de Moerkerke 1865-1869 Leopold II 1872-1886 Kapitein-commandant baron Théophile Lunden 1886-1909 Majoor A.O.G. Bricoux 1909-1914 Luitenant-generaal Albert du Roy de Blicquy Albert I 1919 Kapitein-commandant Raoul Van Overstraeten 1920-1934 Generaal graaf André de Meeûs d'Argenteuil 1934-1944 Leopold III 1945-1947 Kapitein-commandant Bex 1947-1950 Majoor J. Otto de Mentock Hody
Kabinetschef van de Koning De Kabinetschef van de Koning volgt het binnenlandse politieke, sociale en economische leven op de voet en brengt er bij de koning verslag over uit. Hij doet voorstellen voor de politieke audiënties van de koning, bereidt deze voor en staat de koning bij met de voorbereiding van zijn toespraken. Tot 1901 werd de functie als Secretaris van de Koning aangeduid, van 1901 tot 1910 als Minister van het Huis van de Koning. Sinds 1910 wordt de term "kabinetschef" gebruikt.
Periode Kabinetschef van de Koning Koning 1831-1865 Jules Van Praet Leopold I 1865-1886 Jules Devaux Leopold II 1890-1901 Graaf Paul de Borchgrave d'Altena 1901-1909 Edmond Carton de Wiart 1910 Baron Eugène Beyens Albert I 1910-1914 Graaf Guillaume d'Arschot-Schoonhoven 1916-1918 Graaf Frédéric van den Steen de Jehay 1918-1925 Graaf Guillaume d'Arschot-Schoonhoven 1926-1934 Louis Wodon 1934-1938 Leopold III 1939-1945 Louis Fredericq 1944-1950 Baron Georges Holvoet Karel (prins-regent) 1950-1951 Etienne de le Court Boudewijn (prins) 1951-1955 Hubert Verwilghen Boudewijn 1955-1961 René Lefebure 1961-1977 André Molitor 1977-1983 Jean-Marie Piret 1983-1993 Jacques van Ypersele de Strihou 1993-2013 Albert II 2013-2017 Baron Frans Van Daele Filip 2017-heden Vincent Houssiau
Secretaris van de Koning De functie Secretaris van de Koning was tot 1918 gelijklopend en aanvullend met die van de Kabinetschef van de Koning. Periode Secretaris van de Koning Koning 1832-1865 Burggraaf Edward Conway Leopold I 1858-1865 Jules Devaux (prins Leopold (II)) 1866-1882 Baron Henri d'Anethan Leopold II 1887-1890 Graaf Paul de Borchgrave d'Altena 1890-1897 Baron Victor Limnander de Nieuwenhove 1901-1909 Edmond Carton de Wiart 1910-1918 Jules Ingenbleek Albert I 1919-1924 Max-Léo Gérard 1934-1944 graaf Robert Capelle Leopold III 1945-1950 Graaf Jacques Pirenne 1950-1961 Willy Weemaes 1945-1950 André de Staercke Karel (prins-regent)
Intendant van de Civiele Lijst De Intendant van de Civiele Lijst heeft de leiding over het beheer van het personeel en van de financiële en de materiële middelen van het Paleis. Periode Intendant van de Civiele Lijst Koning 1831-1865 Burggraaf Edward Conway Leopold I 1865-1875 Louis Kinkin Leopold II 1875-1886 Hyppolite-Joseph Ketels 1890-1909 Baron Constant Goffinet 1910-1918 Graaf Renaud de Briey Albert I 1918-1928 Jules Ingenbleek 1929-1932 Baron Robert Goffinet 1932-1934 (Georges) Gustave Verlinden 1934-1946 Leopold III 1946-1950 Charles Ketels 1950-1951 (Georges) Gustave Verlinden 1951-1953 Boudewijn 1953-1955 René Lefebure 1956-1979 Fernand Nazé 1979-1984 Luitenant-generaal Albert Debêche 1984-1992 Luitenant-generaal van het Vliegwezen Victor Wils 1992-1993 Luitenant-generaal van het Vliegwezen Vincent Pardoen 1993-2013 Albert II 2013-2022 Luitenant-generaal Noël De Bruyne Filip 2022-heden Divisieadmiraal Luc De Maesschalck
Chef van het Militair Huis van de Koning
De huidige Chef is luitenant-generaal Guido Hart.
Literatuur André MOLITOR, La fonction royale en Belgique (Brussel: Crisp, 1994). Stéphane DE LOBKOWICZ, Boudewijn. Biografie (Eigenbrakel: Collet, 1995), 393. Robert SENELLE, Emiel CLEMENT en Edgard VAN DE VELDE, Handboek voor de Koning (Tielt: Lannoo, 2004), 319-324. Gustaaf JANSSENS, 'De medewerkers van het Staatshoofd in België. Taken en archief', in Museum Dynasticum 23, nr. 2 (2011), 49-61. Jean PLASSCHAERT, 'Les Chefs de la Maison militaire de S.M. le Roi – De Hoofden van het Militair Huis van Z.M. de Koning', in ARES, nr. 153/2 (maart 2014), 90-94. Gustaaf JANSSENS, 'Het Staatshoofd', in Patricia VAN DEN EECKHOUT en Guy VANTHEMSCHE, Bronnen voor de studie van het hedendaagse België, 19e-21e eeuw (Brussel: Koninklijke Commissie voor Geschiedenis, 2017), 311-318. Gustaaf JANSSENS, 'De medewerkers van het Staatshoofd in België, Een overzicht (1831-2017)', in Museum Dynasticum 30, nr. 2 (2018), 33-51.
Belgische hofdignitarissen
hofdignitaris