(tijdelijk afgesloten)
De R0, beter bekend als de (Grote) Ring rond Brussel (in het Frans: Ring de Bruxelles), is de grote ringweg rond de Belgische hoofdstad. In tegenstelling tot de Kleine Ring (R20) en de Middenring (R21) is de Grote Ring grotendeels uitgevoerd als autosnelweg. De weg is een belangrijke verkeersader van en naar Brussel, maar ook voor verkeer dat om het stadsgewest heen moet. Het belangrijkste kunstwerk is het viaduct van Vilvoorde (officiële naam: "Viaduct Zeekanaal Brussel-Schelde").
Op de Brusselse Ring komt dagelijks zeer zware congestie voor. Vooral tussen Sint-Stevens-Woluwe en Groot-Bijgaarden, waar de E40 langs de Brusselse Ring loopt, is de weg zeer zwaar overbelast, daar de weg maximale intensiteiten van meer dan 200.000 voertuigen per dag kent en slechts 2×3 rijstroken heeft.Verkeersindicatoren hoofdwegennet Vlaanderen 2011 Op werkdagen kunnen er ook buiten de spits files ontstaan en ook in het weekeinde is het erg druk op de ringweg. Ongelukken op de ring leiden vrijwel meteen tot een grootschalig verkeersinfarct in de regio. Om deze redenen wordt de verbreding van de Brusselse Ring bestudeerd.
De R0 valt voor een deel samen met het traject van de E40 en van de E19; tussen de knooppunten Machelen en Groot-Bijgaarden zelfs met deze twee Europese wegen.
Trivia Snelweg en autoweg De Ring rond Brussel is geen volledige autosnelweg. Ten zuiden van Brussel werden het Ter Kamerenbos en het Zoniënwoud niet opgeofferd voor de aanleg van het laatste verbindingsstuk en wordt de Ring gevormd door een gewone autoweg met middenberm, deels gelegd op het tracé van de Tervuursesteenweg, een oude baan tussen Waterloo en Mechelen via Wezembeek-Oppem.
Ringwegen in en om Brussel De R0 wordt ook nadrukkelijk de Grote Ring rond Brussel genoemd, om verwarring te vermijden met de R20 binnen het centrum van de stad. Deze R20 noemt men de Kleine Ring. Deze weg is geen snelweg, maar een aaneenschakeling van lanen en tunnels die een vijfhoek rond het oude stadscentrum vormen met een uitloper langs Koekelberg aansluitend op de A10/E40.De Middenring (R21) (langs de kazernes van Etterbeek, de VRT en rond het paleis van Laken) is een gedeeltelijke ringweg die tussen beide in loopt, maar enkel aan de west- en noordkant van het gewest.
De Tweede Ring (R22) (Oudergem-Kraainem) loopt ook enkel aan de westkant tussen de kleine en de grote ring, maar steekt aan de noordkant onder de grote ring door in het Vlaamse gewest tot aan de Verbrande Brug in Grimbergen.
De Middenring (R21) noch de Tweede Ring (R22) hebben het statuut van autosnelweg.
Rijrichting In verkeersinformatie wordt gesproken over de Brusselse "binnenring" wanneer de rijrichting in wijzerzin bedoeld wordt (dit is de richting aan de kant van de stad) en de Brusselse "buitenring" voor de rijrichting in tegenwijzerzin.
Grondwettelijke verankering van de op- en afritten In een Bijzondere Wet van 19 juli 2012 werd vastgelegd dat "De op- en afritten van de autosnelwegring om Brussel (R0) mogen enkel worden gesloten of onbruikbaar worden gemaakt nadat daarover overleg is gepleegd tussen de gewesten". Het Brusselse Hoofdstedelijk Gewest heeft op de manier inspraak gekregen over een materie die buiten haar grondgebied ligt.
Wegbeheerders De Ring rond Brussel loopt door de 3 Belgische Gewesten, dit betekent dat de Ring in z'n totaliteit wordt beheerd en onderhouden door drie verschillende wegbeheerders.Tegen de wijzers van de klok in is dit de verdeling: tussen Groenendaal en Dilbeek is het Vlaams Gewest bevoegd. Enkel vanaf Anderlecht-Noord tot vlak voor Ruisbroek is Brussel Mobiliteit de wegbeheerder. Tussen Ruisbroek en Parking Hallerbos is dit opnieuw het Vlaams Gewest. Vanaf het Viaduct van Woutersbrakel tot iets na Argenteuil is het Waals Gewest bevoegd.
Samengevat geeft dit: Vlaams Gewest Brussels Hoofdstedelijk Gewest Waals Gewest 51,7 km 5,5 km 18,2 km 69% 7% 24%
Bewegwijzering
Bovengenoemd feit dat de Ring rond Brussel door de drie gewesten loopt heeft ook consequenties voor de bewegwijzering. Hoewel de R0 wordt gezien als de Ring van Brussel, worden op grote delen van de ring de plaatsnamen op de borden langs en boven de weg uitsluitend in het Nederlands weergegeven (zoals de namen Brussel, Antwerpen en Gent, maar ook Namen, Luik en Bergen). Het gaat hier dan om de delen van de Ring die op Vlaams grondgebied liggen. Op de gedeelten van de Ring die op Waals grondgebied liggen, is dit uitsluitend in het Frans (zoals Bruxelles, Mons, Gand). Op het gedeelte van de Ring dat op het grondgebied van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest ligt, worden alle plaatsnamen tweetalig weergegeven op de borden (voor zover de plaatsen in beide talen officieel een eigen naam hebben). Plaatsnamen op de borden hier zien eruit als bijvoorbeeld: Mons-Bergen, Namur-Namen, Antwerpen-Anvers, Gent-Gand. Enkel de stad Rijsel en Parijs worden ook op Vlaams grondgebied in twee talen opgenomen.
Geschiedenis Concept Het idee van een Grote Ring rond Brussel gaat al een stuk langer mee dan dat voor een Grote Ring rond Antwerpen. In het eerste autosnelwegenplan uit 1949 staat de R0 al geprogrammeerd. De Ring zou in het zuiden gesloten worden ten noorden van Drogenbos via Ukkel, waar hij aansluiting vindt met de Terhulpensesteenweg, die later deel zou uitmaken van de R22.
Expo 58 De verschillende vakken van de Ring werden geleidelijk aan aangelegd. Het eerste wegvak, tussen Strombeek-Bever en Groot-Bijgaarden, werd reeds geopend in 1958, ter gelegenheid van de EXPO 58. Het volgende gedeelte werd aangelegd als deel van de E19 tussen Drogenbos en Hoog-Itter rond 1970. Pas later, wanneer het duidelijk werd dat de Ring niet via Ukkel (Leonard - Vorst) gesloten zou worden, ging dit deel uitmaken van de R0.
Jaren 70 Van de eigenlijke realisatie van de Grote Ring werd pas echt werk gemaakt in de jaren 70 onder minister Jos De Saeger. Begin jaren 70 voorzag hij de voltooiing van de Grote Ring tegen 1975. Door de crisis die in 1973 opstak en tot matiging noopte, werd dit uiteindelijk 1978. In 1972 zag men af van een sluiting van de ring door Ukkel. In plaats hiervan werd het tracé van de ooit geplande A202 opgepikt om de Ring op deze manier te sluiten via de reeds aangelegde E19 tussen Hoog-Itter en Drogenbos.
In 1974 opende het deel tussen Sint-Stevens-Woluwe en het knooppunt Zaventem, op dat moment nog een rotonde. Het gedeelte tussen de Leeuw van Waterloo (Eigenbrakel) en Waterloo, geopend in 1975, werd oorspronkelijk aangelegd als deel van de autosnelweg A5 die nooit werd gerealiseerd. In 1977 komen twee grote stukken klaar: van Machelen naar Strombeek-Bever (met o.a. het Viaduct van Vilvoorde) en van Anderlecht tot Drogenbos. In 1978 worden de laatste delen opgeleverd: Groot-Bijgaarden - Anderlecht, Hoog-Itter - Eigenbrakel en de binnenzijde van het viaduct van Vilvoorde.
Latere aanpassingen Sinds 1980 waren er plannen om het oudste deel van de ring, het deel dat aan het einde van de jaren 50 aangelegd werd (tussen Groot-Bijgaarden en Strombeek) aan te passen aan de moderne standaarden.Jette-Wemmel: de hel van de Brusselse ring, dS Avond, 23 augustus 2017 In de jaren 80 en 90 werden slechts een beperkt aantal gedeeltes vernieuwd.
Halverwege de jaren 80 werden de knooppunten van Groot-Bijgaarden en Strombeek-Bever heraangelegd.De (lange!) geschiedenis van de Ring, Vlaamse Overheid Bij de bouw het van UZ Jette wordt het op- en afrittencomplex nummer 9 (Jette) licht gewijzigd met een op-en afrit in de richting van Groot-Bijgaarden. Aan het einde van de jaren 90 werd afrit 10 (Zellik) vernieuwd naar aanleiding van de aanleg van een nieuwe omleiding van de N9 met snelwegprofiel. Hierbij werd de ring ook aangepast, maar deze verbreding stopt vandaag abrupt voor het Laarbeekbos. Tot een algemene heraanleg kwam van het oudste deel van de ring kwam het dus niet, voornamelijk door de smalle bedding van de ring nabij het beschermde Laarbeekbos. Op dit tracé ontbreekt bijvoorbeeld een pechstrook.
Heraanleg en verbreding noordelijke Ring
Studies Streefbeeldstudie In januari 2003 werd een streefbeeldstudie R0 noord opgemaakt, die de gewenste langetermijnsontwikkeling van de hoofdweg onderzocht.Streefbeeldstudie R0 Noord in Strategisch Masterplan Vilvoorde-Machelen Er werd voorgesteld om tussen knooppunt Sint-Stevens-Woluwe en knooppunt Groot-Bijgaarden een 3+2 parallelstructuur uit te bouwen. Voor de kruising van deze nieuwe parallelstructuur met het kanaal Brussel-Schelde werden op lange termijn twee opties voorgesteld: een tweede viaduct naast het huidige viaduct van Vilvoorde of een parallelstructuur via de N209, een tweede Budabrug en een nieuwe verbinding naar knooppunt Machelen. Vanwege de hoge kosten van deze opties (zie ook MKBA) werd in eerste instantie gedacht de parallelstructuur tussen knooppunt Strombeek-Bever en knooppunt Machelen te vervangen door de aanleg van vierde rijstrook tussen Strombeek-Bever en Machelen en een doorlopende in- en uitvoegstrook tussen Strombeek-Bever en de afrit Koningslo.
plan-MER In 2008 maakte de regering-Peeters I bekend de intentie te hebben de Brusselse Ring te willen verbreden tussen knooppunt Sint-Stevens-Woluwe en knooppunt Groot-Bijgaarden. Voor het gedeelte tussen knooppunt Groot-Bijgaarden en knooppunt Strombeek-Bever voorzag men de realisatie van de ooit geplande parallelstructuur (2x 3+2 rijstroken). Op het rustigere deel tussen Strombeek-Bever en Machelen (met onder andere de Viaduct van Vilvoorde) plande men geen parallelstructuur, maar wel een verbreding tot vier rijstroken met één doorlopende weefstrook tussen de op- en afritten, conform de streefbeeldstudie uit 2003. Ook voor het het gedeelte tussen knooppunt Sint-Stevens-Woluwe en knooppunt Machelen plande men een configuratie met parallelbanen (2x 3+2 rijstroken). Men achtte deze laatste zone ('zone Zaventem') als het meest haalbare op korte termijn. In 2008 werd daartoe de procedure voor een plan-MER opgestart. Het plan dat men wenste te bestuderen in het plan-MER voorzag volgens een "predict and provide"-methodologie in de aanleg van een parallelbaan met 4 tot 5 rijvakken waar de weving tussen op- en afritten dient plaats te vinden. Hierdoor zou ring op bepaalde plaatsen tot 15 rijvakken breed worden, met een mogelijke verbreding tot 17 rijstroken (aanleg vierde rijstrook tussen Sint-Stevens-Woluwe en Machelen).
Er kwam echter tegenstand over de manier waarop het dossier snel-snelOpenbaar onderzoek uitbreiding Ring verlengd Brusselnieuws.be 15 augustus 2008 werd afgehandeld. Ook de dienst mer van de Vlaamse Overheid vroeg de regering om eerst een strategisch MER op te maken waarin de globale visie ontwikkeld wordt. Ook ontstond de vrees dat vijf hectare van het beschermde Laarbeekbos zou moeten verdwijnen voor de verbreding.'Verbreding van Ring is nefast voor Laarbeekbos', TVBrussel, 21 februari 2010