Joannes Nicolaas (of Nicolaus) Lemmens, ook Jean-Nicolas Lemmens, (Schimmert, 3 juni 1850Geboorteakte - Cobán, 10 augustus 1897), roepnaam "Jean", was van 1888 tot 1897 de vijfde rooms-katholieke bisschop van Vancouvereiland en Alaska.
Familie Lemmens stamde uit een grote, welgestelde familie uit Neerbeek/Schimmert. Zijn ouders waren (wethouder) Godfried Lemmens en Gertrude Bemelmans. Ook zijn neven Jan Willem Hubert Lemmens (terplekke: William Lemmens), geboren te Schimmert in 1872, en Johannes Hubertus Henricus Lemmens, geboren te Schimmert in 1882, waren missionarissen op Vancouvereiland.
Loopbaan Lemmens studeerde aan het Amerikaans College in Leuven, België, dat in 1857 gesticht werd door de Amerikaanse conferentie van katholieke bisschoppen, en te Rolduc; hij vervolgde zijn studies in het grootseminarie te Roermond. Kort na zijn priesterwijding vertrok hij, samen met zijn jongste neef, naar Vancouvereiland, Canada. In september 1876 vestigde hij zich daar als eerste katholieke priester in Nanaimo. Vanuit daar vestigde hij een post in de regio van Clayoquot. miniatuur|Hoeksteen St Andrew's Cathedral Hij was in die buurt gedurende een groot aantal jaren werkzaam, deels samen met een groot aantal andere missionarissen, afkomstig uit Limburg. Hij bracht de meeste tijd echter te Vancouver door. Aldaar werd hij na de moord op mgr. Seghers in 1888 tot bisschop benoemd. Hij legde in 1890 de eerste steen voor de St. Andrew's kathedraal in Victoria op Vancouvereiland. Op 30 oktober 1892 wijdde hij de kathedraal in. In de jaren negentig (van de negentiende eeuw) nodigde Lemmens de katholieken van zijn bisdom uit om arbeidersorganisaties op te richten, met als eerste in 1890 de British Columbia Federation of Labour. Hij ondersteunde ook actief vakbonden, zodat ze druk konden uitoefenen om betere werkomstandigheden en hogere lonen te bewerkstelligen.
In juni, juli en augustus 1897 reisde Lemmens naar Guatemala om er, als vervanger van de verbannen aartsbisschop Casanova, het Heilig vormsel toe te dienen aan 20.000 mensen. Hij keerde na een vermoeiende reis van vier maanden door het binnenland, die grotendeels te paard of per ezel moest worden afgelegd, terug in Cobán. Daar stierf hij aan de gele koorts een dag later. Op zijn sterfbed ontving hij de zegen van Paus Leo XIII.
De reis was niet zonder risico's. Hoewel Guatemala grotendeels katholiek was, namen de liberalen in de regering aanstoot aan zijn reis. Hierop ging Lemmens persoonlijk op audiëntie bij de president van de republiek en kreeg van hem een aanbevelingsbrief. Slechts in één afdeling ondervond hij moeilijkheden, maar de bestuurder van dit departement werd later ontslagen. Aan de inspanningen van Lemmens was het ook te danken dat de op dat moment sinds tien jaar verbannen aartsbisschop Casanova in zijn diocees kon terugkeren..Aartsbisschop Casanova speelde een beslissende rol tijdens het dictatoriale bewind van generaal Manuel Lisandro Barillas Bercián (1885-1896). Barillas zette aartsbisschop Casanova uit, nadat deze zonder toestemming van Barillas bepalingen van de Romeinse curie publiceerde en zich tegen arrestatie verzette. In 1897 keerde Casanova na amnestie ten gevolge van de inspanningen van Lemmens terug naar Guatamala.'Mgr. Lemmens', in de Nieuwe Tilburgse Courant, 30 mei 1897 miniatuur|De kathedraal van Cobán in de tijd van Bisschop Lemmens Lemmens is tussen preekstoel en koor begraven in de in Cobán. Er zijn plannen geweest om de stoffelijke resten over te brengen naar Victoria maar dat dit niet doorgegaan is omdat men de resten niet onder de vloer kon vinden, vermoedelijk omdat na een verbouwing rond 1935 de doorgang naar de crypte alwaar de bisschoppen en priesters te rusten werden gelegd ontoegankelijk is geworden.Radboud Universiteit, Katholiek Documentatie Centrum, LARC-6221, concept voor #Joannes Nicolaas Lemmens 1850-1897, Missiebisschop van Vancouver Island 1888-1897.
Bisschoppelijk wapen Het bisschoppelijk wapen dat Lemmens voerde was: op een veld van azuur, links een hart met stralenglans omgeven door een doornenkroon met uitschietende vlammen waartussen een kruis; dennenbomen van rechts uitgaande. In de schildvoet een water met oever van groen, rotsblok en prauw.
Nalatenschap Lemmens bestudeerde de talen van de inheemse bevolking op Vancouvereiland en omstreken intensief. Hij schreef een woordenboek over deze talen, met Webster's Dictionary als inspiratie.
Na zijn dood werd er een comité gevormd om giften voor de oprichting van een monument ter nagedachtenis aan Lemmens in de kerk van diens geboorteplaats Schimmert in te zamelen. De voorzitter van het comité was pastoor te Schimmert W.J. Willems en corresponderend lid was J. Waelen, kapelaan te Nijmegen.'Monument voor Mgr. Lemmens', in De Tijd, 17 november 1897 In De Tijd d.d. 10 oktober 1901 werd de onthulling van het monument vermeld.De Tijd d.d.10 oktober 1901: Mgr Lemmens Sindsdien zijn de St. Andrew's kathedraal en de Sint-Remigiuskerk in Schimmert met elkaar verbonden door een identiek kruisbeeld ter nagedachtenis aan bisschop Lemmens van Vancouvereiland en Alaska.
Op Vancouvereiland is een baai naar hem vernoemd, de 'Lemmens Inlet' nabij Tofino in de regio van Clayoquot, alwaar hij diende in de missieposten van Ahousaht en Opitsaht.
Externe links J.N. Lemmens. Repertorium van Nederlandse zendings- en missie-archieven 1800-1960 The Victoria Daily Colonist d.d. 1 september 1897: Bishop Lemmens dies of yellow fever in a strange landThe Victoria Daily Colonist d.d. 23 september 1897: The deceased prelate Catholic Hierarchy-Joannes Nicolaas Lemmens
Categorie:Canadees rooms-katholiek bisschop Categorie:Nederlands rooms-katholiek bisschop Categorie:19e-eeuws bisschop