Wietze Eizenga (Zutphen, 3 juli 1922 – Oegstgeest, 14 april 2017) was hoogleraar Staathuishoudkunde en Statistiek aan de Universiteit Leiden.
Jeugd
Wietze Eizenga bezocht aanvankelijk de mulo in Zutphen. Een lerares zag dat hij meer aan kon. Zo belandde hij op de hbs, waar hem in 1943, tijdens de Tweede Wereldoorlog, het diploma werd overhandigd zonder dat het examen was afgelegd.
Om aan de Arbeidseinsatz te ontkomen dook hij in 1942 onder bij familie in Friesland. Daar was hij actief in het verzet tegen de Duitse overheersing. In 1981 behoorde hij tot de eersten die na instelling van het Verzetsherdenkingskruis de onderscheiding ontving uit handen van koningin Beatrix.
Studie en loopbaan
Na de Tweede Wereldoorlog studeerde Eizenga economie aan de Universiteit van Amsterdam en de Nederlandse Economische Hogeschool (NEH) in Rotterdam. Hij promoveerde in 1960 bij Johan Witteveen en Leen Koyck op het proefschrift Demographic Factors and Savings. In 1960 werd hij hoogleraar staathuishoudkunde aan de Erasmus Universiteit Rotterdam; vanaf 1969 was hij hoogleraar staathuishoudkunde en statistiek aan de Universiteit Leiden. Zijn onderzoek richtte zich vooral op de theorie van het sparen. Daarnaast vervulde hij diverse functies in de spaarbanksector, waaronder het voorzitterschap van de Nederlandse Spaarbankbond (1977–1982), en vertegenwoordigde hij de Nederlandse spaarbanken in internationale gremia. In latere jaren publiceerde hij ook over de positie van centrale banken, met name in de Verenigde Staten.
Eizenga was Ridder in de orde van de Nederlandse Leeuw.
Nalatenschap
In 1957-'58 verbleef Eizenga met een Fulbright-beurs in de Verenigde Staten, aan de Universiteit van Maryland. Daar ontwikkelde hij een grote belangstelling voor de VS en hij keerde diverse keren terug voor gastdocentschappen aan bijvoorbeeld de Harvard-universiteit en de Universiteit van Michigan. Zijn voorliefde voor de VS, zijn grote belangstelling voor de economie en zijn bereidheid jonge mensen te stimuleren kwamen samen in zijn testament, waarin hij bepaalde dat zijn nalatenschap, die was ondergebracht in de Eizenga-van Oosten Stichting, zal worden gebruikt voor ‘het verlenen van studie en/of reisbeurzen aan veelbelovende en verdienstelijke Nederlandse recent afgestudeerden, voor het volgen van graduate studies aan Amerikaanse universiteiten op het gebied van economie, en/of business administration’. Hij liet hiervoor zijn vermogen na aan de Koninklijke Hollandse Maatschappij der Wetenschappen (KHMW). De KMHW-Eizenga Beurzen worden namens de KHMW geadministreerd door het Fulbright Center.
Publicaties
W. Eizenga, De ontwikkeling van de spaarbanken na de Tweede Wereldoorlog. Amsterdam: Nederlands Instituut voor het Bank- en Effectenbedrijf, 1985. Wietze Eizenga, The independence of the Deutsche Bundesbank and the Nederlandsche Bank with regard to monetary policy: a comparative study. Tilburg: Société Universitaire Européenne de Recherches Financières (S.U.E.R.F.), 1987. [SUERF papers on monetary policy and financial systems; nr. 2.] Wietze Eizenga, Europese economische integratie en Europese Centrale Bank, quo vadimus? Leiden: Rijksuniversiteit Leiden, 1987. [Report / Rijksuniversiteit te Leiden, Faculteit der Rechtsgeleerdheid, Vakgroep Economische Vakken; 87.10] Wietze Eizenga, European economic integration and a system of European central banks. Leiden: Juridisch Studiecentrum "Hugo de Groot II", 1988. [Report / Rijksuniversiteit te Leiden, Faculteit der Rechtsgeleerdheid, Vakgroep Economische Vakken; 88.01.] Wietze Eizenga, The Banque de France and monetary policy. Tilburg: Société Universitaire Européenne de Recherches Financières, 1990. [SUERF papers on monetary policy and financial systems; nr. 8.] Wietze Eizenga, The Bank of England and monetary policy. Tilburg: Société Universitaire Européenne de Recherches Financières, 1991. [SUERF papers on monetary policy and financial systems, nr. 10.] Wietze Eizenga, The Banca d'Italia and monetary policy. Tilburg: Société Universitaire Européenne de Recherches Financières, 1993. [SUERF papers on monetary policy and financial systems, nr. 15.] W. Eizenga, De Nationale Bank van België en het monetaire beleid. Amsterdam: Nederlands Instituut voor het Bank- en Effectenbedrijf, 1994. [NIBE-katern, nr. 26.] Wietze Eizenga, The National Bank of Belgium and monetary policy. Tilburg: Société Universitaire Européenne de Recherches Financières, 1994. [SUERF papers on monetary policy and financial systems; no. 17.] W. Eizenga, De zelfstandigheid van centrale banken. Amsterdam: Nederlands Instituut voor het Bank- en Effectenbedrijf, 1996. [NIBE-katern, nr. 32.]
Categorie:Nederlands hoogleraar Categorie:Hoogleraar aan de Universiteit Leiden