Burdunellus (Latijn voor "kleine muilezel", mogelijk een bijnaam) († 497 in Toulouse) was een lokale heerser op het einde van de vijfde eeuw in Spanje. Zijn naam is slechts kort opgenomen in de Consularia Caesaraugustana. Onder het jaar 496 is vastgelegd dat "hij een tiran werd in Spanje", een uitdrukking die, in de politieke taal van die tijd en gezien de aard van de bron, moet betekenen dat hij probeerde de keizerlijke waardigheid en autoriteit te claimen.Collins, pag. 35.Thompson, pag. 193. Het is niet zeker welk deel van Spanje onder zijn invloedssfeer viel. Naar alle waarschijnlijkheid was dit in de vallei van de Ebro met Caesaraugusta, het latere Zaragoza, als zetel.
Politieke context De verschijning van Burudellus en na hem Petrus, een andere Hispano-Romeinse pretendent, die eveneens tyrannus werd genoemd, doet vermoeden dat de overgang van Romeins naar Visigotisch Spanje veel minder soepel verliep dan soms wordt voorgesteld. De elite verloor weliswaar haar toegang tot een normale Romeinse politieke carrière, maar verdween niet. Hun land, rijkdom, lokale prestige bleven bestaan. Zij vormden in Spanje een factor waar de nieuwe heersers, de barbaarse koningen, rekening mee moesten houden. In zoverre was hun situatie vergelijkbaar met die in Gallie, waarover door de brieven van Sidonius Apollinaris veel meer bekend is.
Recent onderzoek naar de aristocratie van het Iberische schiereiland benadrukt dat lokale elites een actieve rol bleven spelen in de nieuwe politieke werkelijkheid. Het is daarom niet eenvoudig te duiden wie nu precies de rechtmatige macht in Hispania vertegenwoordigde. Het keizerschap in het westen was vanaf 480 verdwenen en de Visigotische koningen regeerden inmiddels zelfstandig, maar de relatie met regerend keizer Anastasius (491-515) in Constantinopel was nog niet verdwenen. Tijdens de regering van Alarik II werden in Narbonne gouden munten geslagen met de naam en beeltenis van keizer Anastasius erop. Politiek was de Visigotische staat zelfstandig, maar monetair en symbolisch was het diep in de Romeinse wereld ingebed. Bovendien was de Visigotische invloed oppervlakkig en werd in Spanje niet overal erkend. In deze context was Burdunellus een geschikt figuur, misschien vanwege militaire capaciteiten, om aanspraak te maken op Romeinse legitimiteit. Een parallel met Syagrius die in Noord-Gallië over een machtsbasis beschikte lijkt hier op zijn plaats.
Opkomst en ondergang Zowel Isidorus van Sevilla als de Consularia Caesaraugustana vermelden dat het leger van de Visigotische koning Eurik (466-484) zich richtte tegen de Hispano-Romeinse elite en dat deze een zwaar verlies werd toegebracht.Isidorus van Sevilla, Historia de Regibus Gothorum, 34 Volgens Arce was de impact van deze agressieve interventies van Euriks’ troepen dusdanig dat dit tot een reactie leidde van de Romeinse bovenlaag die plaatsvond tijdens de regering van Alarik II. Een deel van de samenleving in Tarraconensis accepteerde de Visigotische overheersing niet en gaven de voorkeur trouw te blijven aan het Romeinse rijk. Hierin past de proclamatie van Burdunellus tot keizer. In eerste instantie handelde hij niet alleen en kon hij rekenen op steun van anderen. Dit wijst op een regionale elite die over voldoende middelen beschikte om zich daadwerkelijk tegen een Visigotische leger te verzetten. Desondanks genoot Burdunellus niet de onvoorwaardelijke steun van zijn achterband. Toen duidelijk werd dat zijn usurpatie geen uitzocht bood op een succesvolle machtswisseling keerden zij zich tegen hem.
Burdenellus werd uiteindelijk in de steek gelaten door zijn aanhangers, die hem overleverden aan de Visigoten. Ze stuurden hem naar Toulouse, waar Alarik II (484-507) hem liet dood verbranden in een bronzen stier, wat een ongewoon lot was voor een usurpator, doch voor hem ontworpen was om hem te vernederen.
Zie ook Spaanse Oorlog van Eurik
Categorie:Persoon in de 5e eeuw Categorie:Spaans geëxecuteerd persoon