Willie Johnson (25 januari 1897 – 18 september 1945), beter bekend als Blind Willie Johnson, was een Amerikaanse gospel- en blueszanger en gitarist. Hij werd geboren in Texas en verloor op jonge leeftijd zijn gezichtsvermogen. Zijn nummers, dertig in totaal, werden opgenomen voor Columbia Records tussen 1927 en 1930, in een periode waarin commerciële opnames van Afro-Amerikaanse gospel nog relatief zeldzaam waren.

Johnson stond bekend om zijn krachtige, expressieve zangstem en zijn kenmerkende gebruik van slidegitaar, vaak bespeeld met een bottleneck, wat zijn muziek een scherp, klaaglijk timbre geeft. Ondanks het commerciële succes van zijn platen leidde Johnson een bescheiden leven als straatmuzikant en prediker.

Een bijzonder eerbetoon aan zijn nalatenschap kwam in 1977, toen zijn woordloze lied Dark Was the Night, Cold Was the Ground een symbolische plaats kreeg in de gouden grammofoonplaten aan boord van de Voyager-ruimtesondes van NASA. Andere bekende nummers uit zijn oeuvre zijn Jesus Make Up My Dying Bed, It’s Nobody’s Fault but Mine en John the Revelator.

Levensloop Jeugd Willie Johnson werd geboren op 25 januari 1897 in Pendleton, een klein stadje in centraal Texas, als zoon van sharecropper Dock Johnson en Mary King. Zijn familie verhuisde later naar Marlin waar kerkbezoek een vast onderdeel van het gezinsleven was. Al op jonge leeftijd raakte hij vertrouwd met muziek; op vijfjarige leeftijd kreeg hij een zelfgemaakte sigarenkistgitaar.

Johnson werd niet blind geboren, maar verloor zijn gezichtsvermogen op zevenjarige leeftijd. Hoewel de omstandigheden niet helemaal duidelijk zijn, stellen de meeste biografen, gebaseerd op de herinneringen van zijn latere echtgenote Angeline Johnson, dat hij blind werd nadat zijn stiefmoeder tijdens een huiselijk conflict bijtend loogwater in zijn richting wierp. Het loog was bedoeld voor zijn vader, maar trof de jonge Willie. Als jongeman trad hij op als straatmuzikant en gospelzanger. In deze periode ontwikkelde hij zijn eigen zangstijl.

Opnames en muzikale carrière Toen Johnson eind 1927 zijn eerste opnames maakte, stond hij al bekend als een charismatische evangelist met een 'sterke techniek en een breed repertoire', aldus de blueshistoricus Paul Oliver. Op 3 december 1927 nam hij in Dallas zijn eerste nummers op voor Columbia Records. Zijn platen verkochten goed; er werden aanvankelijk meer dan 9400 exemplaren geperst, en later nog eens 6000.

Dark Was the Night, Cold Was the Ground groeide uit tot een van zijn meest kenmerkende werken. Het nummer valt op door Johnsons woordloze, klaaglijke zang en zijn expressieve slidegitaarspel, vaak gespeeld met een mes in plaats van een bottleneck. De melancholische, neuriënde stijl sloot aan bij tradities van gezongen hymnen in Afro-Amerikaanse baptistengemeenschappen.

Tussen 1928 en 1930 volgden meerdere opnamesessies in Dallas, New Orleans en Atlanta. Johnson nam in totaal dertig nummers op, soms solo en soms met vocale begeleiding van zijn toenmalige partner Willie B. Harris. De economische gevolgen van de Grote Depressie beperkten de verkoop van zijn latere platen. Na 1930 maakte Johnson geen commerciële opnames meer, hoewel enkele nummers later opnieuw werden uitgebracht.

Latere leven Na het einde van zijn opnamecarrière bleef Johnson actief als prediker en straatmuzikant. Hij verplaatste zich door verschillende steden en dorpen in Texas, waaronder Beaumont. In 1945 werd zijn woning door brand verwoest. Omdat hij nergens anders terechtkon, bleef Johnson in de resten van het afgebrande huis wonen, waardoor zijn gezondheid ernstig achteruitging. Geen enkel ziekenhuis wilde hem opnemen, hetzij vanwege zijn blindheid, hetzij – zoals Angeline Johnson later verklaarde in een interview met Charters – omdat hij zwart was.

Johnson overleed op 18 september 1945. Volgens de overlijdensakte werd hij begraven op Blanchette Cemetery in Beaumont, maar de exacte locatie van zijn graf raakte later verloren. In 2010 werd, op verzoek van de twee onderzoekers, een cenotaaf voor Johnson geplaatst op het terrein van Blanchette Cemetery. In december van datzelfde jaar werd bovendien een ander historisch gedenkteken ter ere van Johnson onthuld, eveneens in Beaumont, Texas.

Muzikale stijl

Johnson wordt beschouwd als een van de grote meesters van de blueszang en het bluesgitaarspel, met name binnen de gospelblues. Net als zijn tijdgenoot Blind Lemon Jefferson bracht hij de expressiviteit van de blues over in religieuze boodschappen, die hij ontleende aan gezangboeken. Een belangrijk kenmerk van Johnsons opnamen was zijn beheersing van de slidegitaartechniek, die later grote invloed zou krijgen op artiesten als Robert Johnson en Howlin' Wolf. Hij gebruikte tooncontrole en timing om zijn spel te accentueren en liet de gitaar vaak meezingen in harmonie.

Zie ook Voyager Golden Record

Categorie:Amerikaans blueszanger