Vrouw in een chemise (Deens: , Frans: )Het schilderij staat ook bekend als De danseres (Frans: ) is een schilderij van André Derain uit 1906. Het maakt sinds 1928 deel uit van de collectie van het Statens Museum for Kunst (SMK) in Kopenhagen, waar het als een van de hoogtepunten geldt.
Voorstelling In de zomer van 1905 bracht Derain negen weken door met Henri Matisse in het Zuid-Franse vissersdorp Collioure. De felle mediterrane zon inspireerde hen tot het gebruik van explosieve tinten. In plaats van de werkelijkheid natuurgetrouw na te bootsen, gebruikten zij kleur om hun eigen emoties en zintuiglijke ervaringen over te dragen. De felle kleuren en ruwe penseelstreken leverden een schandaal op in de Parijse kunstwereld, wat de nieuwe beweging de geuzennaam fauvisme (van fauve, Frans voor wild beest) opleverde.
Vrouw in een chemise werd kort na deze revolutionaire zomer geschilderd en toont een roodharige vrouw die met gekruiste benen op de rand van een bed zit. Het model is een danseres van Le Rat Mort (De Dode Rat), een destijds beroemde nachtclub in Montmartre, die ook regelmatig werd bezocht door kunstenaars als Henri de Toulouse-Lautrec. Ze draagt enkel een witte chemise en kousen, terwijl ze de toeschouwer met een zelfverzekerde en directe blik aankijkt.
De compositie is opgebouwd uit driehoeken, wat de zittende figuur een monumentale uitstraling geeft ondanks de nonchalante uitvoering. Derain paste de in Collioure opgedane kennis toe door felle contrasten te gebruiken, zoals het rode haar tegen de koelere blauwe en groene tinten van de achtergrond. Hoewel de anatomie, zoals de hand van de vrouw, opzettelijk is vervormd, draagt dit bij aan de frisheid en de expressieve kracht van het werk.
Herkomst Het werk bevond zich aanvankelijk in de collectie van de bekende Parijse kunsthandelaar Daniel-Henry Kahnweiler. Na de Eerste Wereldoorlog werden zijn bezittingen geconfisqueerd en geveild, waardoor de Deense verzamelaar Johannes Rump (1861-1932) het schilderij in mei 1923 kon kopen op een veiling in Parijs. Rump zag al vroeg het belang van de Franse modernisten in en bouwde een omvangrijke collectie op. Toen hij het schilderij in 1923 aanbood aan het Statens Museum for Kunst, werd de schenking aanvankelijk afgewezen door directeur Karl Madsen. Hij geloofde op dat moment niet dat de radicale experimenten van de fauvisten van voldoende kwaliteit waren voor het nationale museum. Pas in 1928 veranderde de visie van het museum en werd de collectie van Rump alsnog geaccepteerd.
Incident Op 1 december 2024 kwam Vrouw in een chemise internationaal in het nieuws toen activisten van de Deense beweging Nødbremsen (De noodrem) het besmeurden met oranje verf. De schade bleef beperkt doordat het doek door glas werd beschermd.Anna Danielsen Gille, Tre anholdt og sigtet for hærværk mod maleri på Statens Museum for Kunst. Bron: dr.dk, 1 december 2024.
Externe links
Categorie:Franse schilderkunst Categorie:Schilderij in het Statens Museum for Kunst