Saul Levi Morteira (Venetië, 1596 – Amsterdam, 10 februari 1660) was een Sefardisch rabbijn en een van de belangrijkste religieuze leiders van de Portugese Joodse gemeenschap in Amsterdam in de zeventiende eeuw.
Leven Morteira werd geboren in Venetië in een familie van uit Portugal afkomstige joden. Op jonge leeftijd werd hij naar Amsterdam gestuurd om daar als religieus functionaris te dienen binnen de snel groeiende Sefardische gemeenschap.
In 1619 werd hij benoemd tot hakham van de Bet Ya'akob-gemeente, die later opging in de samengevoegde Portugese gemeente Talmud Torah. Hij bleef tot zijn overlijden in 1660 een centrale religieuze autoriteit binnen deze gemeenschap.
Werk en invloed Morteira stond bekend als prediker, talmoedgeleerde en polemist. Hij verdedigde het traditionele jodendom tegen christelijke theologische aanvallen en interne afwijkingen.
Hij was een van de leraren van Baruch Spinoza, die later door de Portugese gemeente in 1656 in de ban (cherem) werd gedaan. Hoewel Morteira niet de enige betrokkene was bij deze beslissing, maakte hij deel uit van de religieuze leiding ten tijde van de excommunicatie.
Zijn preken en halachische geschriften circuleerden binnen de Sefardische diaspora. Een deel van zijn werk werd postuum gepubliceerd.
Overlijden Saul Levi Morteira overleed op 10 februari 1660 in Amsterdam en werd begraven op de Portugese Joodse begraafplaats Beth Haim (Ouderkerk aan de Amstel).
Referenties
Literatuur Yosef Kaplan, An Alternative Path to Modernity: The Sephardi Diaspora in Western Europe, Brill, 2000. Daniel M. Swetschinski, Reluctant Cosmopolitans: The Portuguese Jews of Seventeenth-Century Amsterdam, Littman Library, 2000. Jewish Encyclopedia (1906), lemma “Morteira, Saul Levi”.
Zie ook Sefardische Joden Baruch Spinoza Opperrabbijnen en Hachamim van Nederland
Categorieën Categorie:Rabbijn Categorie:Nederlands opperrabbijn