Robert Barker (Kells, 1739–1806) was een succesvol schilder van portretten en miniaturen die de geschiedenis is ingegaan als pionier van het panoramaschilderij dat getoond werd in een rond gebouw. Hij zette de standaard van de opstelling zoals die toegepast werd in de 19e en het begin van de 20e eeuw.
Idee in Edinburgh Om zijn schulden te ontlopen verhuisde hij naar Edinburgh. Tijdens een wandeling met zijn dochter op de Calton Hill kreeg hij het idee om een panoramisch beeld op te bouwen door een metalen raam te plaatsen, vervolgens het landschap daarin te schilderen, het kader opschuiven tot het volgende cirkelsegment en zo helemaal rond. en vervolgens de deelschilderijen aan elkaar te bevestigen in een cirkel met de kijker centraal op een verhoog, zodat het zou lijken of de kijker vanop een heuvel het landschap overschouwt.
In 1786 gaf hij zijn 12-jarige zoon Henry Aston Barker de opdracht om schetsen van Edinburgh te maken vanop het Observatorium op Callton Hill. Met behulp van deze schetsen schilderde Robert Barker het landschap op grote schaal met waterverf. Het 24 meter brede en 1,8 meter hoge schilderij werd opgesteld in een cirkel van ruim 7,5 meter in de wachtkamer van het Palace of Holyroodhouse.
Later werd er een houten rotonde (diameter 15 m) gebouwd in Gayfield Square speciaal om Barkers panorama's te laten bekijken. In september 1806 verkocht zoon Henry dit ronde gebouw en werden de kijklustigen naar zijn rotonde in Londen verwezen.
Patent In 1787 nam Robert Barker een patent op 'een apparaat om grote natuurgezichten te bewonderen terwijl de kijker rondkijkt' . Op 5 juni 1787 werd zijn aanvraag tot patent gegarandeerd door koning George III van het Verenigd Koninkrijk. Het patent werd toegekend op 19 juni 1787. De tekst gebruikt het wordt 'panorama' niet; dat werd pas gebruikt in een voetnoot van het patent in 1796.
Het zwaartepunt ligt op het apparaat: het gebouw met een centraal verhoog, de installatie van het schilderij met indirecte verlichting van bovenaf, en de positie van de kijker ten opzichte van het schilderij. Het beschrijft de rotonde die hij enkele jaren later in Leicester Square in Londen zal bouwen.
Uitwerking in Londen Gesterkt door het succes van zijn panorama van Edinburgh stuurde hij zijn zoon naar Londen om tekeningen te maken van de stad vanop het dak van de Albion Mills bij de Blackfriars Bridge. Dit was het materiaal waarmee hij deze keer een groter panoramaschilderij maakte. Hij bouwde hiervoor een houten rotonde op Leicester Square om zijn Londens stadsgezicht tegen betaling van 1 shilling te laten bekijken. miniatuur|Dwarsdoorsnede van de Leicester Square Rotonde in Londen van architect Robert Michell, 1801 Toen Robert stierf in 1806 nam zijn zoon Henry Aston Barker de firma van zijn vader over. Zijn voorstelling van het panorama van de Slag bij Waterloo was een ware (financiële) triomf. Hij oogstte nog successen met een panorama van Rome in 1818. Er werden ook boeken over gepubliceerd met tekeningen en beschrijvingen van de verschillende oriëntatiepunten in het panorama.
21e eeuw In 2025 werd een reproductie van Barkers originele panorama van Edinburgh gecreëerd door de Universiteit van Edinburgh en tentoongesteld in de ronde Adam Dome in het General Register House dat gedeeltelijk op het schilderij staat (het was pas af in 1820).
Galerij gecentreerd|omkaderd|(Het allereerste) Panorama van Edinburgh vanop Calton Hill (1788–1790). Van links (zuid) naar rechts (west): Arthur's Seat met het vulkanisch landschap ernaast, de dichtbebouwde oude stad en het Edinburgh Castle naast de oude stad gecentreerd|miniatuur|1000x1000px|Een aquatinted versie uit 1792 van het (allereerste) panorama van Edingburgh (vier van de zes delen).Van links (sector oost) naar rechts (sector zuidoost) : Arthur's Seat/Salisbury Crags, Old Town ridge tot de nieuwe stad en het open veld (Universiteit van Edinburgh) gecentreerd|omkaderd|Panorama van Londen vanop de top van Albion Mills, bij het zuideinde van Blackfriars Bridge (1792)
Categorie:Schildertechniek
Categorie:Genre in de beeldende kunst Categorie:Visuele illusie Categorie:Brits kunstschilder