Marie-Louise Josephine Noterman (Wingene, 31 mei 1890 – Blankenberge, 31 maart 1981), ook wel bekend onder de aliassen Mme Jean en Etna, was in de Tweede Wereldoorlog een verzetsstrijdster.
Jeugd Noterman werd geboren in 1890 te Wingene. Over haar jeugd in Wingene is weinig gekend, behalve dat ze geboren was in het groot gezin van Stanislas Aloysius Noterman, bediende in de hervormingsscholen, en Elisabeth Josephine Vanderschaeghen, naaister.
Privé In 1910 huwde ze met Marcel Mazeman in Gent. In 1916 kreeg het echtpaar een zoon, Jean. Hij was militair, maar kwam om in 1937 op 21-jarige leeftijd in het Krijgshospitaal te Brussel. Het is zeer waarschijnlijk dat Noterman haar alias ontleende aan haar overleden zoon.
Beroep Ze was een tijd beroepsmatig actief als bonthandelaar in de Baderstraat te Blankenberge, maar tijdens de Tweede Wereldoorlog besloot ze te werken voor de Belgische Staatsveiligheid, met codenaam Etna.
Tweede Wereldoorlog Samen met haar echtgenoot stichtte ze in augustus 1940 de groepering Overwinning en Vrijheid van België of Victoire et Liberté. Deze vereniging was toegankelijk voor iedere Belg die tegen de opkomende nederlaag was en iets wilde ondernemen. In datzelfde najaar kreeg haar initiatief steun van de Franstalige bourgeoisie aan de kust en op andere plekken in West-Vlaanderen, maar ook in Oost-Vlaanderen kreeg het gehoor. Op dat moment richtten de Gentse reserveluitenanten Hubert en Philippe de Hemptinne en advocaat Paul Bove de organisatie Overwinning en vrijheid op. Aangezien de West-Vlaamse en Oost-Vlaamse kringen sympathie genoten van hetzelfde milieu, fuseerde de Gentse groepering later in 1941 met Notermans beweging tot Ligue des V of V-Liga. Later werd dit het Geheim Leger. Daarnaast bestond er ook een Brusselse afdeling, onder Louise De Cock, en één in Destelbergen onder Adrien De Groote. Het verzet van deze hergroepering werd vooral gekenmerkt door activiteiten zoals onder andere het verspreiden van sluikpers, hulpverlenen aan neergehaalde geallieerde piloten, het verzamelen van wapens en inlichtingsverschaffing. De dienst werd echter snel geïnfiltreerd door de bezetter, met veel arrestaties en gesneuvelden als gevolg.
Noterman bleef hierna verder deelnemen aan verzetsacties. Zo hielp ze mee aan de bevrijding door de Canadese Manitoba Dragoons te loodsen in september 1944.
Postuum Na de afloop van de Tweede Wereldoorlog kreeg Noterman als Kapitein van de Militaire Veiligheidsdienst de hoogste Belgische onderscheidingen en ook diverse buitenlandse eretekens, waaronder de Amerikaanse Victory Cross.
Ze overleed op 31 maart 1981 op 90-jarige leeftijd te Blankenberge. Haar graf bevindt zich aldaar op de plaatselijke begraafplaats.
Referenties
Categorie:Belgisch verzetsstrijder in de Tweede Wereldoorlog