De crisis van mei 1958 (Frans: crise de mai 1958) was een politieke crisis in Frankrijk tijdens de Algerijnse Oorlog, die leidde tot de val van de Vierde Franse Republiek en de terugkeer van generaal Charles de Gaulle aan de macht. De crisis kwam voort uit de combinatie van politieke instabiliteit in Parijs en groeiende spanningen rond het Franse koloniale beleid in Algerije. In het voorjaar van 1958 vreesden veel militairen en Europese kolonisten in Algerije dat de Franse regering bereid was te onderhandelen met het Algerijnse Front de libération nationale (FLN), wat leidde tot een openlijke opstand tegen het burgerlijk gezag. Een staatsgreep werd voorkomen door de terugkeer van de Gaulle, die de Vijfde Franse Republiek installeerde, met een sterkere uitvoerende macht.

Verloop Op 13 mei 1958 brak in Algiers een opstand uit waarbij militairen, kolonisten en gaullistische activisten het regeringsgebouw bezetten. Zij richtten een Comité de salut public op onder leiding van generaal Jacques Massu en riepen generaal Charles de Gaulle op om de macht over te nemen. De opstand werd gesteund door verschillende hoge officieren van het Franse leger in Algerije, wat de vrees deed ontstaan dat het conflict zou uitmonden in een militaire staatsgreep en mogelijk een burgeroorlog.

De Gaulle verklaarde op 15 mei dat hij "bereid was de bevoegdheden van de Republiek op zich te nemen". Hoewel hij publiekelijk ontkende dat hij een dictatuur wilde vestigen, weigerde hij de opstandelingen in Algerije te veroordelen. Ondertussen breidde de crisis zich uit: op 24 mei bezetten parachutisten uit Algerije het eiland Corsica in een operatie die bedoeld was om druk uit te oefenen op de regering in Parijs. Er werd zelfs voorbereid op een mogelijke militaire landing in Frankrijk zelf.

De politieke situatie in Parijs verslechterde snel. De regering van premier Pierre Pflimlin verloor haar gezag en trad op 28 mei 1958 af. De volgende dag riep president René Coty het parlement op om Charles de Gaulle tot regeringsleider te benoemen, waarbij hij waarschuwde dat Frankrijk anders het risico liep op een staatsgreep en burgeroorlog. De Gaulle stemde ermee in een regering te vormen, op voorwaarde dat hij uitzonderlijke bevoegdheden kreeg en een nieuwe grondwet kon laten opstellen.

Op 1 juni 1958 werd De Gaulle door de Nationale Vergadering tot voorzitter van de ministerraad gekozen. Kort daarna kreeg hij volmachten om het land te besturen en een grondwetsherziening voor te bereiden. De crisis van mei 1958 leidde zo rechtstreeks tot de totstandkoming van de Vijfde Republiek, die later dat jaar via referendum werd ingevoerd en het Franse politieke systeem ingrijpend hervormde.

Zie ook Parijse studentenrevolte, die uitbrak in mei 1968

Categorie:Geschiedenis van Frankrijk Categorie:Politiek in 1958