Jan Konopka (Skołodycze nabij Słonim, 27 december 1777 – Warschau, 12 december 1814) was een Poolse militair die diende in de Kościuszko-opstand, de Poolse legioenen in Italië en later als generaal in het Franse leger en het leger van het Hertogdom Warschau. Hij behoorde tot de Poolse officieren die onder Napoleon Bonaparte streden voor het herstel van een Poolse staat.
Afkomst Konopka was de zoon van Franciszek Konopka, officier in het leger van het Pools-Litouwse Gemenebest, en Anna, die verwant was aan de Franse prinselijke familie van Condé.Polski Słownik Biograficzny, t. 13, s. 565–566. Hij stamde uit de Poolse adel (szlachta) en voerde het wapen Nowina.
Vroege militaire loopbaan Vanaf 1792 diende Konopka als tweede luitenant in een cavalerie-eenheid van het Pools-Litouwse Gemenebest en nam hij deel aan de Pools-Russische oorlog van 1792. Hij vocht onder meer in de slag bij Zieleńce, waar hij werd onderscheiden.W. Tokarz, Wojna polsko-rosyjska 1792 roku, Kraków 1930.
Tijdens de Kościuszko-opstand (1794) nam hij deel aan de slag bij Maciejowice, waar hij gewond raakte. Na de nederlaag emigreerde hij naar Frankrijk.Polski Słownik Biograficzny, t. 13.
Dienst in de Napoleontische legers In 1797 trad Konopka toe tot de Poolse legioenen in Italië als kapitein. Hij nam deel aan de campagnes van deze legioenen in Italiaanse en Duitse gebieden.J. Wimmer, Wojsko Księstwa Warszawskiego, Warszawa 1960.
Na de ontbinding van de legioenen bleef hij in Franse dienst. Hij klom op tot majoor en later regimentscommandant in het Legioen van de Wisła. Hij vocht in de Oorlog van de Vierde Coalitie en onderscheidde zich in de slag bij Friedland, waarvoor hij werd benoemd tot ridder in het Legioen van Eer.G. Nafziger, Napoleon's Invasion of Russia, 1988.
Vervolgens nam hij deel aan de Spaanse Onafhankelijkheidsoorlog. Hij behaalde successen bij onder meer Ciudad Real, maar leed ook verliezen, onder andere bij de slag bij Los Yébenes.R. Bielecki, Somosierra 1808, Warszawa 1989.
Generaal en baron Na zijn optreden in de slag bij Albuera (1811) werd Konopka bevorderd tot generaal in het Franse leger en later ook in het leger van het Hertogdom Warschau. In dezelfde periode werd hij verheven tot baron van het Franse Keizerrijk.Digby Smith, The Napoleonic Wars Data Book, London 1998.
Het Hertogdom Warschau (1807–1815) was een door Napoleon opgerichte staat en speelde een belangrijke rol in de Poolse onafhankelijkheidsbeweging.
Russische veldtocht en gevangenschap Tijdens de Russische veldtocht van Napoleon in 1812 kreeg Konopka het bevel over het 3e regiment lansiers van de Keizerlijke Garde. Hij bevond zich in Słonim toen zijn eenheid werd verrast door Russische troepen onder generaal Czaplic.D. Nawrot, Litwa i Napoleon w 1812 roku, Katowice 2008.
Zijn regiment werd grotendeels vernietigd; Konopka raakte gewond en werd krijgsgevangen gemaakt en geïnterneerd in Cherson.D. Nawrot, 2008.
Laatste jaren en overlijden Na zijn vrijlating in 1814 werd hem een functie aangeboden in het leger van het Koninkrijk Polen (Congres-Polen), maar hij sloeg dit aanbod af. Kort daarna overleed hij in Warschau, verzwakt door verwondingen en gevangenschap.
Betekenis Jan Konopka wordt beschouwd als een van de Poolse officieren die via dienst in het Franse leger een rol speelden in de poging tot herstel van de Poolse staat tijdens de Napoleontische oorlogen.
Categorie:Pools generaal