Antoine Papin, gelatiniseerd Papinius (Ath, (?) – 19 of 29 augustus 1541) was een benedictijn en abt van Gembloux.
Leven Op 10 februari 1518 begon de uit Henegouwen afkomstige Papin zijn abbatiaat. Hij was kerkelijke hervormingen genegen en stuurde vijf van zijn monniken naar de abdij van Sint-Truiden om abt Willem Bollart te ondersteunen.Xavier Hermand, "La réforme de l'abbaye de Saint-Trond et les réseaux monastiques au début du XVIe siècle. Autour d'un recueil de textes réformateurs: Bruxelles, Bibliothèque royale, 20929-20930" in: Revue bénédictine, 2002, p. 356-378. Toen Desiderius Erasmus hem in 1519 verzocht de codex van Sint-Cyprianus uit te lenen, zond hij hem het boek toe. Minder edel waren zijn bemoeienissen met de abdij van Villers. Op 22 januari 1531 ontving hij keizer Karel V in Gembloux. Twee jaar later zette hij de financiën van de abdij onder druk door de keizer 1800 florijnen te lenen. In die periode kwam de abt ook in aanvaring met de heer van Aigremont.Jean-Paul Straus, La Geste des abbés de Gembloux, Presses agronomiques de Gembloux, 2012, p. 160 Toen Papin in 1532 diens galg liet verwijderen omdat ze te dicht bij de grenzen van Gembloux stond, kwam Aigremont hem intimideren met zestig kruisboogschutters en drukte hij hem zijn wapen tegen de borst. Met dergelijke spanningen valt het te begrijpen waarom de abt een compagnie haakbusschutters oprichtte.
Onder Papins leiding werd de abdij van Gembloux uitgebreid en verbouwd. Ook de bibliotheek groeide aan. Er zijn genoeg manuscripten uit zijn periode om te spreken over een nieuw elan voor het scriptorium.Lucien Reynhout, "Culture manuscrite à la marge du Moyen Âge: le scriptorium de Gembloux au début du XVIe siècle" in: Revue belge de philologie et d'histoire, 2018, p. 778. De abt voelde zich blijkbaar niet te goed om zich eigenhandig aan het verluchten te zetten. De rijke miniaturen in de Gesta abbatum Gemblacensium van Sigisbert van Gembloux worden aan hem toegeschreven. Ook de acht c.q. negen miniaturen in twee Brusselse manuscripten zouden van zijn hand zijn (KBR, ms. 5641 en 5644). Deze breed aanvaarde toeschrijving, zeker voor de Gesta, wordt echter in twijfel getrokken sinds werd opgemerkt dat de naam Josse her en der in de illustraties is verwerkt.Jean-Paul Straus, La Geste des abbés de Gembloux, Presses agronomiques de Gembloux, 2012, p. 179 e.v. Dit zou de voornaam van een professionele kunstenaar zijn geweest, die vooralsnog niet verder te identificeren valt.
Literatuur Peter G. Bietenholz en Thomas Brian Deutscher, Contemporaries of Erasmus. A Biographical Register of the Renaissance and Reformation, vol. 3, University of Toronto Press, 1987, p. 48 Ursmer Berlière, Monasticon belge, vol. I-1, 1890, p. 24
Externe link Gesta abbatum Gemblacensium (KBR, ms. 10292-94)
Voetnoten
Categorie:Abt van Gembloers Categorie:16e-eeuws abt Categorie:Persoon in de Nederlanden in de 16e eeuw