miniatuur|Rhun ap Iorwerth, 2026 Rhun ap Iorwerth (Welshe uitspraak: r̥ɨːn ap ˈjɔrwɛrθ]) (Tonteg, Rhondda Cynon Taf, 27 augustus 1972) is een Welshe politicus voor de partij Plaid Cymru. Sinds 12 mei 2026 is hij eerste minister van Wales.
Hij werd in 2013 lid van de Senedd, het parlement van Wales, en is sinds juni 2023 partijleider van Plaid Cymru.
Levensloop Rhun ap Iorwerth groeide op in Meirionydd en Anglesey. Zijn beide ouders waren leraren en voorvechters van de Welshe taal. Hij studeerde politicologie en Welsh aan de Universiteit van Cardiff, waar hij in 1993 afstudeerde.
In 1994 trad hij in dienst bij de BBC; hij werkte zowel voor BBC Cymru Wales als BBC Westminster. In 2001 werd hij politiek hoofdcorrespondent bij BBC Wales, en vervolgens presentator van met name nieuwsprogramma's en programma's over politiek.
In juni 2013 legde ap Iorwerth zijn functie bij de BBC neer om zich namens Plaid Cymru kandidaat te stellen bij tussentijdse verkiezingen voor de Senedd (het parlement van Wales) in het district Ynys Môn (Anglesey). Bij de verkiezingen op 1 augustus 2013 behaalde hij 12.601 stemmen, ruim meer dan de kandidaat van Labour (3.435 stemmen). Hij behield zijn zetel in bij de regionale verkiezingen in 2016 en 2021.
Van 2014 tot 2021 was hij woordvoerder van Plaid Cymru op de thema's economie, ondernemerschap en financiën. In mei 2021 kreeg hij de portefeuille gezondheid en sociale zorg, die hij eerder al had waargenomen.
Partijleider In mei 2023 stelde ap Iorwerth zich kandidaat voor het leiderschap van Plaid Cymru. Hij werd zonder tegenkandidaten gekozen. Op 17 maart 2024 kondigde ap Iorwerth een voortijdige beëindiging aan van de bestaande samenwerkingsovereenkomst tussen Plaid Cymru en Welsh Labour, de partij die de regionale regering van Wales vormde. Hij steunde de motie van wantrouwen die door de Conservatieven werd ingediend tegen de eerste minister van Wales, Vaughan Gething.
Bij de Senedd-verkiezingen van 2026 was hij kandidaat in het kiesdistrict Bangor Conwy Môn. In januari 2026 zei hij dat hij, als Plaid Cymru de grootste partij zou worden, de voorkeur gaf aan de vorming van een minderheidsregering boven een coalitieregering. Hij heeft ook verklaard dat er geen plannen waren voor een onafhankelijkheidsreferendum tijdens de eerste ambtstermijn van een Plaid Cymru-regering, maar dat zo'n regering wel zo snel mogelijk een verkenning zou doen naar een mogelijk pad naar onafhankelijkheid.
Eerste minister Onder leiding van ap Iorwerth werd Plaid Cymru bij de regionale verkiezingen van 7 mei 2026 voor het eerst in de geschiedenis de grootste partij in de Senedd. De partij behaalde 43 van de 96 zetels. Op 12 mei 2026 werd ap Iorwerth door de Senedd genomineerd als eerste minister van Wales. Het was de eerste keer sinds de instelling van de functie in 1999 dat deze post niet naar de Labour Party ging. Ap Iorwerth staat aan het hoofd van een minderheidsregering.
Externe bronnen Informatie over Rhun ap Iorwerth
op de website van Plaid Cymru
op de website Gov.Wales
Categorie:Welsh politicus