Wereldpoëziedag is een internationale themadag die jaarlijks op 21 maart wordt gehouden. De dag werd in 1999 ingesteld door UNESCO en heeft als doel het lezen, schrijven, uitgeven en onderwijzen van poëzie te bevorderen en de talige diversiteit via poëtische expressie onder de aandacht te brengen. Daarbij wordt in het bijzonder aandacht gevraagd voor bedreigde talen.
Geschiedenis UNESCO riep 21 maart uit tot Wereldpoëziedag tijdens de 30e Algemene Conferentie in Parijs in november 1999. De eerste internationale viering vond plaats op 21 maart 2000. Het besluit beoogde nationale, regionale en internationale poëziebewegingen nieuwe erkenning en impulsen te geven. World Poetry Day, UNESCO. Geraadpleegd op 15 mei 2026.
Vóór 1999 werd in delen van de wereld een Wereldpoëziedag op 15 oktober gevierd, ter nagedachtenis aan de Amerikaanse dichter Ralph Cheyney. In een aantal landen wordt deze oktoberdatum nog altijd aangehouden voor nationale poëziedagen.
Zowel Griekenland als Turkije claimen aan de wieg van de huidige datum te hebben gestaan. De Griekse ambassadeur bij UNESCO Vassilis Vassilikos diende het voorstel in om 21 maart, de dag na de lente-equinox, tot Wereldpoëziedag uit te roepen; de datum was gekozen door de Griekse dichteres Lydia Stefanou, die in 1998 al een eerste viering in Athene organiseerde. De Turkse dichter Tarık Günersel had in 1997 op een congres van PEN International in Edinburgh een soortgelijk voorstel gedaan.
Doelstellingen UNESCO formuleerde voor Wereldpoëziedag onder meer de volgende doelen: het lezen, schrijven, publiceren en onderwijzen van poëzie bevorderen; de mondelinge traditie van het voordragen van poëzie nieuw leven inblazen; de dialoog tussen poëzie en andere kunsten zoals theater, dans, muziek en schilderkunst stimuleren; de zichtbaarheid van poëzie in de media vergroten, zodat zij niet langer als een achterhaalde kunstvorm wordt gezien; aandacht vragen voor bedreigde talen als drager van poëtische expressie.
Viering Op en rond 21 maart organiseren bibliotheken, scholen, literaire instellingen, uitgeverijen en culturele organisaties wereldwijd voordrachten, lezingen, poëzieworkshops en publicaties. In het Nederlandse taalgebied besteden onder meer Poetry International, het Internationaal Literatuurfestival Utrecht en Unesco Vlaanderen aandacht aan de dag. In Friesland wordt op deze datum ook stilgestaan bij de Friestalige poëzie, onder meer rond het ambt van Dichter fan Fryslân.
In 2012 droeg de Nederlandse astronaut André Kuipers op Wereldpoëziedag vanuit het Internationale Ruimtestation het gedicht Aan een ruimtevaarder van Marjolijn van Heemstra voor, dat zij speciaal voor hem had geschreven. Nick Muller (samenst.), Gedichten die mannen aan het huilen maken, Amsterdam: Prometheus, 2015, p. 170–171. .
De editie van 2021 in het hoofdkwartier van UNESCO in Parijs was gewijd aan de honderdste geboortedag van de Macedonische dichter Blaže Koneski. Bij die gelegenheid werd de Britse dichteres Carol Ann Duffy aangekondigd als laureaat van de Gouden Krans van Struga.
Zie ook Gedichtendag (Nederland en Vlaanderen, eind januari)
Externe links World Poetry Day op de website van UNESCO World Poetry Day op de website van de Verenigde Naties
Bronnen en referenties
Categorie:Maart