De pausverkiezing van december 1187 vond plaats op 19 december 1187, twee dagen na het overlijden van paus Gregorius VIII, en leidde tot de verkiezing van Paolo Scolari als paus Clemens III.
Deze pausverkiezing was sensu stricto nog geen conclaaf, omdat de kardinalen niet werden opgesloten.
Achtergrond Gregorius VIII had een zeer kort pontificaat gehad, en zijn overlijden op 17 december 1187 liet de Kerk opnieuw zonder leiding achter op een moment waarop de politieke en religieuze situatie uiterst precair was. De Derde Kruistocht moest nog vorm krijgen, de relaties tussen de paus en de stad Rome waren al gedurende enkele decennia gespannen. Veel kardinalen bevonden zich verspreid over Italië. De kardinalen die Gregorius hadden vergezeld, vormden echter een relatief kleine maar hechte groep, hetgeen een snelle verkiezing in de hand werkte. De keuze voor een paus die zowel bestuurlijke ervaring als diplomatieke vaardigheden bezat, lag voor de hand.
Verloop De verkiezing begon vrijwel onmiddellijk na de dood van Gregorius VIII en vond plaats in de stad Pisa. De aanwezige kardinalen bereikten snel een consensus. Paolo Scolari werd unaniem gekozen, mede dankzij zijn reputatie als een gematigde en capabele bestuurder. Zijn ervaring als kardinaal‑bisschop van Palestrina en zijn eerdere diplomatieke missies maakten hem een geschikte kandidaat om de Kerk door de crisis te leiden. De verkiezing verliep ordelijk en zonder interne conflicten, wat uitzonderlijk was in een tijd waarin pausverkiezingen vaak werden gekenmerkt door politieke verdeeldheid. Kort na zijn verkiezing werd Scolari gewijd en nam hij de naam Clemens III aan.
Nasleep Het pontificaat van Clemens III begon met een belangrijke doorbraak: hij wist een akkoord te sluiten met de Romeinse gemeenschap, waardoor hij als eerste paus in jaren kon terugkeren naar Rome. Dit herstel van pauselijke aanwezigheid in de stad was een cruciale stap in het versterken van het pauselijk gezag. Tegelijkertijd zette Clemens III de inspanningen voort om de Europese vorsten te verenigen in de Derde Kruistocht, een taak die door de val van Jeruzalem in 1187 dringender was dan ooit. Zijn pontificaat werd gekenmerkt door pogingen tot verzoening, zowel binnen Italië als in de bredere christelijke wereld, en door het streven om de Kerk te stabiliseren na een periode van snelle opeenvolging van pausen.
1187 december Categorie:Christendom in de middeleeuwen Categorie:1180-1189