thumb|Rozengracht 1889 met vanaf hoekgebouw nr 93 thumb|Rozengracht 95-105 na verbouwing Cuypers (circa 1910) thumb|Plaquette Rozengracht 204 (april 2026)
Rozengracht 95-105 te Amsterdam is een gebouwencomplex aan de Rozengracht in Amsterdam-Centrum. Het is bekend als het t Lootsje; het waren allemaal gebouwen die in eigendom waren van en gebruikt werden door (Erven) Lucas Bols.
Achtergrond Die Rozengracht werd aangelegd tijdens het volbouwen van de Jordaan in de 17e eeuw. Dat betekende dat perceel voor perceel werd bebouwd in een tijd dat er nog geen adressen bestonden. Bijna alle gebouwen kregen daardoor een ander uiterlijk mee. Rond 1890 werd de gracht gedempt onder meer vanwege de stankoverlast van stilstaand grachtenwater. Na die demping ontwikkelde de straat Rozengracht zich tot een van de belangrijkste verkeersaders naar Amsterdam Oud-West en later Amsterdam Nieuw-West.
Gebouw Rozengracht 95-105 was een aantal pakhuisachtige gebouwen in de zuidelijke gevelwand van de gracht terug te vinden op een tekening van Johan Rieke uit 1889. Lucas Bols gaf rond 1892 opdracht aan Hendrik Petrus Berlage (dan een soort huisarchitect die ook voor Hamburg en Bremen ontwierp) tot de verbouw van een van de gebouwen (in 2026 het meest linker deel). Lucas Bols bleef bouwen en verbouwen en rond 1902 moest er opnieuw verbouwd worden, maar dan over een groter deel van de gevel. Die opdracht ging naar Cuypers. Deze probeerde Berlages deel in “zijn” gevel terug te laten komen, aldus Monumenten en Archeologie Amsterdam, als voorbeeld noemt ze de segmentbogen en het pakhuisachtige gebouw uiterst rechts.
Zij meldden dat alhoewel er hier sprake is van een breed bouwblok er toch sprake is van een continuatie van het heterogeen beeld van die gevelwand. Berlage en Cuypers kwamen met bouwwerken die teruggrepen op de traditionele bouwstijlen van winkel-woonhuizen uit de 17e eeuw (Berlage) en Hollandse renaissance (Cuypers). Lucas Bols wilde nu eenmaal traditionele bouw. Cuypers plaatste aan het westeind van zijn deel een gebouw met hoge gevel om meer eenheid is het geheel te krijgen.
Het complex werd tot gemeentelijk monument verklaard door de combinatie van diverse bouwstijlen tot één geheel, de betrokken architecten en de betekenis van Lucas Bols, die sinds 1575 in de stad gevestigd was, waarvan een flink aantal jaren hier. Zij tekende daarbij wel aan dat een aantal essentiële onderdelen door latere verbouwing verloren was gegaan.
Casa Architecten gaf leiding aan een grondige verbouwing in 1994 om het complex te laten dienen tot bewoning en ateliers. Lucas Bols was in de jaren zeventig hier vertrokken en verkocht het geheel aan Gemeente Amsterdam.
Plaquette In de gevel is een plaquette gezet die verwijst naar het gebouw Rozengracht 204, dat tussen 1920/1921 en de jaren zeventig ook diende tot opslag van (erven) Lucas Bols. De creatie van Berlage bracht het tot KLM-huisje.
Categorie:Bouwwerk in Amsterdam-Centrum Categorie:Gemeentelijk monument in Amsterdam