Tur (Perzisch: تور, /t ʊər/) was, volgens de Iraanse nationale mythos, de tweede zoon van Fereydun en de mythische voorouder van de Turya. Hij verscheen al in het nu verloren gegane Chihrdad nask, maar zijn verhaal wordt het meest prominent verteld in de Shahnameh.

Naam De naam verschijnt in Middelperzische bronnen als Tuc en in het moderne Perzisch als Tur. Transcripties van zijn naam zijn onder andere Tōǰ, Tūč, Tūr, Tōz, Tūch, Tūǰ, Tūž en Tūz. Het is afgeleid van *Tūr-č, wat Turya betekent en duidt op zijn rol als naamgever van hun voorouder. Deze connectie is echter in de loop der tijd verloren gegaan. Volgens de Shahnameh wordt zijn naam bijvoorbeeld geïnterpreteerd als "dapper".

Oorsprong Het verhaal van Tur is gebaseerd op oudere Indo-Europese tradities waarin een oerkoning zijn rijk verdeelt onder zijn drie zonen. Bovendien is het verhaal van Fereydun die de wereld onder zijn zonen verdeelt geïnterpreteerd als een herinnering aan de verwantschap tussen Turaniërs en Iraniërs.

Tur wordt niet genoemd in de bewaard gebleven Avesta, maar zijn verhaal werd waarschijnlijk beschreven in de Chihrdad nask. Dit boek was een van de delen van de Sassanidische Avesta, maar is verloren geraakt. Volgens een samenvatting in de latere Dênkard bevatte het echter de verdeling van de wereld tussen hem en zijn broers. Naast de Dênkard worden de verhalen over Tur ook vermeld in andere Middelperzische werken zoals de Jamasp Namag.

In de Shahnameh De belangrijkste weergave van het verhaal van Tur is te vinden in de Shahnameh, het nationale epos van Groot-Iran. Hij was de tweede zoon van de legendarische Iraanse koning Fereydun en de broer van zowel Salm als Iraj. Wanneer Fereydun zijn rijk onder zijn zonen verdeelde, gaf hij Turan en China aan zijn tweede zoon Tur. Dit was het begin van de Turaniërs, de buren en rivalen van de Iraniërs. Enkele van de belangrijkste personages in de Shahnameh, zoals Afrasyab, zijn zijn afstammelingen. Hij werd uiteindelijk gedood door Manuchehr.

Categorie:Persoon in de Perzische mythologie