Mr. Jacob van Berck (1618 - Utrecht, 9 maart 1687) was een Utrechts jurist en bestuurder. Hij is vooral bekend als griffier van het Hof van Utrecht en als de eerste eigenaar van de hofstede in Driebergen die later zou uitgroeien tot de buitenplaats Sparrendaal.
Familienaam De familie Van Berck was gedurende vele jaren eigenaar van zowel het kasteel als de heerlijkheid Mijdrecht. Mr. Nicolaas van Berck (1587-1652) was getrouwd met Isabella van Heurn (1595-1662). In 1635 verwierf hij door aankoop van het gebied de titel 'heer van Mijdrecht en Heesdorp'.Oud - Utrecht, Vereniging tot beoefening en tot verspreiding van de kennis der geschiedenis van de stad en de provincie Utrecht, 196112 Nicolaas was aanvankelijk lid van de Staten van Utrecht en werd in 1645 benoemd tot 'president' van dit college.
Jacob van Berck (1618-1687) Zijn oudste zoon Jacob van Berck volgde hem op als 'heer van Mijdrecht'. Jacob was een invloedrijke Utrechtse jurist die tevens een geestelijk ambt bekleedde. Naast zijn functie als griffier van het Hof van Utrecht bekleedde hij het ambt van kanunnik van het kapittel van St. Jan, een van de machtigste kerkelijke instellingen in de stad. Hij maakte daarmee deel uit van zowel het wereldlijke als het kerkelijke bestuur van Utrecht. In 1637 trad hij in het huwelijk met Anna Uytenbogaert († 1693). Het echtpaar kreeg drie kinderen: Jacob, Nicasius en Isabella.De familie Van Berck en Rijsenburg
In 1642 verkochten de Staten van Utrecht grote stukken landbouwgrond die na de Reformatie van kloosters, kapittels en de bisschop waren overgenomen. Bij Driebergen betrof dit lange kavels die zich uitstrekten van de Langbroekerwetering tot aan de woeste gronden ten noorden van de huidige Arnhemsebovenweg. Deze percelen waren ideaal voor een buitenplaats: dicht bij de stad, maar toch landelijk en gelegen in een aantrekkelijk landschap.
In 1642 kochten Nicolaas' zoon Jacob van Berck, griffier aan het hof van Utrecht en getrouwd met Anna Uytenbogaert, een hofstede te Driebergen. De hofstede wordt beschreven als 'groot 58 morgen 24 (vierkante) roeden, strekkende vanaf de Langbroekerwetering tot voorbij de weg naar Zeist, de latere Hoofdstraat.
Op een 17e‑eeuwse perkamenten kaart uit het Utrechts Archief is een stenen hofstede met trapgevels afgebeeld, vermoedelijk de boerderij of vroege buitenplaats die Van Berck op het terrein aantrof of liet bouwen. Digitale bijlage bij Van Berkum, Jos (2025). De trapgevelhofstede: Boerderij of voorloper van Sparrendaal?; Driebergen-Rijsenburg Vroeger & Nu, december, p 12-22
Jacob van Berck geldt als de grondlegger van de landgoedvorming in dit deel van Driebergen-Rijsenburg. Volgens 'Verhaal van Utrecht' wordt zijn aankoop gezien als het begin van de geschiedenis van de buitenplaats Sparrendaal.
Sparrendaal Daniel van Berck (1658-1718) Daniel van Bercks oudste zoon Daniel (1658-1718) werd 'Raadt in de Vroedschap en Scepen der Stad Utrecht'. Daniel huwde in 1688 Anna Clara de la Tour (1665–1728) Na de geboorte van Anna Maria Clara in 1692 werd in 1694 Jacob van Berck geboren.
Jacob van Berck (1694–1762) Zoon Jacob van Berck werd op 11 december 1694 geboren in de stad Utrecht. Hij bekleedde diverse belangrijke functies in het Utrechtse bestuur. Zo was hij lid van de vroedschap, schepen en burgemeester. Daarnaast was hij gecommitteerde bij de Admiraliteit van Noord-Holland en hoogheemraad van de Lekdijk Bovendams.
In 1728 trad hij in het huwelijk met de Utrechtse regentendochter letta Maria van Wijk. Na haar vroege overlijden hertrouwde hij in 1733 te Enkhuizen met Neeltje Dirx Schuit. Toen ook zij in 1735 overleed, sloot Jacob op 12 oktober 1738 in Utrecht een derde huwelijk met de Amsterdamse Susanna de Wilhem, dochter van Constantijn Cornelis (le Leu) de Wilhem en Maria Slaars. De nalatenschap van Maria Slaars bedroeg in 1753 het aanzienlijke bedrag van ƒ 960.587.
Begin 1739 vestigde Jacob zich met Susanna in een huis aan de Kromme Nieuwegracht te Utrecht, gekocht van de erven De Beer. Het echtpaar kreeg drie kinderen, van wie alleen Maria Constantia (geboren 1740) de volwassen leeftijd bereikte.
In 1754 liet hij het huis Sparrendaal bouwen.'Laanwijk' of 'Sparrendaal'?, Driebergen-Rijsenburg Vroeger & Nu, december, p 36-40
Jacob van Berck werd op 24 juli 1762 begraven. Als laatste mannelijke telg van zijn geslacht werd bij zijn begrafenis zijn familiewapen 'gebroken' en in de grafkelder geplaatst.
Categorie:Driebergen-Rijsenburg