thumb|Breitner met Lauriergracht 5, rechts van de aardappelhandel (1895) thumb|Gevelsteen (2011) Lauriergracht 5 is een gebouw aan de Lauriergracht in Amsterdam-Centrum.
Achtergrond De Lauriergracht werd aangelegd tijdens het volbouwen van de Jordaan in de 17e eeuw. Dat betekende dat perceel voor perceel werd bebouwd in een tijd dat er nog geen adressen bestonden. Bijna alle gebouwen kregen daardoor een ander uiterlijk mee. Anders dan bijvoorbeeld de noordelijker gelegen Rozengracht en zuidelijk gelegen Elandsgracht werd de Lauriergracht niet gedempt. De kades van de gracht bleven dus bestemd voor plaatselijk verkeer, daar waar die andere twee gedempte grachten belangrijke verkeersaders werden naar Amsterdam-West.
Gebouw Nadat George Hendrik Breitner het gebouw in 1895 op foto en schilderij vastlegde is hier de pui geheel gewijzigd. Op de foto en het schilderij en een woning te zien met rechts de twee toegangsdeuren naar de begane grond en woonetages. Daarboven zijn nog twee etages te zien. Boven de lijst met anker is een klein tentdakje te zien. Verzameling Stedelijk Museum Amsterdam, Breitner, Lauriergracht (1895) (geraadpleegd 29 juni 2026) Overigens hoefde hij daarvoor niet ver te reizen; hij woonde aan de overkant op Lauriergracht 8.
Recente geschiedenis Wanneer de Dienst Ruimtelijke Ordening het gebouw in 1953 fotografeert, is die entree gewijzigd. Er is een brede deur met bovenlichten naar de bedrijfsruimte (Fa.D.C.J. Mastenbroek sr.) daarachter en slechts één toegangsdeur.Stadsarchief Amsterdam: Beeldbank, foto 1953 Op de foto is het anker te zien, de gevelsteen nog niet. Diezelfde foto uit 1953 biedt een zorgelijke aanblik. Lauriergracht 1 hangt naar links en zou de 21e eeuw niet halen. Lauriergracht 3 en 5 leunen naar rechts en werden beide toch rijksmonument. Nog steeds enigszins uit het lood wordt het gebouw op 1 juli 1970 opgenomen in het rijksmonumentenregister onder vermelding van Amsterdam Monumentenstad houdt dezelfde gegevens aan.Amsterdam Monumentenstad (geraadpleegd 1 juli 2026) De foto uit 2011 laat zien dat het pand na die jaren is gerestaureerd; het staat (weer) rechtop.
Gevelsteen De gevelsteen laat twee vaklui bezig die aan het smeden zijn. De baas met hoed staat rechts met een hamer, zijn knecht staat links en heeft een hamer en tang. Centraal staat het aambeeld. De steen is volgens de Vrienden van Gevelstenen Amsterdam afkomstig uit de eerste helft van de 18e eeuw en was geplaatst in Koningsstraat 36. Daar vestigde zich in 1787 een timmerbedrijf. Een foto uit 1952 laat de gevelsteen daar nog zien.Stadsarchief Amsterdam: Beeldbank: Foto Koningsstraat 36 (1952) Eind jaren zestig viel dat gebouw ten prooi aan de grootscheepse afbraak van woningen voor de bouw van de Amsterdamse metro.Stadarchief Amsterdam Woonkaart Koningsstraat 36 Het werd twee jaar opgeslagen om in 1970 ingezet te worden in Lauriergracht 5. De verhuizing van de steen van 50 bij 80 cm wordt aangegeven door een beeldmerkje linksonder op de lijst.Gevelstenen van Amsterdam (geraadpleegd 1 juli 2026)
Categorie:Bouwwerk in Amsterdam-Centrum Categorie:Rijksmonument in Amsterdam-Centrum