thumb|Bestektekening school (1868) thumb|Laurierstraat 107-109 (juli 2026) Laurierstraat 107-109 te Amsterdam is een voormalig schoolgebouw aan de Laurierstraat in Amsterdam-Centrum.
Achtergrond Die Laurierstraat werd aangelegd tijdens het volbouwen van de Jordaan in de 17e eeuw. Dat betekende dat perceel voor perceel werd bebouwd in een tijd dat er nog geen adressen bestonden. Bijna alle gebouwen kregen daardoor een ander uiterlijk. De geschiedenis van de Laurierstraat gaat gelijk op met die van de parallel liggende Lauriergracht. Beide bleven na de aanleg alleen van belang voor plaatselijk verkeer; ze hadden en hebben beide geen goede verbinding met het gebied in de grachtengordel en Amsterdam-West.
Gebouw Dit gebouw past niet (meer) in de omschrijving van perceel-tot-perceel-bebouwen. Een aantal panden maakte in 1868 plaats voor een schoolgebouw: de openbare armenschool nr. 19 met gymnastieklokaal en onderwijzerswoning. Stadsarchitect Bastiaan de Greef ontwierp voor deze plaats een van zijn vele schoolgebouwen; Amsterdam had in die jaren een groeistuip. Dat is in dit gebouw ook terug te vinden. In 1885 waren er zoveel (arme) kinderen dat er een verdieping bij geplaatst moest worden, nog herkenbaar aan een andere kleur baksteen en voegwerk.Stadsarchief Amsterdam: Beeldbank: Bouwtekening verbouwing Het gebouw staat als een blok parallel aan de straat en had van origine slechts twee klaslokalen en een gymzaal. Een middenstuk met de lokalen wordt geflankeerd door twee zijgebouwen (gymzaal en onderwijzerswoning), die met hun puntdak dwars op de straat staan. Het middenstuk bestaat na genoemde verbouwing uit een bouwsel langs de rooilijn, waarin de gang met daarachter enigszins teruggetrokken de twee verdiepingen met klokalen. Het exterieur laat nog de toen in de mode zijnde symmetrie zien. De lichtvensters aan de straatzijde zijn allemaal uitgevoerd in een rondboogconstructie met centraal boven iedere ruit een zandstenen sluitsteen. De zijvleugels hebben daartussen nog muurankers. Die boogconstructie is tevens terug te vinden in de lisenen onder de daklijst. De lijsten tussen de verdiepingen en verdiepingen en dak zijn uitgevoerd in steen.
Het gebouw is gemeentelijk monument vanwege haar architectonische vorm, die afwijkt van andere schoolgebouwen uit die tijd, waarschijnlijk toe te schrijven aan het perceel/de percelen die weinig diep zijn. Bovendien werd de speelplaats/tuin achter het schoolgebouw geplaatst, mede omdat de Laurierstraat een smalle straat is. Verder werd het tot monument verklaard, omdat het een grotendeels gaaf exemplaar is binnen het oeuvre van De Greef. Het wordt omschreven als sober en evenwichtig gedetailleerd binnen het neoclassicisme van de 19e eeuw.
Bijzonderheden In het linkergebouw is een ruimte uitgespaard waar in het verleden de typeaanduiding van de school stond. In 1953 was dat Openbare school voor gewoon lager onderwijs no. 19. In de periode 2003 tot en met 2008 waren er boven de toegangsdeuren van het toenmalige Amsterdams Grafisch Atelier twee abstracte artistieke kunstwerken geplaatst. De kunstenares Lisa Couwenbergh vond ruimte in twee kaders waarin een kunstwerk paste dat de symmetrie in stand hield en dat, zoals ze zelf omschreef:
Het werk werd uitgevoerd in PU-schuim met polyester en glasvezel voor de stevigheid.Stadsarchief Amsterdam: Beeldbank: Gebouw in 2008 met kunstwerkenAanvraag en voorstel van Couwenbergh uit 2003; Stadsarchief Amsterdam: Bouw- en omgevingsdossier (semi-openbaar; geraadpleegd 7 juli 2026)
Fotograaf Ed Suister had hier enige tijd zijn studioruimte.
Categorie:Bouwwerk in Amsterdam-Centrum Categorie:Gemeentelijk monument in Amsterdam