thumb|De pui (juli 2026) Tweede Laurierdwarsstraat 43 te Amsterdam is een gebouw aan de Tweede Laurierdwarsstraat in Amsterdam-Centrum.
Achtergrond De Tweede Laurierdwarsstraat komt uit het begin van 17e eeuw wanneer Amsterdam de wijk de Jordaan inricht. Langs de straat wordt perceel-voor-perceel gebouwd, hetgeen twee afwisselende gevelwanden oplevert met gebouwen met allerlei afwisselende gevelelementen. Er werd sinds de aanleg gebouwd, gesloopt, vertimmerd en opnieuw gebouwd.
Oude gegevens Het gebouw is gemeentelijk monument, maar de geschiedschrijving van het gebouw was niet te achterhalen, vanwege een gebrek aan historische stukken. Bovendien heeft het Beeldbank van Amsterdam nauwelijks fotomateriaal van dit gebouw. De Dienst Monumenten en Archeologie (of voorloper) duidde het gebouw op basis van oude gegevens dan ook aan als nauwelijks opvallend binnen de plaatselijke gevelwand. Men wist niet of het gebouw tussen 1875 en 1895 (tekeningen ontbraken) als nieuw is gebouwd of dat er een verbouwing plaatsvond. Het gebouw is vier vensterassen breed, hetgeen hier niet veel voorkomt. Op de begane grond (maaiveldniveau) is een bedrijfsruimte (met woning), waarboven drie woonetages gestapeld zijn. Boven de daklijst is er nog een zolderetage onder de kap met twee dakkapellen met hijsbalken. De daklijst wordt ondersteund door bewerkte consoles. Verspreid over de gevel zijn sierlijke muurankers geplaatst.
Bijzonder aan het gebouw is de vrijwel gave winkelpui. Vanuit de historie werden de bedrijfspuien vaak in hout uitgevoerd en dat is hier niet anders. De pui had dacht men aan weerszijden toegangsdeuren tot de woningen met daartussen twee etalageruimten en centraal de winkeldeur. Borstweringen onder de etalageramen zijn natuursteen. De lijst van de pui heeft een gekartelde onderkant. De staanders is de pui zijn rijkelijk voorzien van ornamenten (profilering, reliëfs) en de twee staanders aan de rand sluiten af met een versiering die om de lijst is gekruld. Aan de bovenzijde van deze pui zijn ijzeren draagbalken te zien versierd met knoppen.
Niet meer origineel zijn de kiepramen (die had men niet in de 19e eeuw) met uitvalbescherming. Een enkele foto laat zien dat hier voorheen gangbare schuiframen hebben gezeten.Monumentbeschrijving op data.amsterdam (geraadpleegd 16 juli 2026)
Recente geschiedenis Onderzoek naar mogelijk nieuwe gemeentelijke monumenten met een bouwperiode tussen 1850 en 1940 levert in de beginjaren van de 21e eeuw meer achtergrondinformatie op. Het gebouw werd rond 1890 vermoedelijk als nieuw neergezet door een ondernemer uit de Damstraat. Er kwam geen architect aan te pas, destijds liepen de functies makelaar, opzichter, timmerman en architect door elkaar. De bouwtekening is opgemaakt door de verder onbekend gebleven Hendricus Jansen, die de functies uitoefende naar hem uitkwam. Hij woonde zelf op het inmiddels gesloopte Rozengracht 227 en kwam met een dubbelpand, waarin twee winkels gevestigd werden met daarboven de woningen. De entrees van de winkel zijn aan weerszijden geplaatst; de centrale toegang is voor de bovenwoningen. Door deze constructie lijkt er sprake van twee gebouwen, die samengevoegd zijn, maar er is in de huisnummerreeks geen opening (zowel 41 als 45 bestaat), hetgeen versterkt wordt door de centrale ingang. Bij de inventarisatie kwam ook naar voren dat de hoogte van het gebouw mogelijk werd gemaakt, doordat er al meerdere hogere gebouwen aan de straat stonden, meestentijds werd het niet toegestaan om voldoende licht op straat te houden. De bouwtekening laat zien dat er voor 1890 een soortgelijk gebouw (bestaand gebouw) stond, maar dan een verdieping lager met maar één toegangsdeur in het midden. De vensters hadden toen nog een klassieke vensterverdeling van 12 ruiten.Amsterdam op de kaart – Monumenten Inventarisatie Project (geraadpleegd 16 juli 2026) Verzoek en tekeningen hebben het over verbouwen, een advertentie ter verhuur uit 1890 heeft het over “geheel nieuw”.
Categorie:Bouwwerk in Amsterdam-Centrum Categorie:Gemeentelijk monument in Amsterdam