thumb|Pui met glas-in-lood met motieven van voor 1940 (foto 2011)

Lauriergracht 41-45 te Amsterdam is een gebouw aan de Lauriergracht in Amsterdam-Centrum. Het maakt deel uit van het complex van de RK Gesticht van de Voorzienigheid, een opvangcentrum voor onverzorgde meisjes. Het complex strekt zich uit over een groot deel van de zuidelijke gevelwand van de gracht tussen de Konijnenstraat en Hazenstraat. Het complex liep/loopt door tot aan de Elandsstraat.

Achtergrond Die Lauriergracht werd aangelegd tijdens het volbouwen van de Jordaan in de 17e eeuw. Dat betekende dat perceel voor perceel werd bebouwd in een tijd dat er nog geen adressen bestonden. Bijna alle gebouwen kregen daardoor een ander uiterlijk. Anders dan bijvoorbeeld de noordelijker gelegen Rozengracht en zuidelijk gelegen Elandsgracht werd de Lauriergracht niet gedempt. De kades van de gracht bleven dus bestemd voor plaatselijk verkeer, daar waar die andere twee gedempte grachten belangrijke verkeersaders werden naar Amsterdam-West.

Gebouw Binnen het complex wordt Lauriergracht 41-59 van die Voorzienigheid gezien aan een aparte entiteit. Het is een gemeentelijk monument (213057). Het gebouw werd in 1862/1863 echter gebouwd als een combinatie van pakhuis (voor) en woning (achter). Opdrachtgever was suikerraffinaderij Beuker en Hulshoff, die gevestigd was aan de overzijde, maar in 1880 verloren ging bij een brand. De fabriek werd niet voortgezet. Het ontwerp voor het pakhuis kwam van architect Gerlof Salm.

Hij ontwerp voor deze plek een gebouw waarvan de pui is uitgevoerd in natuursteen. Een centraal geplaatst raam werd geflankeerd door twee dubbele toegangsdeuren voor het pakhuis. De eerste verdieping is opgetrokken uit baksteen waarin drie hoge gevelopeningen voor de raampartijen, gezet in wit materiaal. De middenpartij is uitgevoerd in risaliet De gevel sluit af met een daklijst ondersteund door consoles gezet tussen trigliefmotieven. Boven die lijst is nog een eenvoudige constructie voor het dak/zolder zichtbaar. Op de bouwtekening had Salm hier een gevelversiering met fronton ingetekend, maar of die geplaatst is is onbekend. De fotogeschiedenis van het gebouw laat die nooit zien. Alle foto’s geven een beeld van een afgeplatte driehoekige constructie met daarachter een punt/tentdak. Het gebouw werd later opgenomen in het complex van de Voorzienigheid.

In later tijden is bij een verbouwing de rechter dubbele toegangsdeur vervangen door een venster. Voor het monument werd getracht het te achterhalen wanneer, aan de hand van het toegepaste glas-in-lood in de bovenlichten schat men in voor de Tweede Wereldoorlog. De redengeving tot gemeentelijk monument vond men in het onderdeel binnen het oeuvre van Gerlof Salm, een beeldbepalend onderdeel van de plaatselijke gevelwand en ook de sociaalhistorie telde mee.

Naast dit gebouw staat op Lauriergracht achter 39 de Bleijskapel, vernoemd naar Adrianus Bleijs voor hetzelfde gesticht.

Categorie:Bouwwerk in Amsterdam-Centrum Categorie:Gemeentelijk monument in Amsterdam