Zijderoute: het wegennetwerk van de Chang'an-Tiensjancorridor (Engels: Silk Roads: the Routes Network of Chang'an-Tianshan Corridor) is een reeks grensoverschrijdende UNESCO-werelderfgoedlocaties. Ze omvat in totaal 33 locaties in de Volksrepubliek China, Kirgizië en Kazachstan.

Achtergrond De Zijderoute verwijst naar een netwerk van handelsroutes dat in de oudheid en de middeleeuwen het Middellandse Zeegebied over land via Centraal-Azië verbond met Oost-Azië, met name het Chinese Rijk. Het wegennet dankte zijn naam aan het feit dat via deze route zijde uit China naar Europa werd geëxporteerd.

Het belangrijkste eindpunt van de route in China was de oude stad Chang'an, China's "poort naar de wereld", vlakbij het huidige Xi'an. De hoofdroute liep vanaf de Middellandse Zee door Iran, verder via Buchara, Samarkand en Kokand door de Fergana-vallei, stak het Tiensjan-gebergte over nabij Oš en bereikte het Tarimbekken nabij Kasjgar. Ten noorden of ten zuiden van de Taklamakan-woestijn ging de reis verder naar Dunhuang en vandaar via Anxi naar Chang'an. Een noordoostelijke aftakking liep vanuit Samarkand via Tasjkent ten noorden van de Tiensjan, via Beshbaliq (nabij Ürümqi) en Turpan, en sloot zich weer aan bij de hoofdroute nabij Anxi. Er waren nog kleinere aftakkingen, bijvoorbeeld een verbinding van de noordoostelijke route naar de hoofdroute via Bisjkek, langs het Issyk Koelmeer over de Tiensjan naar het Tarimbekken.

Het geselecteerde traject, van het Zevenstromenland in Centraal-Azië via de Tiensjan naar Centraal-China, is ongeveer 5000 kilometer lang. Langs de vertakkende route liggen grotere steden, kleinere handelsnederzettingen, rotstempels en andere religieuze plaatsen. De werelderfgoedlocatie omvat ook oude wegen, passen en vestingwerken, evenals het graf van de Chinese ontdekkingsreiziger Zhang Qian (195-114 v.Chr.), wiens reizen en verslagen leidden tot verbeterde handelsbetrekkingen tussen China en Centraal-Azië en daarmee tot de ontwikkeling van de Zijderoute. Langs de gekozen route bevinden zich ook de Mogaogrotten (1987, reg.nr. 440) en de Longmen-grotten (2000, reg.nr. 1003), die al afzonderlijk op de Werelderfgoedlijst zijn opgenomen.

Opname Het gezamenlijke voorstel van de Volksrepubliek China, Kirgizië en Kazachstan, getiteld Zijderoute: het routenetwerk van de Tian-shan doorgang werd in 2014 door de UNESCO-Werelderfgoedcommissie op de Werelderfgoedlijst geplaatst, na een besluit van de 38e sessie van de commissie. De registratie was gebaseerd op criteria (ii), (iii), (v) en (vi).

Omvang De reeks Werelderfgoedlocaties bestaat uit 33 afzonderlijke locaties. Deze gebieden beslaan een totale beschermde oppervlakte van 42.668,16 hectare. Elk van de beschermde gebieden is omgeven door bufferzones, die samen een oppervlakte van 189.963,1 ha beslaan.

Van deze locaties bevinden zich er 22 in de Volksrepubliek China, 8 in Kazachstan en 3 in Kirgizië. De locaties zijn gegroepeerd volgens de volgende geografische regio's:

Zevenstromenland (locaties in Kazachstan en Kirgizië) Noordelijke en zuidelijke Tiensjan (locaties in de autonome regio Xinjiang in China) Hexicorridor (locaties in de provincie Gansu, China) Centraal-China (locaties in de provincies Shaanxi en Henan in China)

Overzicht De afzonderlijke locaties zijn gecategoriseerd en genummerd volgens:

C = Locaties van centrale steden (City) S = Locaties van handelsnederzettingen (Settlement) T = Locaties van transport- en defensiefaciliteiten (Transport) R = Religieuze plaatsen (Religion) A = Geassocieerde locaties (Associated)

Ref.-Nr.Nr.NaamLokatieCoordinatenOmvangBufferzoneAfbeelding1442-01C01-CNWeiyang-paleis van de Westelijke Han-dynastie in Chang’anXi’anShaanxiChina611,09 ha5.422,02 ha130x130px1442-02C02-CNDe stad Luoyang van de Oostelijke Han-dynastie tot de Noordelijke Wei-dynastieLuoyangHenanChina1.088,38 ha8.882,06 ha1442-03C03-CNDaming-paleis van de Tang-dynastie in Chang’anXi’anShaanxiChina376,55 ha267,05 ha130x130px1442-04C04-CNDingding-poort van de Sui- en Tang-dynastie in LuoyangLuoyangHenanChina91,30 ha2.932,48 ha130x130px1442-05C05-CNDe stad KochoTurpanXinjiangChina459,97 ha51.207,80 ha130x130px1442-06C06-CNDe stad YarghulTurpanXinjiangChina680,33 ha2.522,25 ha130x130px1442-07C07-CNDe stad BeshbaliqChangjiXinjiangChina385,15 ha 789,54 ha 130x130px1442-08C08-KGDe stad Soejab Rajon ČùjČùj (oblast)Kirgizië37,78 ha1.360 ha1442-09C09-KGDe stad Balasagoen Rajon ČùjOblast ČùjKirgizië36,58 ha1900 ha130x130px1442-10C10-KGDe stad NavekatRajon Yssyk-AtaOblast ČùjKirgizië743,31 ha3265 ha130x130px1442-11C11-KZSite van KayalykDistrict SarqanOblast AlmatyKazachstan85,2 ha146,1 ha1442-12S01-KZSite van TalgarDistrict TalgarOblast AlmatyKazachstan55,7 ha329,3 ha1442-13S02-KZSite van AqtöbeDistrict ŞuOblast JambılKazachstan4.135ha702 ha1442-14S03-KZSite van QulanDistrict Turar RysqulovOblast JambılKazachstan1.113 ha561 ha1442-15S04-KZSite van OrnekAudan Turar RysqulovOblast JambılKazachstan6.549 ha4.294,5 ha1442-16S05-KZSite van AkyrtasAudan Turar RysqulowOblast JambılKazachstan36 ha736 ha1442-17S06-KZSite van KostobeAudan BaisaqOblast JambılKazachstan43 ha95,5 ha1442-18T01-CNHangu-pas van de Han-dynastie in Xin’anLuoyangHenanChina98,77 ha463,41 ha130x130px1442-19T02-CNShihao-gedeelte van de oude Xiaohan-wegSanmenxiaHenanChina37,17 ha1.206,72 ha1442-20T03-CNDe stad SuoyangJiuquanGansuChina15.788,60 ha23.424,66 ha130x130px1442-21T04-CNPoststation XuanquanzhiDunhuangGansuChina824,26 ha2.647,39 ha1442-22T05-CNYumen-pasDunhuangGansuChina5.967,80 ha50.923,02 ha130x130px1442-23T06-CNBakentoren van KizilgahaAksuXinjiangChina100,00 ha6.608,69 ha130x130px1442-24T07-KZSite van KaramergenAudan BalqaschOblast AlmatyKazachstan7,9 ha47,7 ha1442-25R01-CNKizilgrottenAksuXinjiangChina1.798,48 ha9.849,17 ha130x130px1442-26R02-CNBoeddhistische tempelruïnes van SubashiAksuXinjiangChina854,11 ha4.322,59 ha130x130px1442-27R03-CNBinglingtempelLinxiaGansuChina132,62 ha2.044,37 ha130x130px1442-28R04-CNMaijishangrottenTianshuiGansuChina483,71 ha1.259,28 ha130x130px1442-29R05-CNDafosigrottenXianyangShaanxiChina34,68 ha587,26 ha1442-30R06-CNPagode van de Grote Wilde GansXi’anShaanxiChina5,33 ha354,32 ha130x130px1442-31R07-CNPagode van de Kleine Wilde GansXi’anShaanxiChina3,97 ha345,82 ha130x130px1442-32R08-CNXingjiao-tempelXi’anShaanxiChina2,08 ha428,77 ha130x130px1442-33A01-CNGraf van Zhang QianHanzhongShaanxiChina1,34 ha37,36 ha130x130px

Categorie:Werelderfgoed in China Categorie:Werelderfgoed in Kazachstan Categorie:Werelderfgoed in Kirgizië