Anthonius van Brummelen (Barneveld, 20 mei 1928 – Huizen, 1 december 1999) was een Nederlands hervormd predikant en theoloog. Hij was van 1970 tot 1999 hoofdbestuurslid van de Gereformeerde Bond en van 1995 tot 1998 voorzitter. In zijn publicaties hield hij zich vooral bezig met praktische theologie, prediking, pastoraat en geestelijk leven. Hij promoveerde in 1980 op een studie naar het praktisch-theologisch onderwijs van Johannes Jacobus van Oosterzee.
Leven en predikantschap miniatuur|De Oude Kerk in Huizen. Van Brummelen diende de hervormde gemeente van Huizen van 1974 tot 1993.
Van Brummelen begon in Utrecht aan een studie notarieel recht, maar stapte over op theologie aan de Rijksuniversiteit Utrecht. In 1957 werd hij kandidaat tot de hervormde predikdienst. Op 15 september van dat jaar werd hij bevestigd als predikant van Schoonrewoerd. Daarna diende hij de hervormde gemeenten van Giessendam-Neder-Hardinxveld (1962–1966), Hierden (1966–1974) en Huizen (1974–1993).
In november 1993 ging Van Brummelen met emeritaat. Hij bleef in Huizen wonen en overleed daar op 1 december 1999, 71 jaar oud.
Kerkelijke en theologische activiteiten Van Brummelen trad in 1970 toe tot het hoofdbestuur van de Gereformeerde Bond. Van 1995 tot 1998 was hij daarvan voorzitter; daarna bleef hij nog een jaar bestuurslid. Ook was hij jarenlang redactielid van het theologische tijdschrift Theologia Reformata en vanaf 1988 voorzitter van de redactie.
Hij publiceerde met regelmaat meditatieve, homiletische en pastorale bijdragen in De Waarheidsvriend, Theologia Reformata en het Reformatorisch Dagblad. In zijn beschouwingen over de prediking stonden de uitleg van de Bijbeltekst en de toepassing daarvan op het geloofs- en dagelijkse leven centraal. In De bevinding in de prediking betoogde hij dat de verkondiging van de Bijbelse boodschap en de persoonlijke geloofsbeleving bij elkaar horen; hij beschouwde prediking daarbij als een vorm van zielzorg. Zijn werk sloot zowel aan bij de gereformeerde belijdenis als bij zijn belangstelling voor negentiende-eeuwse ethische theologen.
Onderzoek naar Van Oosterzee Op 5 juni 1980 promoveerde Van Brummelen aan de Rijksuniversiteit Utrecht tot doctor in de godgeleerdheid. Zijn promotor was de kerkelijk hoogleraar praktische theologie H. Jonker. Het proefschrift, Het praktisch-theologisch onderwijs van J. J. van Oosterzee, behandelde onder meer de homiletiek, liturgiek, catechetiek en poimeniek in het onderwijs van Van Oosterzee en sloot af met een beoordeling van de weerklank en betekenis daarvan.
Theoloog W.H. Velema noemde het boek in Theologia Reformata een duidelijke schets van Van Oosterzees praktisch-theologisch werk, maar plaatste kanttekeningen bij diens theologische situering en bij onderdelen van de evaluatie. Kerkhistoricus A. de Groot was in het Documentatieblad voor de Nederlandse Kerkgeschiedenis na 1800 kritischer over de historische onderbouwing en de verantwoording van de onderzoeksmethode.
Publicaties (selectie) Het praktisch-theologisch onderwijs van J.J. van Oosterzee = Der praktisch-theologische Unterricht von J.J. van Oosterzee. Huizen: Drukkerij-Uitgeverij J. Bout en Zonen, 1980, 201 p. (proefschrift). met C. den Boer en K. Exalto, Transponeren: homiletische handreiking, 2 dln. Kampen: Kok, 1982–1987. De bevinding in de prediking. Willem de Zwijgerstichting, 1982. Meditatief leven. Kampen: Kok, 1987. ISBN 90-242-4154-5. Een goed fundament: pastorale vingerwijzingen. Kampen: Voorhoeve, 1991. ISBN 90-297-1024-1. Overdenkingen in stilte: een theologische en geestelijke nalatenschap. Houten: Den Hertog, 2001. ISBN 90-331-1578-6 (postuum; onder redactie van Jan van der Graaf). Stilte van het hart: verzamelde geschriften van dr. A. van Brummelen. Utrecht: De Banier, 2020. ISBN 978-90-8718-352-3 (postuum; samengesteld en geannoteerd door J.A. Kloosterman).
Externe link Publicaties van A. van Brummelen in Theologia Reformata
Noten
Categorie:Nederlands predikant Categorie:Nederlands theoloog