De Mandevillelezing is de naam van een reeks openbare lezingen en de daaraan verbonden Mandeville-onderscheiding aan de Erasmus Universiteit Rotterdam (EUR). De onderscheiding was bedoeld voor personen uit binnen- of buitenland die zich maatschappelijk in bijzondere mate verdienstelijk hadden gemaakt. De laureaat sprak tijdens een plechtige bijeenkomst over een actueel maatschappelijk onderwerp en ontving een Mandevillepenning en een oorkonde. De eerste uitreikingen werden aangeduid als de Bernard Mandeville-prijs.
Achtergrond De organiserende Stichting Bernard Mandeville werd in 1988 opgericht op initiatief van de Erasmus Universiteit Rotterdam en het Rotterdamse bedrijfsleven. Later werd de lezing georganiseerd door de stichting waarin de universiteit, Club Rotterdam en het Erasmus Trustfonds samenwerkten. De lezing is vernoemd naar de Rotterdamse arts en filosoof Bernard Mandeville (1670–1733).
De stichting stelde zich ten doel jaarlijks een persoon met grote maatschappelijke verdiensten te onderscheiden. De lezingen vonden echter niet ieder jaar plaats. Tussen 1989 en 2016 werden twintig genummerde edities gehouden.
De organisatie omschreef de onderscheiding als het maatschappelijke equivalent van een eredoctoraat. Bij de twintigste lezing in 2016 werd voor het eerst bij gelegenheid van de Mandevillelezing daadwerkelijk een formeel eredoctoraat van de EUR verleend. Dit eredoctoraat ging naar Navi Pillay.
Laureaten en lezingen De eerste vijftien laureaten en lezingstitels zijn opgenomen in een overzicht van Maaike Grevelink en in het officiële programma van de zestiende Mandevillelezing. Beide bronnen verschillen over het jaar van de lezing van Hartarto Sastrosoenarto: Grevelink noemt 1995, terwijl het latere overzicht van de EUR 1996 vermeldt. In onderstaande tabel is het officiële EUR-overzicht gevolgd.
Nr. Jaar Laureaat en spreker Titel van de lezing 1 1989 Frans Andriessen Normbesef in de Nederlandse politiek 2 1990 Feijo Onno Joost Sickinghe De ondernemer: revolutionair en strateeg 3 1992 Paul A. Nouwen Het dilemma van mobiliteit, milieu en economie. Over verantwoord kiezen 4 1993 Max van der Stoel Europese dilemma’s 5 1995 Mark Eyskens Crisis van de overgang, overgang van de crisis 6 1996 Hartarto Sastrosoenarto Indonesia, a model for synergy with Europe 7 1998 Wim F. Duisenberg De euro en het proces van Europese integratie 8 2002 Bernard Kouchner Cross-border humanitarian aid 9 2003 Ruud Lubbers Refugees: from international protection to solutions 10 2004 Frits Bolkestein De Europese mopperkorf, grenzen aan Europa 11 2005 Carla Del Ponte Virtues and vices versus legality: the thorny road of international justice 12 2006 Jaya Arunachalam The benefits of microcredits 13 2007 Lilian Gonçalves Grenzeloze waardigheid 14 2008 Bernard Bot Europa: van vrees naar vertrouwen, de potentie van een verenigd continent 15 2009 Guy Verhofstadt De Verenigde Staten van Europa 16 2010 Jeroen van der Veer Leiden voor Energie 17 2011 Joop van den Ende Mecenaat in Nederland 18 2012 Jean-Claude Trichet Towards a new economic European Governance 19 2014 Russell Shorto The Advantage of Threat: Water, Commerce and the Dutch 20 2016 Navi Pillay Current Migration Challenges: A Human Rights Perspective
De toekenning aan Sickinghe werd in oktober 1989 bekendgemaakt. De onderscheiding en de bijbehorende lezing volgden in januari 1990. Daarom wordt hij in de officiële overzichten als laureaat van 1990 vermeld.“Mandeville-prijs voor Sickinghe”, Leeuwarder Courant, 26 oktober 1989 (Delpher).
Categorie:Nederlandse prijs Categorie:Nederlandse lezing Categorie:Erasmus Universiteit Rotterdam