miniatuur|Memoriaal Redmond en Meeke miniatuur|Memoriaal Redmond en Meeke miniatuur|Memoriaal Redmond en Meeke bronzen gedenkplaat Het memoriaal voor John Meeke en William Redmond bestaat uit een silhouet, uitgevoerd in cortenstaal, dat de gewonde Iers-katholieke majoor William ‘Willie’ Redmond voorstelt, weggedragen naar een medische hulppost door de Iers-protestantse soldaat-brancardier John Meeke.
Het herdenkingsmonument bevindt zich in Wijtschate, deelgemeente van Heuvelland en ligt aan de rechter kant van de Wijtschatestraat, richting Kemmel. Het memoriaal is opgetrokken nabij de Britse CWGC begraafplaats ‘Wytschaete Military Cemetery’ en het herdenkingskruis voor de 16th Irish Division.
Langs de Wijtschatestraat werden eveneens twee gedenkstenen geplaatst voor de katholieke 16th Irish Division en de protestantse 36th Ulster Division. Tijdens de Mijnenslag (the Battle of Messines Ridge) die op 7 juni 1917 van start ging, trokken de twee Ierse divisies samen op langs beide zijden van de huidige Wijtschatestraat in de richting van Wijtschate dorp. Het was een zeldzame keer dat katholieke en protestantse Ieren samen streden.
Een herdenkingsmonument voor Private John Meeke en Major William Redmond William Redmond, majoor bij het 6th Battalion, Royal Irish Regiment, 16th Irish Division, werd tijdens de Mijnenslag bij de openingsaanval op Wijtschate gewond. Dit gebeurde in de vroege ochtend van 7 juni 1917. Kort nadat hij de loopgraaf tegenover de mijnkrater bij Maedelstede Farm had verlaten, werd hij tweemaal door granaatscherven geraakt. Soldaat-brancardier John Meeke van het 11th Battalion, Inniskillings Regiment, onderdeel van de 36th (Ulster) Division, probeerde zijn wonden te verzorgen maar werd zelf ook gewond. Soldaat Meeke bleef bij majoor Redmond totdat er andere soldaten van de 36th Division in de buurt waren. Redmond werd overgebracht naar het Main Dressing Station van de 108th Field Ambulance in Dranouter, waar hij diezelfde avond overleed. Redmonds lichaam werd daarna naar het klooster in Loker gebracht, waar hij de volgende dag in de kloostertuin werd begraven. John Meeke herstelde van zijn verwondingen en ontving de Military Medal voor moed en opoffering. Hij overleed in 1923 aan de gevolgen van tuberculose en werd begraven op de Derrykeighan Old Church Graveyard in Ballymoney, County Antrim, Noord-Ierland.
Situatie in het vooroorlogse Ierland In 1914 was het Ierse eiland volledig onderdeel van Groot-Brittannië maar kende sinds geruime tijd oplopende interne spanningen. Radicale, vooral katholieke Ierse nationalisten eisten een afscheuring van Groot-Brittannië. Meer gematigde Ierse inwoners pleitten voor zelfbestuur of Home Rule. De hoofdzakelijk protestantse Noord-Ierse Unionisten verzetten zich echter tegen elke vorm van zelfstandigheid. De Irish National Party, onder leiding van de nationalist John Redmond, kon in 1914 eindelijk een wet laten stemmen door het Britse parlement die het langverwachte zelfbestuur vorm moest geven. Als gevolg van de Eerste Wereldoorlog werd de invoering van deze Home Rule echter opnieuw uitgesteld.
John Redmond bleef tijdens de Eerste Wereldoorlog loyaal tegenover de Britten en riep zijn Ierse landgenoten op om dienst te nemen in het Britse leger. Zijn broer, William Redmond, eveneens parlementslid voor de Irish National Party, ondersteunde deze rekruteringscampagne en nam zelf ook dienst in het 6th Battalion, Royal Irish Regiment, onderdeel van de 16th Irish Division. De gespannen toestand in Ierland leidde in april 1916 eveneens tot de Paasopstand.
Het monument en de herdenkingen Het herdenkingsmonument werd uitgevoerd in opdracht van de gemeente Heuvelland en op initiatief van Erwin Ureel, voormalig Belgische militair en bezieler van uiteenlopende herdenkingsinitiatieven rond de Eerste Wereldoorlog. Het monument verbeeldt niet enkel de persoonlijke verhalen van William Redmond en John Meeke maar is tevens een symbool van broederschap en verzoening tussen de verschillende gemeenschappen van Ierland.
Aan de voet van het stalen silhouet waarop te zien is hoe William Redmond door John Meeke van het slagveld wordt weggedragen, is een bronzen gedenkplaat aangebracht met volgende tekst over de gebeurtenissen van juni 1917:
“Near this spot on the morning of 7th June 1917, Major Willie Redmond MP, 6th Royal Irish Regiment, 16th (Irish) Division, was wounded during the opening attack of the Battle of Messines.
He was found by Private John Meeke, 11th Royal Inniskilling Fusiliers, 36th (Ulster) Division, who tried to carry him to safety until he was wounded himself. Meeke remained with him until further soldiers from the 36th Division arrived.
Redmond was evacuated to the Dressing Station at Dranouter where he died of his wounds. He was 56. His body was taken to the convent chapel in Loker and he was buried in the convent grounds. His grave remains in the same place to this day. John Meeke was awarded the Military Medal for his gallant action.
Willie Redmond had joined-up following the passage of the Home Rule Bill in the House of Commons and the call for volunteers by his brother John Redmond MP, the leader of the Irish Parliamentary Party. He urged others to do the same with the words “Don’t go, but come with me”.
Het memoriaal werd ingehuldigd op 7 juni 2017 naar aanleiding van de 100-jarige herdenking van de Mijnenslag.
Bronnen, noten en/of referenties
Categorie:Oorlogsmonument in België