De Belgische Atlantische Vereniging (Frans: Association atlantique belge, afgekort AAB) is een Belgische vereniging die in september 1961 werd opgericht met als doel de Atlantische samenwerking te bevorderen en steun voor de NAVO onder de Belgische bevolking te stimuleren. De vereniging was aangesloten bij de Atlantic Treaty Association (ATA), de internationale koepel van nationale Atlantische verenigingen.
De rechtspersoon staat tegenwoordig geregistreerd onder de naam Euro-Atlantische Vereniging van België – Association Euro-Atlantique de Belgique (EAVB/AEAB).
Geschiedenis De statuten van de Association atlantique belge dateren van september 1961. Een inventaris van de papieren van voormalig premier en minister van Buitenlandse Zaken Paul van Zeeland in het archief van de Université catholique de Louvain vermeldt zowel de statuten als verslagen van algemene vergaderingen en bestuursvergaderingen uit de jaren 1960.
Volgens de oprichtingsgegevens in het Belgisch Staatsblad, aangehaald door historica Klaartje Schrijvers, waren de stichters Georges Hermans, Gustave Kestelin, Robert Nieuwenhuys, Pierre Ugeux en Jean de Villers Grand Champs.
De vereniging ontstond in de context van de Koude Oorlog en de ontwikkeling van particuliere organisaties die de Atlantische samenwerking ondersteunden. Historicus Fabrice Maerten omschrijft de in september 1961 opgerichte vereniging als een organisatie die de NAVO bij de Belgische bevolking wilde promoten.
Doelstellingen en internationale inbedding Volgens de statuten, zoals weergegeven door Schrijvers, wilde de vereniging de uitstraling van wat zij de "westerse beschaving" noemde bevorderen, zowel in België als tussen de Atlantische staten. Daarnaast wilde zij nationale groepen binnen de Atlantische gemeenschap ondersteunen en hun activiteiten coördineren met buitenlandse en internationale organisaties met vergelijkbare doelstellingen.
De AAB was lid van de Atlantic Treaty Association. De aansluiting wordt tevens bevestigd door NAVO-publicaties waarin de Belgische Atlantische Vereniging als de Belgische nationale vrijwilligersorganisatie binnen de ATA werd opgenomen.
In 1967 waren Paul-Henri Spaak, Paul van Zeeland, Arthur Gilson en Jean Rey erevoorzitters. Robert Nieuwenhuys was voorzitter van de raad van bestuur; Jacques-Henri Pirenne, J. de Villers Grand-Champs en Pierre Ugeux waren ondervoorzitters. Alice Cheramy was algemeen secretaris.
Alice Cheramy Alice Cheramy, die tijdens de Tweede Wereldoorlog actief was geweest in de Belgische inlichtingendienst Clarence, trad in maart 1962 toe tot het bestuur van de vereniging en werd voorzitster van de afdeling voor regionale groeperingen. In maart 1963 werd zij benoemd tot algemeen secretaris van zowel de AAB als het Belgisch Comité voor het Atlantisch Instituut. Volgens Maerten bleef zij algemeen secretaris van de AAB tot november 1987.
Activiteiten Archiefstukken uit de papieren van Paul van Zeeland documenteren onder meer de door de vereniging en het Atlantisch Instituut gezamenlijk georganiseerde Journées atlantiques van 1962 en 1963. Van de editie van 1963 zijn programma's, correspondentie, verslagen en foto's bewaard. Ook zijn er archiefdossiers over een afdeling voor jonge politieke leiders, met activiteiten en correspondentie uit de periode 1963–1969.
De vereniging organiseerde daarnaast informatie- en ontmoetingsactiviteiten rond Atlantische en internationale vraagstukken. Maerten vermeldt onder meer dat Cheramy ook later activiteiten van de vereniging coördineerde en dat zij rond 1981 een bezoek aan SHAPE organiseerde.
Publicaties De vereniging gaf een eigen publicatie uit. Schrijvers verwijst voor 1967 naar Le Monde Atlantique. Regards et dialogues. Études et commentaires, aangeduid als de officiële publicatie van de Association atlantique belge. De Koninklijke Bibliotheek van België catalogiseert de periodiek later onder de tweetalige titel Le monde atlantique / De atlantische wereld, met nummers vanaf 1972.
Latere naam De historische naam Belgische Atlantische Vereniging – Association atlantique belge werd later vervangen door Euro-Atlantische Vereniging van België – Association Euro-Atlantique de Belgique. De geraadpleegde bronnen stellen niet met voldoende zekerheid vast op welke datum de naamswijziging plaatsvond of welke overwegingen eraan ten grondslag lagen. De huidige ondernemingsregistratie vermeldt de vereniging onder de Euro-Atlantische naam.
Literatuur
Externe link Euro-Atlantic Association of Belgium (EAAB)
Categorie:Belgische vereniging