miniatuur|Silverdale Country Park in Staffordshire. Het deel The Void werd in 2015 aangewezen als Site of Biological Importance.
Een Site of Biological Importance (SBI) is een in delen van Engeland gebruikte benaming voor een niet-wettelijk aangewezen gebied met een belangrijke lokale of regionale waarde voor de natuurbescherming. SBI's worden geselecteerd vanwege hun betekenis voor de biodiversiteit, bijvoorbeeld vanwege bijzondere leefgebieden, een grote verscheidenheid aan soorten of het voorkomen van zeldzame planten en dieren.
In de huidige landelijke terminologie behoren dergelijke gebieden tot de Local Wildlife Sites (LWS). Local Wildlife Site is de landelijk erkende naam, maar regionaal worden verschillende benamingen gebruikt. De aanduiding Site of Biological Importance wordt onder meer gebruikt in Greater Manchester en Staffordshire en werd ook in Cheshire gebruikt.
Een SBI is niet hetzelfde als een Site of Special Scientific Interest (SSSI). Een SSSI is een nationaal beschermd gebied dat door Natural England wordt aangewezen op grond van de Wildlife and Countryside Act 1981, terwijl een SBI een lokale, niet-wettelijke aanwijzing is.
Local Wildlife Sites Natural England onderscheidt binnen het Engelse systeem van lokale natuurgebieden twee hoofdtypen: Local Wildlife Sites, die vanwege hun biodiversiteit worden geselecteerd, en Local Geological Sites, die vanwege hun geologische betekenis worden aangewezen. Beide behoren tot de zogenoemde Local Sites.
Local Wildlife Sites vormen samen een netwerk van gebieden met belangrijke natuurwaarden buiten de nationale en internationale beschermingscategorieën. Zij kunnen zowel op het platteland als in stedelijke en kustgebieden liggen en sterk in omvang verschillen. Volgens Natural England zijn dergelijke gebieden onder meer van belang als toevluchtsoord voor de Britse flora en fauna, voor de verbinding tussen leefgebieden en voor het behoud en herstel van biodiversiteit.
Een Local Wildlife Site hoeft geen openbaar toegankelijk natuurgebied te zijn. De aanwijzing heeft betrekking op de ecologische waarde van een gebied en geeft op zichzelf geen recht op publieke toegang.
Selectie De selectie vindt plaats op lokaal niveau. Lokale overheden en ecologische organisaties stellen daarvoor criteria vast en verzamelen gegevens over de aanwezige leefgebieden en soorten. Natural England noemt onder meer de omvang van een gebied, de diversiteit, de mate van natuurlijkheid en de aanwezigheid van zeldzame of uitzonderlijke natuurwaarden als mogelijke selectiecriteria.
De precieze beoordelingsmethode verschilt per regio. In Staffordshire zijn de richtlijnen bijvoorbeeld verdeeld in criteria voor leefgebieden en criteria voor soorten. Bij de beoordeling van een leefgebied spelen onder meer de oppervlakte en de soortensamenstelling een rol. Een terrein kan ook vanwege een belangrijke populatie van een bepaalde soort worden geselecteerd wanneer de algemene criteria voor het leefgebied minder goed toepasbaar zijn.
SBI's kunnen uiteenlopende typen leefgebied omvatten, zoals grasland, bos, heide, moeras, open water en andere vormen van vegetatie. Ook een combinatie van verschillende leefgebieden kan voldoende ecologische waarde hebben om als SBI te worden aangewezen.
Juridische betekenis en ruimtelijke ordening Een SBI heeft als lokale aanwijzing op zichzelf geen wettelijke beschermingsstatus. De bescherming vindt vooral plaats door lokaal beleid en via de ruimtelijke ordening. Local Wildlife Sites kunnen meewegen bij het opstellen van ruimtelijke plannen en bij de beoordeling van aanvragen voor bouw- en ontwikkelingsprojecten.
Wanneer een voorgenomen ontwikkeling een Local Wildlife Site kan aantasten, moet de lokale planningsautoriteit volgens de landelijke richtlijnen beschikken over actuele ecologische gegevens en rekening houden met de waarde van het gebied. Schade aan de biodiversiteit moet in de eerste plaats worden vermeden. Wanneer dat niet mogelijk is, moet zij zo veel mogelijk worden beperkt of hersteld en pas als laatste mogelijkheid worden gecompenseerd.
De niet-wettelijke status betekent niet dat de natuurwaarden binnen een SBI geen andere wettelijke bescherming kunnen hebben. Een gebied kan bijvoorbeeld tevens beschermde planten- of diersoorten bevatten of geheel of gedeeltelijk onder een andere beschermingscategorie vallen. De verschillende vormen van bescherming kunnen naast elkaar bestaan.
Regionale toepassing Greater Manchester In Greater Manchester wordt de term Site of Biological Importance nog officieel gebruikt. De Greater Manchester Ecology Unit beheert namens de tien lokale overheden van het graafschap het register van SBI's. De organisatie omschrijft deze gebieden als de Greater Manchester-equivalenten van Local Wildlife Sites en als niet-wettelijke gebieden met een wezenlijke betekenis voor de natuurbescherming.
Het systeem is bedoeld om planners, grondeigenaren en terreinbeheerders inzicht te geven in gebieden met een hoge biodiversiteitswaarde, zodat daarmee rekening kan worden gehouden bij beslissingen over ruimtelijke ontwikkeling, grondgebruik en natuurbeheer.
Binnen Greater Manchester worden SBI's in drie niveaus ingedeeld. Grade A betreft gebieden die binnen het graafschap van belang worden geacht, Grade B gebieden van betekenis op districtsniveau en Grade C gebieden waarvan de betekenis meer dan uitsluitend lokaal is. Bij de beoordeling wordt onder meer gekeken naar de kwaliteit van een leefgebied, de soortenrijkdom en het voorkomen van zeldzame soorten.
Staffordshire In Staffordshire werden SBI's voor het eerst systematisch aangewezen tijdens de eerste County Habitat Survey, die tussen 1979 en 1984 werd uitgevoerd. Sindsdien vormen zij een belangrijk systeem voor het identificeren en volgen van gebieden van lokaal belang voor de natuurbescherming.
De Staffordshire Ecological Record onderscheidt onder meer Sites of Biological Importance en Biodiversity Alert Sites. Een SBI voldoet aan de vastgestelde criteria voor gebieden met een wezenlijke natuurwaarde binnen de context van het graafschap. De criteria hebben zowel betrekking op leefgebieden als op afzonderlijke soorten.
De richtlijnen gelden voor het grootste deel van Staffordshire, maar niet voor Stoke-on-Trent en het gebied van het Peak District, waar andere systemen worden toegepast.
Cheshire In Cheshire werd de term SBI eveneens gebruikt. In Cheshire East worden de betrokken gebieden tegenwoordig aangeduid als Local Wildlife Sites. De gemeente vermeldt meer dan 420 lokaal belangrijke natuurgebieden die onder deze categorie vallen en omschrijft SBI als de vroegere benaming.
Daarmee illustreert Cheshire de ontwikkeling naar de landelijk gebruikte term Local Wildlife Site, terwijl de oudere naam Site of Biological Importance in andere delen van Engeland, waaronder Greater Manchester en Staffordshire, nog in gebruik is.
Silverdale Country Park miniatuur|links|Poelen in Silverdale Country Park. Het voormalige mijngebied heeft zich ontwikkeld tot een gevarieerd landschap met verschillende leefgebieden.
Een voorbeeld in Staffordshire bevindt zich in Silverdale Country Park bij Silverdale, in het district Newcastle-under-Lyme. Het 83 hectare grote park ligt op het terrein van de voormalige Silverdale Colliery, waar tot 1998 onder meer steenkool werd gewonnen.
Een deel van het terrein, dat bekendstaat als The Void, bestaat uit een komvormig landschap met ondiepe natte gebieden. Deze trekken onder meer steltlopers, watervogels, libellen en amfibieën aan. The Void werd in 2015 vanwege de waarde van zijn leefgebieden aangewezen als Site of Biological Importance.
Het gebied laat zien dat ook voormalige industrieterreinen na herstel een belangrijke ecologische functie kunnen krijgen. Naast de natuurwaarden zijn in Silverdale Country Park nog verschillende sporen van het vroegere mijnlandschap aanwezig.
Onderscheid met Site of Special Scientific Interest De afkortingen SBI en SSSI kunnen gemakkelijk met elkaar worden verward, maar de twee aanduidingen hebben een verschillende juridische betekenis. Een Site of Special Scientific Interest is een gebied van nationaal belang voor natuur, geologie of geomorfologie en wordt door Natural England krachtens de Wildlife and Countryside Act 1981 aangewezen. Voor bepaalde werkzaamheden binnen een SSSI gelden wettelijke voorschriften en kan toestemming van Natural England nodig zijn.
Een SBI of Local Wildlife Site is daarentegen een lokale, niet-wettelijke aanwijzing. In de Engelse hiërarchie van beschermde gebieden worden SSSI's tot de nationaal beschermde gebieden gerekend en Local Wildlife Sites tot de lokaal beschermde gebieden. Een terrein kan overigens zowel een lokale als een nationale aanwijzing hebben.
Bronnen
Categorie:Natuurbescherming Categorie:Geografie van Engeland Categorie:Ruimtelijke ordening