thumb|upright=1.2|Kroongroepen en stamgroepen. Kroongroep C1 omvat de levende soorten en hun laatste gemeenschappelijke voorouder. Stamgroep S1 omvat hun uitgestorven verwanten.
Een kroongroep is een clade (monofyletische afstammingsgroep) die bestaat uit de laatste gemeenschappelijke voorouder van bepaalde nog levende soorten en alle afstammelingen.Budd & Jensen 2000 De term komt voort uit de gewoonte een cladogram voor te stellen als een stamboom, waarin de nog levende soorten conventioneel in de top of de 'kroon' staan.
Een kroongroep onderscheidt zich van andere claden doordat de gemeenschappelijke voorouder uitsluitend wordt bepaald op basis van nog levende (niet-uitgestorven) organismen. Uitgestorven soorten kunnen wel binnen een kroongroep vallen, mits zij afstammen van deze specifieke voorouder. Het concept werd geïntroduceerd binnen de cladistiek om traditionele taxonomische namen een exacte definitie te geven. Uitgestorven soorten die zich vóór de gemeenschappelijke voorouder van de levende groep hebben afgesplitst, vallen buiten de kroongroep en worden tot de stamgroep gerekend.
Voorbeeld Een voorbeeld van een kroongroep zijn de moderne vogels (Neornithes). Deze groep is gedefinieerd op basis van de laatste gemeenschappelijke voorouder van alle huidige vogels en hun nakomelingen. Niet-vliegende dinosauriërs en vroege proto-vogels (bijv. Archaeopteryx) vallen buiten deze kroongroep, omdat hun gemeenschappelijke voorouder met moderne vogels ouder is dan de gemeenschappelijke voorouder van alle huidige vogels. Omdat dinosauriërs nauwer verwant zijn aan vogels dan aan krokodillen (de zustergroep van de vogels), behoren dinosauriërs tot de stamgroep van de vogels.Budd 2001
Zie ook Stamgroep Zustergroep Basale clade
Categorie:Evolutiebiologie Categorie:Paleontologie Categorie:Taxonomie