thumb|Voormalig hoofdgebouw uit 1904, in 1987 gerenoveerd tot groepswoning voor ouderen. thumb|Gevel van de winkel in de Frederik Hendriklaan, hoek Bentinckstraat thumb|Poster uit 1912 van kindermelkfabriek Berkendael thumb|Tegeltableau in de Elandstraat
De 's-Gravenhaagsche Melkinrichting De Sierkan was een zuivelfabriek annex detailhandel met als oorsprong en hoofdvestiging Den Haag en bestond meer dan tachtig jaar als zelfstandige onderneming, van de oprichting in 1879 tot de overname door de Coöperatieve Melk Centrale (CMC) in 1961.Zuivelgeschiedenis.nl, geraadpleegd op 30-05-2015 In 1987 sloot de laatste productielocatie van de voormalige Sierkan.
De eerste jaren De melkvoorziening van de Nederlandse steden als Den Haag was tot in de 19e eeuw een zaak van boeren en kleine venters. Met de uitbreiding van stad (onder andere het Willemspark en de Archipelbuurt) en bevolking werd de afzet van en controle op de verse melk problematischer. Om een goede en geregelde melkvoorziening te waarborgen richtten, in navolging van andere steden, enkele kapitaalkrachtige plaatsgenoten in 1878 op initiatief van de apotheker/ondernemer J.Th. Mouton de 's-Gravenhaagsche Melkinrichting op. In 1884 werd de bedrijfsnaam 'De Sierkan' aangenomen, met als beeldmerk een melkkan waarop een liggende koe was afgebeeld. Vanaf het begin exploiteerde de onderneming melkkiosken in de stad en daarna ook winkels, in 1913 waren dat er drieëntwintig. Na het overlijden van de eerste directeur Koentz in januari 1915 kwam de directie in handen van de heren L.D. Huisman en Koning.
Na 1914 Het hoofdkantoor bleef in de Nieuwe Havenstraat, waar ook de wagenmakerij en de koperslagerij waren waar de koperen kannen werden gemaakt. In de oorlogsjaren werden die in beslag genomen en omgesmolten voor munitieproductie. Melk werd tijdens de eerste jaren bij de boeren opgehaald en naar de fabriek in de stad gebracht. In 1917 besloten Huisman en Koning dat het beter was melkontvangstpunten buiten de stad op te richten. Hiertoe werd een gebouw in Alphen aan den Rijn aangeschaft en in 1920 in Bodegraven. Van daaruit werd de melk per boot naar de fabrieken in de stad gebracht en ook naar Rotterdam en naar Haarlem. Vanaf de fabrieken werd de losse melk in een tank door paard en wagen naar de uitgiftepunten gebracht. In 1922 werd de tweede melkfabriek geopend aan de Lulofsstraat bij de Laakhaven. Er werd ook boter, room en karnemelk gemaakt. In 1937 kwam er een flessenfabriek naast. Bij het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog telde de Sierkan 78 winkels. Na 1945 werd er in de fabriek in een tweeploegendienst gewerkt.
In 1920 nam de Sierkan een aanzienlijk belang in een kaasfabriek te Bodegraven die over nevenvestigingen te Oudewater en IJsselstein beschikte.
Uitgiftepunten en winkels Naarmate Scheveningen en Den Haag groter werden, was er steeds meer melk nodig. In het jaar van de oprichting verwerkte De Sierkan 900 000 liter melk. Vijftig jaar later waren er 12 uitgiftepunten voor zowel de venters als de 56 winkels en werd er 37 000 000 liter verwerkt. De belangrijkste uitgiftepunten waren: 1879: Nieuwe Haven 95 1884: Van Galenstraat 34-40, het eerste filiaal 1893: Conradkade 1895: Keizerstraat in Scheveningen 1897: Van den Boschstraat in het Bezuidenhout 1898: Maaswijkstraat in Scheveningen 1904: Stadhouderslaan, hoek Antonie Heinsiusstraat, in het Statenkwartier, gebouwd naar ontwerp van J.F.L. Frowein, in 1987 gerenoveerd, werd groepswonen voor ouderen 1910: Frederik Hendriklaan 80, hoek Bentinckstraat in het Statenkwartier, later Albert Heijn 1911: Delftselaan 1915: Stevinstraat 126 in Scheveningen 1920: Loosduinseweg 1927: Geraniumstraat in de Bloemenbuurt
Er waren ook melkdepots en uitgiftepunten in de Atjehstraat, Berkendael, Eerste Van der Kunstraat (met ijsfabriek, later Ermi ijs), Laan van Meerdervoort (hoek Beeklaan), Maaswijckstraat, Schoolstraat, Valeriusstraat en de Watervlierstraat. Daarnaast ook in Alphen aan den Rijn, Delft, Haarlem, Rotterdam, Voorburg en Wassenaar. De venters, het zogeheten loper-personeel dat de melkkarren te voet voortduwde, gingen in juli 1916 in staking die ruim een maand duurde.Shie.nl, de Sierkan, onvervalschte melk en zwaar werk
Concentratie na 1945 De Sierkan was voor de toelevering van de melk grotendeels aangewezen op particuliere leveranciers, die zich bundelden in coöperaties. In 1945 ontstond de Coöperatieve Melkcentrale waarmee de Sierkan in 1950 een leveringscontract sloot. De leverancier verkreeg vervolgens een belang in het verwerkings- en distributiebedrijf, een kwart van de aandelen. In 1961 had de CMC de helft van de aandelen in de nieuwe holding Melkunie waarbij de productiebedrijven van de Sierkan, de kaasfabrieken te Bodegraven en Woerden en de Goudse Melkinrichting geheel waren inbegrepen. In 1965 volgde het einde van de Sierkan als merk, in 1966 werden de overgebleven winkelfilialen vrijwel alle gesloten op een enkele na die voor eigen rekening werd voorgezet.
Berkendael In 1904 kocht Eduard Gustaaf Adolf ten Siethoff in Loosduinen op de hoek van de Haagvaart en de Burgemeester Hovylaaneen oude boerderij met de grond eromheen om er een nieuwe boerderij op te bouwen. Het doel was een melkfabriek op te richten voor de productie van zuivere kindermelk. In die tijd werd kwam het veelvuldig voor dat de melk verontreinigd was of dat die werd aangelengd met water. De boerderij kreeg de naam naar het gebied waarop het lag: 'Berkendael'. Het nieuwe bedrijf gaf hij aanvankelijk de naam 'N.V. Ten Siethoff’s Kindermelkfabriek en Modelstal Berkendael', maar wijzigde die in 1912 in 'dr. Ten Siethoff’s Melkinrichting en Modelstal Berkendael'. In 1907 begon het bedrijf ook melk voor zieken te produceren. Voorts werden er de volgende melkproducten gemaakt:
levend gesteriliseerde melk gepasteuriseerde en suikervrije melk gepasteuriseerde roomkarnemelk gecondenseerde melk ingedikte melk voor Nederlands-Indië. Ten Siethoff verkocht zijn bedrijf in 1918 aan De Sierkan, dat er ook pap en chocolademelk zou maken en later ook ijstaarten.
Zie ook De Sierkan (Haarlem)
Externe linken De Sierkan op site SHIE ’S'GRAVENHAAGSCHE MELKINRICHTING DE SIERKAN KINDERMELK-FABRIEK EN MODELSTAL BERKENDAEL (1922
Categorie:Voormalige Nederlandse zuivelfabriek Categorie:Geschiedenis van Den Haag