thumb|Het schaduwkabinet-Den Uyl 1971 In Nederland werd op 16 april 1971 in de aanloop naar de Tweede Kamerverkiezingen van 1971 het schaduwkabinet-Den Uyl gevormd door vertegenwoordigers van de PvdA, D'66 en PPR. Na de verkiezingen werd het op 2 juli 1971 ontbonden.
Het idee om voor de verkiezingen een schaduwkabinet naar Brits model samen te stellen, waarbij politici van de oppositie een alternatieve ministerraad vormen, was afkomstig van PvdA-politicus Ed van Thijn. Deze uiting van progressieve samenwerking in Nederland in de jaren zeventig gold alleen tijdens de verkiezingscampagne. Toen op 6 juli 1971 het kabinet-Biesheuvel I aantrad, waarin de progressieve partijen niet vertegenwoordigd waren, formeerden de oppositiepartijen geen schaduwkabinet naar het voorbeeld van het Britse Lagerhuis.
Ook voor de Tweede Kamerverkiezingen van 1972 vormden de drie partijen een schaduwkabinet. Ook hiervan was de duur beperkt tot de verkiezingscampagne. Het bestond uit 16 posten (10 voor de PvdA, 4 voor D'66 en 2 voor de PPR), die werden ingenomen door:"Verdeling der alternatieve portefeuilles". "Het Parool". Amsterdam, 1971/04/17 00:00:00, Geraadpleegd op Delpher op 22-03-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=ABCDDD:010836365:mpeg21:p005
Schaduwministers en -staatssecretarissen PersonenSchaduwministers / Portefeuille / MinisterieFunctie op dat momentPartij drs. J.M. (Joop) den Uyl (1919–1987) Minister-president / Minister Algemene Zaken Partijleider van de PvdA PvdA Fractievoorzitter Tweede Kamer mr. H.A.F.M.O. (Hans) van Mierlo (1931–2010) Vicepremier Binnenlandse Zaken Partijleider van D'66 D'66 Minister voor Grondwetszaken Fractievoorzitter Tweede Kamer drs. J.M. (Jacques) Aarden (1914–1997) Vicepremier Binnenlandse Zaken Partijleider van de PPR PPR Minister Fractievoorzitter Tweede Kamer mr. M. (Max) van der Stoel (1924–2011) Minister Buitenlandse Zaken Tweede Kamerlid PvdA mr. R. (Rob) van den Bergh (1913–1997) Minister Financiën Tweede Kamerlid PvdA mr. A.M. (Anneke) Goudsmit (1933) Minister Justitie Tweede Kamerlid D'66 dr. C. (Cees) de Galan (1932–1987) Minister Economische Zaken Hoogleraar Economie Rijksuniversiteit Groningen PvdA mr. J.A.W. (Jaap) Burger (1904–1986) Minister Defensie Lid Raad van State PvdA ir. W. (Wiebe) Draijer (1924–2007) Minister Volksgezondheid en Milieuhygiëne Hoogleraar Werktuigbouwkunde Universiteit Twente D'66 mr. Th.J.A.M. (Theo) van Lier (1916–1992) Minister Sociale Zaken Tweede Kamerlid PvdA dr.ir. A. (Anne) Vondeling (1916–1979) Minister Onderwijs en Wetenschappen Tweede Kamerlid PvdA drs. E. (Ed) van Thijn (1934-2021) Minister Verkeer en Waterstaat Tweede Kamerlid PvdA ir. H. (Henk) Vredeling (1924–2007) Minister Landbouw en Visserij Tweede Kamerlid PvdA dr. J. (Hans) van den Doel (1937–2012) Minister Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening Tweede Kamerlid PvdA mr.dr. M.G. (Max) Rood (1927–2001) Minister Cultuur, Recreatie en Maatschappelijk Werk Hoogleraar Sociaal Recht Universiteit Leiden D'66 mr.dr. B. (Bas) de Gaay Fortman (1937) Minister • Ontwikkelingssamenwerking (Buitenlandse Zaken) Universitair Economisch Hoofddocent University of Zambia PPRStaatssecretarissen / Portefeuille / MinisterieFunctie op dat momentPartij mr. L.J. (Laurens Jan) Brinkhorst (1937) Staatssecretaris • Europese Zaken (Buitenlandse Zaken) Hoogleraar Europees Recht Rijksuniversiteit Groningen D'66 mr. I. (Irene) Vorrink (1918–1996)Staatssecretaris • Sociale Zekerheid • Armoedebeleid • Bijstandszaken • Emancipatiebeleid (Sociale Zaken) Eerste Kamerlid PvdA J.C.Th. (Jaap) van der Doef (1934–2025) • Arbeidsomstandigheden • Ouderenbeleid • Gehandicaptenbeleid (Sociale Zaken) Vakbondsbestuurder PvdA mr. A.P. (Tineke) Schilthuis (1921–2013) Staatssecretaris • Wegverkeer • Openbaar Vervoer • Spoorwegen • Scheepvaart • PTT (Verkeer en Waterstaat) Tweede Kamerlid PvdA drs. M.P.A. (Marcel) van Dam (1938) Staatssecretaris • Volkshuisvesting • Stadsvernieuwing • Woningcorporaties (Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening) Televisiepresentator PvdA120px|R. Hajerdrs. R. (Rob) Hajer (1929-2021) Staatssecretaris• Vorming • Werkende jongeren (Onderwijs en Wetenschappen) Directeur Nederlands Centrum voor Volksontwikkeling (NCVO) PvdA drs. W. (Wim) van Zijll (1916-2011) Staatssecretaris • CRM • Sport (Cultuur, Recreatie en Maatschappelijk Werk) Algemeen secretaris Nederlandse Sport Federatie D'66 mr. C. (Carel) van Lookeren Campagne (1925-2017) Staatssecretaris • Defensiematerieel (Defensie) Kapitein Koninklijke Marine ReserveTopfunctionaris Douwe Egberts D'66Bron: Het alternatieve kabinet in 1971 Parlement & Politiek
Na de verkiezingen leidde de kabinetsformatie 1972-1973 tot de vorming van het kabinet-Den Uyl, met bewindspersonen van de drie progressieve partijen, maar ook van KVP en ARP. Van het concept "schaduwkabinet" is daarna noch in verkiezingstijd noch in de dagelijkse politiek ooit nog gebruikgemaakt.
Categorie:Progressieve samenwerking in Nederland in de jaren 1970 Categorie:Nederlandse politiek in 1971