Blankenberge is een stad in de Belgische provincie West-Vlaanderen. De gemeente telt ruim 20.000 inwoners, die Blankenbergenaars worden genoemd. Blankenberge is een van de belangrijkste badplaatsen aan de Belgische kust wat het aantal toeristen en hotelreserveringen betreft.
Geschiedenis thumb|left|Drukte op de dijk in de jaren 20 van de twintigste eeuw
Vissersdorp Blankenberge was eerst een vissersgemeenschap tussen de Oostdijk en de Westdijk. Deze nederzetting was gelegen tussen de huidige Hoogstraat (Oostdijk) en Weststraat (Westdijk). Deze dijken zijn aangelegd omstreeks 1100 AD. In 1270 scheidde Blankenberge zich af van de parochie Uitkerke en verkreeg stadsrechten van gravin Margareta van Constantinopel.website Blankenberge De vloot telde in de 13de eeuw meer dan 60 vaartuigen. Er was al sprake in 1337 van een vuurtoren die ten Oosten van het dorp stond.website onroerend erfgoed Vanaf 1418 vond jaarlijks de "zeezegening" door een priester plaats.
In de 15de eeuw bouwde men nabij de vuurtoren een aanlegsteiger voor de grote haringschepen. Deze raakte reeds begin 16de eeuw in onbruik. In 1526 werd een nieuwe vuurtoren gebouwd uit steen en dit naar model van de vierboeten van Oostende en Nieuwpoort. De Blankenbergse vissers schakelden over op platboomde schuiten die op het strand aanlegden. Reeds eind 16de eeuw werd er vanuit de vissers als vanuit het stadsbestuur naar een schuilhaven gevraagd. Getuige daarvan is een verzoekschrift van voor 1789 aan Maria-Theresia Keyserinne en Koninginne door de Visscherye van Blankenberge om een bassin, schuylplaetse ofte mouille te accorderen voor de schuyten.Blankenberge Het duurde echter tot in 1871 vooraleer er een havengeul gegraven werd waarlangs een houten staketsel kwam.www.blankenberge.be Eind 19de eeuw werden de platte schuiten vervangen door kielschepen, die meer diepgang hadden. Ondanks de verbeteringen die men aanbracht voldeed de haven niet meer aan de toenmalige eisen. Na de Eerste Wereldoorlog dacht men aan een nieuwe haven maar dit project werd door geldgebrek niet onmiddellijk doorgevoerd. Bovendien liep de vissersactiviteit in Blankenberge tijdens het interbellum gestaag achteruit. In 1925 telde de vissersvloot nog 51 vaartuigen, in 1939 slechts 19. In 1944 werd de volledige haveninfrastructuur vernield door de Duitsers. Na de Tweede Wereldoorlog was de Blankenbergse vissersactiviteit verdwenen. In 1950 werd de huidige vuurtoren geopend. In 1953-1954 kwam het voorstel om terug een haven te bouwen voor de pleziervaart. De havengeul werd uitgebaggerd en op 9 juli 1955 werd de Blankenbergse jachthaven ingehuldigd. De jachthaven kende nog 2 uitbreidingen (1980 en 2004) en groeide uit tot een haven met 1000 ligplaatsen. thumb|Gezicht op de oude haven en de Franchommelaan (2016)
Badplaats thumb|Blankenberge - lithografie van Edwin Toovey uit 1855 Reeds in de eerste helft van de 18e eeuw kwamen er toeristen naar Blankenberghe (door het Frans beïnvloede spelling). De Brugse steenweg werd in 1723 aangelegd. Deze zorgde niet alleen voor een groeiende export van vis maar eveneens voor een gemakkelijke verbinding voor de Bruggelingen die even aan zee kwamen voor een dagje ontspanning. Van badtoerisme was toen nog geen sprake. Het badtoerisme ontwikkelde zich onder impuls van het Engelse toerisme in de 19de eeuw. De eerste badcabines verschenen in 1838 op het strand. Kort daarna werd een houten zeedijk aangelegd en verschenen de eerste hotels.website Blankenberge In 1859 werd het indrukwekkende Casino Kursaal gebouwd. Op 16 augustus 1863 is de spoorlijn Heist - Brugge, met een halte in Blankenberge geopend. Hierdoor werd Blankenberge veel beter bereikbaar voor de (gefortuneerde) toeristen, die voorheen alleen met koetsen langs kasseiwegen of met boten Blankenberge konden bereiken (zie toeristische informatie in 1905 reisgids Blad 210 en 211 en Blad 212).
In 1886 kwam de stoomtram uit Oostende naar Blankenberge. Die reed eerst via de Leopoldstraat en de krappe Weststraat. Vanaf 1894 wordt ongeveer de huidige route van de moderne Kusttram gevolgd. In 1908 volgde verlenging naar Heist. Daar kwam al sinds 1890 een andere stoomtram, naar Knokke en Brugge.De Panne-Knokke, een mooi verhaal, uitgeverij Railmemories, 2010.
Tegen het einde van de 19e eeuw was de zeedijk volgebouwd met luxehotels en vakantievilla's. Er werd ook een gietijzeren pier (1893 - 1894) aangelegd, het eerste bouwwerk van 350 meter in zee op het Europese vasteland. Tijdens de Belle époque was het mondaine Blankenberge de favoriete vakantiebestemming van de Belgische beau monde; enkel de gekroonde hoofden, de adel, vooraanstaande politici, kunstenaars en de rijke bourgeoisie konden het zich veroorloven hun zomervakantie door te brengen in hun tweede verblijf aan zee. Zo bracht onder meer aartshertog Franz Ferdinand, troonopvolger van het Habsburgse rijk, met een speciale trein regelmatig bezoek aan het toenmalige 'Monaco van België'. Het groeiend toerisme zorgde voor werkgelegenheid en welvaart voor de stad. Het inwonersaantal groeide sterk. De gietijzeren pier werd in 1933 vervangen door een betonnen pier en op de plaats van het oude casino kwam een nieuw casino in art-decostijl (1932-1934). De villa's en hotels langs de zeedijk werden in de Tweede Wereldoorlog nagenoeg volledig vernield. Bij de heropbouw waren kwaliteit en degelijkheid belangrijker dan esthetiek. Zo maakten elitaire hotels zoals Hôtel des Bains et des Familles halfweg de jaren vijftig plaats voor goedkopere, minder luxueuze appartementsgebouwen en populaire campings. De toeristen vonden al vrij snel de weg terug naar Blankenberge maar het publiek was veranderd. Met de stijgende welvaart in de jaren '60 en '70 deed ook in Blankenberge het massatoerisme zijn intrede en trok het voortaan hoofdzakelijk de arbeiders- en middenklasse uit het Belgische binnenland aan.Swinnen, Steven, Expo belicht 750 jaar onbekende geschiedenis: “Geloof het of niet, ooit was Blankenberge het Monaco van België”, Het Laatst Nieuws, 25 januari 2020. Gearchiveerd op 5 mei 2023. Het elitaire publiek bezocht toen vooral Knokke en De Haan, die sinds 1908 respectievelijk 1886 al goed bereikbaar waren met de Kusttram. Het inwonersaantal neemt in de zomermaanden nog steeds exponentieel toe. De infrastructuur om deze toeristen op te vangen breidt nog steeds uit.
Tweede Wereldoorlog In Blankenberge werd een deel van de Atlantikwall aangelegd door de Duitse bezetter. Daarbij werd een deel van de kustbebouwing ontmanteld. De pier bleef wonderwel intact omdat de Duitse sergeant Keseberg het bevel tot opblazen negeerde. Er vonden geallieerde bombardementen plaats, onder meer op de Zeedijk en de Grote Markt.
Blankenberge werd op 9 september 1944 bevrijd door de Manitoba Dragoons onder leiding van Eric James. Jaarlijks wordt dit gebeuren herdacht op de eerstvolgende zaterdagnamiddag met een plechtigheid en een optreden door een harmonieorkest op het Manitobaplein.
Bezienswaardigheden
Blankenberge in de 17e eeuw|thumb|right De Sint-Rochuskerk; De Sint-Antoniuskerk; Het Karmelietessenklooster met kloosterkapel; Het Oud Stadhuis van Blankenberge in Vlaamse renaissancestijl dateert van rond 1680 en is het oudst bewaarde burgerlijke gebouw in de stad; De zeedijk met enkele stenen trappen (de Bakkersstraattrap, de Kerkstraattrap en de Weststraattrap) en het Monument voor Lippens en De Bruyne; Casino Blankenberge Het Cultuurcentrum in het oude Postgebouw; De pier die na jaren renovatiewerken in de zomer van 2003 werd geopend. Verder zijn er 2 staketsels, waarvan een in hout en de andere in beton. Tientallen gebouwen in de stad zijn beschermd als monument: het Sea Life Centre Blankenberge, waar de wereld van de zeeflora en -fauna aan het publiek voorgesteld wordt; de vuurtoren; de Paravang, een windscherm daterend uit de belle-époquetijd, gelegen aan de haven; het Belle Epoque Centrum als museum over de belle époque in Blankenberge; het Huisje van Majutte, een van de twee overblijvende en als monument beschermde vissershuisjes; de jachthaven.
Natuur en landschap Blankenberge ligt aan de Belgische Noordzeekust. Er is een breed strand met zeedijk en boulevard. Ten oosten van Blankenberge liggen de natuurgebieden Zeebos en De Fonteintjes. In het zuiden ligt het natuurgebied Uitkerkse Polder.
Kernen thumb|Appartementsgebouw in Blankenberge thumb|De vuurtoren en de jachthaven Blankenberge bestaat uit twee deelgemeentes, Blankenberge zelf en Uitkerke. De bebouwing van Blankenberge-centrum beslaat echter bijna de volledige oppervlakte van de deelgemeente, en is ook één geheel gaan vormen met de dorpskern van Uitkerke.
# Naam Opp.(km²)https://statbel.fgov.be/fr/open-data/population-par-secteur-statistique-10 Inwoners(2025) Inwonersper km² NIS-code 1 Blankenberge (I) 2,18 12.796 5.874 31004A 2 Uitkerke (II) 16,84 7.858 467 31004B
Blankenberge grenst aan de volgende gemeenten en dorpen: a. Lissewege (met Lissewege zelf, maar ook de dorpen Zeebrugge en Zwankendamme) (stad Brugge); b. Zuienkerke (gemeente Zuienkerke); c. Nieuwmunster (gemeente Zuienkerke); d. Wenduine (gemeente De Haan).
Kaart thumb|none|Blankenberge, deelgemeenten en buurgemeenten. De gele gebieden zijn bebouwde kernen.
Demografie Demografische ontwikkeling voor de fusie
Bronnen:NIS, Opm:1831 tot en met 1970=volkstellingen; 1976 = inwoneraantal op 31 december
Demografische ontwikkeling na de fusie Alle historische gegevens hebben betrekking op de huidige gemeente, inclusief deelgemeenten, zoals ontstaan na de fusie van 1 januari 1977.
Bronnen:NIS, Opm:1831 tot en met 1981=volkstellingen; 1990 en later= inwonertal op 1 januari
Inwoners van jaar tot jaar op 1 januari1992 tot heden jaar Aantalhttps://view.officeapps.live.com/op/view.aspx?src=https%3A%2F%2Fstatbel.fgov.be%2Fsites%2Fdefault%2Ffiles%2Ffiles%2Fdocuments%2Fbevolking%2F5.1%2520Structuur%2520van%2520de%2520bevolking%2FBevolking_per_gemeente.xlsx&wdOrigin=BROWSELINK Evolutie: 1992=index 1001992 100,01993 101,91994 102,71995 103,41996 103,11997 104,01998 103,91999 104,22000 104,02001 104,72002 105,82003 100,92004 108,02005 108,32006 108,52007 109,42008 110,12009 111,42010 112,92011 114,02012 115,52013 117,52014 118,72015 119,52016 119,52017 121,02018 121,52019 122,02020 122,22021 122,32022 121,82023 122,52024 122,72025 123,32026 123,8
Evenementen Tweedaagse Voettocht Blankenberge, wandelevenement in het eerste weekend van mei; Havenfeesten Strat'éVaria, stadsfestival, paasvakantie Bloemencorso, iedere laatste zondag van augustus. Paravangfeesten Halloweenparade Bel'Lumière, winters lichtspektakel, kerstvakantie Carnavalstoet
Politiek Structuur Blankenberge Supranationaal Nationaal Gemeenschap Gewest Provincie Arrondissement Provinciedistrict Kanton Gemeente AdministratiefNiveau Brugge Blankenberge BestuurEuropese Commissie Belgische regering Vlaamse regering Deputatie Gemeentebestuur RaadEuropees Parlement Kamer vanvolksvertegenwoordigers Vlaams Parlement Provincieraad GemeenteraadKiesomschrijvingNederlands Kiescollege Kieskring West-Vlaanderen Brugge Brugge Brugge BlankenbergeVerkiezing Europese Federale Vlaamse Provincieraads- Gemeenteraads-
Geschiedenis Burgemeesters