miniatuur|Portret van Christian Cay Lorenz Hirschfeld (1742-1792) Christian Cay Lorenz Hirschfeld (16 februari 1742 – 20 februari 1792) was een invloedrijke Duitse hoogleraar in de filosofie en kunstgeschiedenis aan de Universiteit van Kiel, maar staat vooral bekend als een pionier op het gebied van tuinarchitectuur en theoreticus van de Verlichting. Hij was een vurig pleitbezorger van de Engelse landschapsstijl, die natuurlijke tuinen voorstond boven de formele Franse baroktuinen. Als expert in landschapsarchitectuur verzette hij zich tegen de pompeuze Franse stijl door meer nadruk te leggen op het behoud van het oorspronkelijke landschap, en was hij een van de theoretici van Engelse tuinen.
Opleiding Hij was de tweede van vier kinderen van de protestantse predikant Johann Heinrich Hirschfeld (1700-1754) en Margarethe Sibylle (geboren Reinboth, 1711-1759), een dochter van een predikant. Na de dood van zijn vader, die voor zijn opleiding had gezorgd, vervolgde hij zijn studie in Halle, waar hij van 1756 tot 1760 de Latijnse school van de Franckesche Stiftungen bezocht en theologie, filosofie, geschiedenis en kunstesthetiek studeerde.
Frederik Augustus I van Oldenburg, prins-bisschop van Lübeck, nam hem in 1765 in dienst als tutor voor de zonen van George Louis van Holstein-Gottorp, prins Wilhelm en Peter Friedrich Ludwig, die na de dood van hun vader onder de hoede van Catharina II van Rusland stonden. Hij werd na twee jaar in Bern ontslagen vanwege een meningsverschil met Carl Friedrich von Staal, de ambtenaar die verantwoordelijk was voor de opvoeding van de twee jongemannen. In hetzelfde jaar, 1767, verscheen zijn eerste boek over landschapsschilderkunst , Das Landleben.
Zijn belangrijkste werk, Theorie der Gartenkunst, dateert uit 1775 en werd vooral bekend door de Franse vertaling ervan (Théorie de l'art des jardins). Daarin nam Hirschfeld een resoluut standpunt in ten gunste van de Engelse tuin, waarbij hij zich baseerde op de voorbeelden van Joseph Addison, Thomas Whately en William Chambers. In tegenstelling tot Friedrich Ludwig Sckell, die enkele jaren in Engeland had gewerkt en wiens tuinontwerpstijl destijds dominant was in de Duitstalige wereld, bezocht Hirschfeld Engeland nooit, noch ontwierp of legde hij er tuinen aan.
Het Kasteel van Wannegem-Lede, ook het ‘Petit Trianon’ van Vlaanderen genoemd (naar het Petit Trianon van Versailles), is een voorbeeld van een laat-18e-eeuws ‘maison de plaisance’ in zuiver classicistische of Lodewijk XVI-stijl. Barnabé Guimard ontwierp het in 1785-86. Het park werd aangelegd op ingeving van de Duitse tuinbouwkundige Christian Hirschfeld.
Referenties
Categorie:Duits hoogleraar