Valentina Mazzucato (Padua, 20 oktober 1965) is een Italiaans-Amerikaans politicoloog, landbouweconoom, afrikanist en hoogleraar globalisering en ontwikkeling aan de Universiteit Maastricht. Zij is gespecialiseerd in transnationale migratie tussen Afrika en Europa en de sociaal-economische gevolgen daarvan voor migranten en hun families. Sinds 2019 is ze lid van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW).
Levensloop Valentina Mazzucato werd in 1965 geboren in het Noord-Italiaanse Padua als oudste dochter van de natuurkundige Ernesto Mazzucato en zijn vrouw Alessandra Bardella. Het gezin verhuisde kort daarna naar Rome, waar een tweede dochter werd geboren, Mariana Mazzucato, later bekend geworden als innovatie-econoom en schrijver van het invloedrijke boek The Entrepreneurial State. Vader Ernesto Mazzucato kreeg in 1972 een aanstelling aan het plasmafysica-laboratorium van de prestigieuze Princeton-universiteit in Princeton (New Jersey, VS). Daar groeiden Valentina en haar broer en zus op. Beide ouders brachten hun kinderen kritisch denken en gevoel voor sociale rechtvaardigheid bij. , 'Sisters doing what they love', op maastrichtuniversity.nl, 16 juni 2016. Op haar middelbare school (Princeton High School) was Valentina hoofd van de internationale studentenclub, waaruit al vroeg haar interesse in wereldculturen bleek. , 'Developing new approaches, stepping beyond categories. Transnationalism and youth mobility trajectories in migration research', p. 167. In: M. Gemignani, Y. Hernández-Albújar & J. Sládková (red.), Migrant Scholars Researching Migration Reflexivity, Subjectivity and Biography in Research. Londen / New York: Routledge.
Ze studeerde politicologie en Franse literatuur aan het Williams College in Williamstown (Massachusetts, VS). Voor laatstgenoemde studie bracht ze twee semesters in Frankrijk door. Haar interesse in Afrika werd gewekt toen ze als jonge vrijwilligster lesgaf op een harambee-middelbare-school in Merti in het noordoosten van Kenia. Als gevolg daarvan zou ze een groot deel (ca. 20 jaar) van haar werkzame leven in Afrika doorbrengen. Haar latere focus op transnationale migratie komt naar eigen zeggen voort uit haar eigen ervaringen met het overbruggen van grenzen, wat een rode draad vormt in zowel haar academische als persoonlijke leven.'TCRAf-Eu / Partners / Prof. Dr. Valentina Mazzucato' op fasos-research.nl, geraadpleegd 3 mei 2026.
Na haar verblijf in Kenia keerde ze terug naar de Verenigde Staten om een master in landbouweconomie te behalen aan de Michigan State University. Ze werkte bij de International Service for National Agricultural Research (ISNAR), waarvoor ze in Niger, Mali, Ivoorkust en Burkina Faso onderzoek deed naar de effecten van nationale programma's met betrekking tot het levensonderhoud van West-Afrikaanse boeren. In 2000 promoveerde ze cum laude aan de Universiteit Wageningen op een proefschrift dat ze schreef in samenwerking met David Niemeijer. 'Valentina Mazzucato' op ghanatransnet.org, geraadpleegd 3 mei 2026.
Vanaf 2008 is ze werkzaam bij de Faculteit der Cultuur- en Maatschappijwetenschappen (Faculty of Arts and Social Sciences, FASoS) van de Universiteit Maastricht (UM). Op 11 juni 2010 sprak ze haar inaugurele rede uit, getiteld: Bridging boundaries: Transnationalism and migrants' lives in a globalizing world.'prof.dr. Valentina Mazzucato' op lnvh.nl (Landelijk Netwerk Vrouwelijke Hoogleraren), geraadpleegd 3 mei 2026. Van 2016 tot 2020 gaf ze, samen met Lutz Krebs, leiding aan het team dat aan de UM de interdisciplinaire BSc-opleiding Global Studies opzette, een voor Nederland unieke studierichting, waarin zes faculteiten samenwerken., 'Rector: "Als ze straks vragen waar ik trots op ben, staat Global Studies met stip op één". Eerste studie waarin alle zes UM-faculteiten samenwerken' op observantonline.nl, 12 oktober 2020. Ook gaf ze mede vorm aan de MA-opleiding Globalisation and Development Studies en zette ze het onderzoeksprogramma Globalisation, Transnationalism and Development op, waaraan ze van 2012 tot 2020 leiding gaf. 'Dr Valentina Mazzucato (V.)' op maastrichtuniversity.nl, geraadpleegd 3 mei 2026.
Overige activiteiten en lidmaatschappen Mazzucato is lid van diverse panels van organisaties die beurzen toekennen aan onderzoekers, waaronder het VICI-beurzenprogramma, de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO) en de Europese onderzoeksraad (ERC). Zelf ontving ze in 2016 een langjarige beurs – twee miljoen euro - van de ERC voor het project Mobility Trajectories of Young Lives: Transnational Youth in Global South and North (MO-TRAYL), een onderzoek naar de impact van migratie op het welbevinden en de ontwikkeling van jongeren., '500e ERC-beurs gaat naar UM-onderzoeker', in: Observant, jrg. 36, 16 juni 2016, p. 3. Daarnaast leidde ze een viertal andere meerjarige onderzoeksprojecten met betrekking tot transnationale migratie tussen Afrika en Europa, waarbij ze samenwerkte met universiteiten op beide continenten. In 2008 was ze adviseur van koningin Beatrix bij gelegenheid van het staatsbezoek van president John Agyekum Kufuor van Ghana in oktober van dat jaar. Ze was omstreeks 2013 medeoprichter en is nog steeds lid van de raad van bestuur (executive board) van het Maastricht Center for Citizenship, Migration and Development (MACIMIDE). In januari 2014 was ze erepromotor van UM-eredoctor Peggy Levitt, een Amerikaans socioloog die publiceert over globalisering, immigratie, kunst en cultuur, en religie. 'No rock star behaviour but modesty. The UM will grant five honorary doctorates on the occasion of its 38th foundation day', in: Observant, jrg. 34, 9 januari 2014, p. 7. Later dat jaar nam ze een sabbatical van vijf maanden in Hongkong, waar ze getuige was van de zogenaamde 'parapluprotesten'. Een verslag daarvan verscheen in het onafhankelijke universiteitsblad Observant. , '"The son cannot tell the father what to do… or can he?" Prof. Valentina Mazzucato about her stay in Hong Kong', in: Observant, jrg. 35, 9 oktober 2014, p. 5. Vanaf 2017 had ze een profiel op AcademiaNet, een internationale database van prominente vrouwelijke wetenschappers (2010-2025). Van 2017 tot 2024 was ze lid van de stuurgroep van NWO-WOTRO Science for Global Development, een initiatief dat duurzame oplossingen zoekt van maatschappelijke en ecologische problemen in lage- en middeninkomenslanden. In 2019 was ze opnieuw erepromotor, deze keer van de Indiase schrijver Amitav Ghosh. , 'Honorary doctorate for two idealists. UM honours Michael Ignatieff and Amitav Ghosh' op observantonline.nl, 23 januari 2019. Sinds 2019 is ze lid van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW). In 2020 werd ze lid van de Koninklijke Hollandsche Maatschappij der Wetenschappen (KHMW). In mei 2024 was ze een van de onderhandelaars met de pro-Palestijnse demonstranten die een tentenkamp waren begonnen in de tuin van de FASoS-faculteit. 'Liveblog ended. Pro-Palestinian demonstrations at UM', op observantonline.nl, 29 mei 2024. Kort daarna was ze een van de ondertekenaars van een open brief aan het college van bestuur van de UM, waarin steun werd uitgesproken voor de studentenacties.'Open brief: Oproep tot actie en commentaar op de Human Rights Due Diligence Tool. Medewerkers schrijven brief aan CvB over nieuw te ontwikkelen richtlijnen voor samenwerking in conflictgebieden' op observantonline.nl, 4 juni 2024.
Bibliografie (selectie) Valentina Mazzucato heeft tientallen wetenschappelijke publicaties op haar naam staan. Hieronder een selectie. De meeste titels zijn online te raadplegen.'Valentina Mazzucato' op cris.maastrichtuniversity.nl, geraadpleegd 3 mei 2026. 2000: Rethinking Soil and Water Conservation in a Changing Society: A Case Study in Eastern Burkina Faso [proefschrift Wageningen Universiteit; co-auteur: David Niemeijer] 2008: 'Transnational reciprocity: Ghanaian migrants and the care of their parents back home'. In: E. Alber, S. van der Geest, W. Geissler & S. Whyte (red.), Generations in Africa: Connections and Conflicts, pp. 111-133. Münster: LIT Verlag 2008: 'Africa <> Europe: A double engagement'. In: Journal of Ethnic and Migration Studies, jrg. 34, nr. 2, pp. 175-198 [met R. Grillo] 2008: 'The double engagement: Transnationalism and integration - Ghanaian migrants' lives between Ghana and the Netherlands'. In: Journal of Ethnic and Migration Studies, jrg. 34, nr. 2, pp. 199-216 2009: 'Small is Beautiful: the Micro-Politics of Transnational Relationships between Ghanaian Hometown Associations and Communities Back Home'. In: Global Networks. A Journal of Transnational Affairs, jrg. 9, nr. 2, pp. 227-251 [met M. Kabki] 2009: 'Informal Insurance Arrangements in Ghanaian Migrants' Transnational Networks: the Role of Reverse Remittances and Geographic Proximity'. In: World Development, jrg. 37, nr. 6, pp. 1105-1115 2009: 'Constructing Homes, Building Relationships: Migrant Investments in Houses'. In: Tijdschrift voor Economische en Sociale Geografie. 100, 5, pp. 662-673 [met L. Smith] 2010: 'The Role of Support Networks in the Initial Stages of Integration: The Case of West African Newcomers in The Netherlands'. In: International Migration, jrg. 48, nr. 2, pp. 31-57 [met M. Chelpi] 2010: 'Operationalising transnational migrant networks through a simultaneous matched methodology'. In: R. Bauböck & T. Faist (red.), Diaspora and transnationalism. Concepts, theories and methods, pp. 205-226. Amsterdam: Amsterdam University Press (IMISCOE Research Series) 2010: 'Livelihood security and coping with crisis events within a transnational network: Ghanaian migrants in the Netherlands'. In: Erde, jrg. 141, nrs. 1-2, pp. 1-21 2011: 'Transnational Families and the Well-Being of Children: Conceptual and methodological Challenges'. In: Journal of Marriage and Family, jrg. 73, nr. 4, pp. 704-712 [met J.M.D. Schans] 2011: 'Reverse remittances in the migration - development nexus: Two-way flows between Ghana and the Netherlands'. In: Population Space and Place, jrg. 17, nr. 5, pp. 454-468 2011: 'Ghanaians in Amsterdam, Their " Good Work Back Home" and the Importance of Reciprocity'. In: Journal of Global Initiatives: Policy, Pedagogy, Perspective, jrg. 6, nr. 1, pp. 132-143 [met T. Dietz, M. Kabki & L. Smith] 2012: 'Transnational Child-raising Arrangements between Africa and Europe'. In: Norface. Compact Series nr. 1, pp. 10-11 2013: 'Moeders en vaders zijn ver weg'. In: de Volkskrant, 13 juni 2013, pp. 16-17 2013: 'De keerzijde van migratie: Gevolgen voor kinderen die achterblijven'. In: Internationale Spectator, jrg. 67, nr. 3, pp. 31-37 2013: 'Ghanaian Children in Transnational Families: Understanding the Experiences of Left-behind Children through Local Parenting Norms'. In: L. Baldassar & L. Merla (red.), Transnational Families, Migration and the Circulation of Care. Understanding Mobility and Absence in Family Life, pp. 149-169. Londen: Routledge/Taylor & Francis Group [met M. Poeze] 2014: 'The Quality of Parent-Child Relationships in Transnational Families: Angolan and Nigerian Migrant Parents in The Netherlands'. In: Journal of Ethnic and Migration Studies, jrg. 40, nr. 11, pp. 1677-1696 [met R.K. Haagsman] 2014: 'Remittances and Household Wealth after Conflict: A Case Study on Urban Burundi'. In: World Development, nr. 60, pp. 57-68 [met S. Fransen] 2014: 'Child well-being and transnational families'. In: A. Michalos (red.), Encyclopedia of Quality of Life and Well-being Research, pp. 749-755. Dordrecht: Springer 2015: '‘Left behind’ but not left alone: Parental migration & the psychosocial health of children in Moldova'. In: Social Science & Medicine, jrg. 132 (mei 2015), pp. 252-260 [met M. Vanore & M. Siegel] 2015: 'Transnational families between Africa and Europe'. In: International Migration Review, jrg. 49, nr. 1, pp. 142-172 [met D. Schans, K. Caarls & C. Beauchemin]