De Alamire handschriften MontsM 766 en MontsM 773 (Montserrat, Biblioteca del Monestir) zijn twee muziekhandschriften die vervaardigd werden in het atelier van Petrus Alamire.
Het handschrift MontsM 766 werd rond 1524 vervaardigd. MontsM 773 enkele jaren eerder. Beide handschriften worden bewaard in de bibliotheek van het klooster van Montserrat in Monistrol de Montserrat. Beide handschriften en met name MontsM 766 zijn ernstig beschadigd. In MontsM 766 zijn alle miniaturen en geschilderde wapenschilden weggesneden. Dat geldt ook voor de meeste initialen. Er zijn nog slechts twee folio van de in totaal 173 folio waar enige groteskeninitialen aanwezig zijn. Ook uit MontsM 773 zijn alle miniaturen, wapenschilden en randversiering verdwenen. Er resteren ook hier nog enkele folio met groteskeninitialen.
Zowel Filips de Schone en vooral Karel V hebben in de eerste ruim drie decennia van de zestiende eeuw dat het atelier muziekhandschriften produceerde perioden in Spanje doorgebracht. De Capilla Flamenca, de hofkapel van Karel V, trad op in Spanje met daaraan verbonden componisten en zangers uit de Franco-Vlaamse School waarvan een aanzienlijk aantal ook langere perioden in Spanje verbleef. Toch zijn deze handschriften de enige twee bekende bewaard gebleven handschriften van het atelier van Alamire in Spanje.
Beide handschriften werden in 1620 verworven door het Real Monasterio de la Encarnación (Koninklijk klooster van de Incarnatie) in Madrid. Het klooster van Montserrat verwierf in 1920 beide handschriften.
MontsM 766 MontsM 766 bevat negen missen, een kyrie en een incompleet Agnus Dei. Twee composities zijn Pierre de la Rue, twee van Mathurin Forestier en een van Jacobus Barbireau en Matthaeus Pipelare. De overige componisten zijn anoniem gebleven. Alle composities in MontsM 766 zijn werken voor vijf stemmen. Het is daarmee het enige werk in het oeuvre van Alamire dat uit 51 bewaard gebleven handschriften bestaat dat geheel uit vijfstemmige muziek bestaat.
MontsM 766 is ook een manuscript dat informatie geeft ten aanzien van de modus operandi van het atelier. Het handschrift is voornamelijk op papier gekopieerd, maar het bevat twee perkamenten katernen, die duidelijk al eerder waren gekopieerd. De katernen van papier bestaan uit bifolio door bladen op elkaar te lijmen in plaats van de meer bekende methode van die te vouwen. Gebruikstekens langs de horizontale lijnen geven aan dat het atelier oorspronkelijk het voornemen had het papier voor een ander kleiner manuscript te gebruiken. Er lag aan de samenstelling van dit handschrift geen van te voren ontworpen plan ten grondslag dat uitgevoerd werd. Dit handschrift is opgebouwd uit delen die al beschikbaar waren en onafhankelijk van elkaar waren ontstaan en gekopieerd. Die delen werden ook niet gemaakt voor een specifieke codex maar maakten vermoedelijk deel uit van een aanwezige voorraad waar men een beroep op kon doen.
MontsM 766 komt voor in een inventaris van boeken van Filips II uit 1602, maar niet in dat deel van de inventaris waarin de boeken worden beschreven die Filips geërfd had van Maria van Hongarije. Waarschijnlijk is MontsM 766 dus vervaardigd voor Karel V van wie Filips ook alle boeken en handschriften geërfd had. Er zijn ook een aantal betaalbewijzen van Margaretha van Oostenrijk uit 1524 aan Alamire bewaard gebleven voor enige muziekhandschriften voor de Keizer in Spanje.
MontsM 773 MontsM 773 bevat negen missen die alle niet compleet zijn vanwege beschadigde en verdwenen folio. Al die missen zijn composities van Pierre de la Rue. MontsM 773 is een de zes handschriften uit het oeuvre van het atelier van Alamire dat geheel bestaat uit composities van Pierre de la Rue. MontsM 773 komt ook voor in de inventaris van 1602 maar in dit geval duidelijk in het deel waar de boeken beschreven worden die Filips II van Maria van Hongarije had geërfd. Zij moet dit handschrift zelf weer geërfd hebben van Margaretha van Oostenrijk die zij als landvoogdes opvolgde. Maria nam het grootste deel van haar bibliotheek mee toen zij zich in 1556 in Spanje vestigde.
Zie ook Voor alle 51 bewaarde handschriften van Alamire Lijst van muziekhandschriften van Petrus Alamire
Categorie:16e-eeuws boek Categorie:Verlucht handschrift