ISO/IEC 25010:2023 is een internationale norm voor de beoordeling van de kwaliteit van ICT- en softwareproducten. De norm maakt deel uit van de ISO/IEC 25000-reeks, ook bekend als Systems and software Quality Requirements and Evaluation (SQuaRE). ISO/IEC 25010:2023 definieert een productkwaliteitsmodel waarmee eigenschappen van software en andere ICT-producten kunnen worden gespecificeerd, gemeten en geëvalueerd.
De tweede editie van de norm werd gepubliceerd in november 2023 en verving, samen met ISO/IEC 25002 en ISO/IEC 25019, de eerdere editie ISO/IEC 25010:2011. Waar de editie uit 2011 zowel een productkwaliteitsmodel als een model voor quality in use bevatte, richt ISO/IEC 25010:2023 zich op het productkwaliteitsmodel. Het model voor quality in use is ondergebracht in ISO/IEC 25019:2023.
Doel en toepassing ISO/IEC 25010:2023 biedt een referentiemodel voor productkwaliteit. Het model kan worden gebruikt bij het opstellen van kwaliteitseisen, het bepalen van ontwerp- en testdoelen, kwaliteitsborging, acceptatiecriteria en het vaststellen van meetbare kwaliteitskenmerken gedurende de levenscyclus van een product. De norm is bedoeld voor onder meer ontwikkelaars, opdrachtgevers, kwaliteitsmedewerkers, testers en onafhankelijke beoordelaars.
De norm is technologie-onafhankelijk opgezet en kan worden toegepast op verschillende soorten ICT-producten, waaronder software, firmware, hardwarecomponenten, data, communicatiesystemen en onderdelen van informatiesystemen.
Productkwaliteitsmodel Het productkwaliteitsmodel van ISO/IEC 25010:2023 bestaat uit negen kwaliteitskenmerken, die elk verder zijn onderverdeeld in subkenmerken. KwaliteitskenmerkBetekenisVoorbeelden van subkenmerkenFunctionele geschiktheidDe mate waarin een product functies biedt die voldoen aan expliciete en impliciete behoeften.Functionele volledigheid, functionele correctheid, functionele passendheidPrestatie-efficiëntieDe mate waarin een product prestaties levert in verhouding tot gebruikte middelen.Tijdgedrag, resourcegebruik, capaciteitCompatibiliteitDe mate waarin een product kan samenwerken met andere producten, systemen of componenten.Co-existentie, interoperabiliteitInteractiegeschiktheidDe mate waarin gebruikers effectief met het product kunnen interacteren via de gebruikersinterface.Herkenbaarheid van passendheid, leerbaarheid, bedienbaarheid, bescherming tegen gebruikersfouten, gebruikersbetrokkenheid, inclusiviteit, gebruikersondersteuning, zelfbeschrijvendheidBetrouwbaarheidDe mate waarin een product gespecificeerde functies onder gespecificeerde omstandigheden gedurende een bepaalde periode uitvoert.Foutloosheid, beschikbaarheid, fouttolerantie, herstelbaarheidBeveiligingDe mate waarin een product informatie en gegevens beschermt tegen onbevoegde toegang of wijziging.Vertrouwelijkheid, integriteit, onweerlegbaarheid, verantwoordelijkheid, authenticiteit, weerstandOnderhoudbaarheidDe mate waarin een product effectief en efficiënt kan worden aangepast, verbeterd of gerepareerd.Modulariteit, herbruikbaarheid, analyseerbaarheid, wijzigbaarheid, testbaarheidFlexibiliteitDe mate waarin een product kan worden aangepast aan veranderende eisen, gebruikscontexten of systeemomgevingen.Aanpasbaarheid, schaalbaarheid, installeerbaarheid, vervangbaarheidVeiligheidDe mate waarin een product voorkomt dat menselijk leven, gezondheid, eigendom of milieu in gevaar komt.Operationele begrenzing, risico-identificatie, fail-safe-gedrag, gevarenwaarschuwing, veilige integratie
Verschillen met ISO/IEC 25010:2011 Ten opzichte van ISO/IEC 25010:2011 is de scope van het productkwaliteitsmodel verbreed naar verschillende soorten ICT-producten en informatiesystemen. Daarnaast zijn enkele kwaliteitskenmerken hernoemd of toegevoegd. Zo is usability vervangen door interaction capability, portability door flexibility, en is safety toegevoegd als afzonderlijk kwaliteitskenmerk.
Ook zijn verschillende subkenmerken gewijzigd. Inclusiviteit en zelfbeschrijvendheid zijn toegevoegd aan interactiegeschiktheid, weerstand is toegevoegd aan beveiliging en schaalbaarheid is toegevoegd aan flexibiliteit. Verder is toegankelijkheid opgesplitst in inclusiviteit en gebruikersondersteuning.
Referenties