thumb|Huwelijksfoto met Rosa Manuela Mandri, 1883 Jacques Henrij Abendanon (Paramaribo, 14 oktober 1852 – Monaco, 13 december 1925) was een Nederlands topfunctionaris in Nederlands-Indië. Hij had een leidende rol in de hervorming van het onderwijs en rechtssysteem.C. Fasseur, Abendanon, Jacques Henrij, Huygens Instituut, in Biografisch Woordenboek van Nederland, 2013Sefardies, Abendanon, Jacques Henri
Biografie Jacques Henrij Abendanon werd geboren in Suriname en was van Portugees-Joodse afkomst. Zijn vader, Simon Abendanon, was gerechtsdeurwaarder en ging in 1862 met zijn gezin naar Nederland om steun te verwerven voor de oprichting van een bank in Suriname. Deze werd opgericht met de naam De Surinaamsche Bank, met zijn vader als secretaris-directeur. De jonge Abendnon bleef in Nederland. Hij studeerde aan het gymnasium in Leiden en sloot in 1874 zijn studie rechten af aan de Universiteit Leiden. In hetzelfde jaar slaagde hij ook voor het groot-ambtenaarsexamen in Delft. Vervolgens werd hij naar Nederlands-Indië uitgezonden.
Hij trouwde op 22 december 1876 met Anna Elisabeth de Lange, met wie hij drie zoons had. Na haar overlijden op 8 januari 1882 hertrouwde hij op 1 augustus 1883 met Rosa Manuela Mandri; zij kregen geen kinderen.
Hij werkte op verschillende griffies, werd in 1878 voorzitter van de landraad in Pati en in 1881 lid van de Raad van Justitie in Batavia (Jakarta). Om het overlijden van zijn vrouw te verwerken ging hij twee jaar met verlof naar Europa. In deze tijd ontmoette hij zijn tweede vrouw, Rosa Manuela Mandri. Van 1884 tot 1889 was hij opnieuw lid van de Raad van Justitie in Batavia en vervolgens secretaris voor het Departement van Onderwijs, Eeredienst en Nijverheid. In 1894 werd hij raadsheer in het Hooggerechtshof, met vanaf 1895 tussendoor een verlof van een jaar. Zijn verdienste was in deze periode de systematische bewerking van Indische jurisprudentie, waarbij hij misstanden aankaartte en gelijkwaardige behandeling voorstond ongeacht ras of huidskleur. Daarna ging hij op last van de regering naar Thailand om de noodzaak van Nederlandse bescherming van Nederlands-Indische onderdanen van Chinese afkomst te onderzoeken.Universiteit Leiden, Letters (KITLV)
thumb|left|Brief van Kartini aan Rosa Abendanon (fragment) In 1900 werd hij benoemd tot directeur van Onderwijs, Eeredienst en Nijverheid. In deze functie bevorderde hij het Nederlandstalig onderwijs voor lokale kinderen, inclusief meisjes. In dit jaar kwamen hij en zijn vrouw in contact met Kartini, een begaafde dochter van de regent van Jepara, die zich net als haar zusters had kunnen ontwikkelen binnen het nieuwe onderwijs. Na haar vroege dood in 1904 publiceerde Abendanon hun intensieve briefwisseling onder de titel Door duisternis tot licht. Gedachten over en voor het Javaansche volk van wijlen Raden Adjeng Kartini. Daarnaast zette hij zich in om de nijverheid onder de lokale bevolking te bevorderen, ten gunste van de verbetering van hun welvaart. Zijn enthousiasme om verandering in Java teweeg te brengen liep niettemin ook vaak uit op teleurstellingen.
Na zijn vervroegde pensionering in maart 1905 ging hij op wereldreis en kwam hij ook weer in Nederland terecht. Hij vestigde zich in Den Haag, al verbleef hij omwille van zijn gezondheid ook lange tijd in Zuid-Frankrijk (Côte d'Azur). Hij bleef betrokken bij koloniaal onderwijs en nijverheid met publicaties in onder meer het Koloniaal Tijdschrift, de Indische Mercuur, en Nederlandsch-Indië. Ook was hij betrokken bij de organisatie van de Haagse Koloniale Onderwijscongressen van 1916 en 1919 en was hij medeoprichter van de Vereniging Oost en West. Met de minister van Koloniën voerde hij een felle pennenstrijd over het zoutmonopolie, dat belangrijke inkomsten vormde voor de Indische regering, maar ook drukte op de bevolking. In zijn huis aan de Jan van Nassaustraat in Den Haag ontving hij Indische studenten met wie in 1908 de Indische Vereeniging werd opgericht.
Categorie:Nederlands topfunctionaris Categorie:Nederlands jurist Categorie:Ambtenaar in Nederlands-Indië