Het cultuurlandschap en archeologische overblijfselen van de Bamiyanvallei is een UNESCO-werelderfgoedlocatie sinds 2003. Ze bevindt zich op het Afghaanse plateau in de vallei van de Bamiyan.
Beschrijving Het complex bestaat uit acht verschillende locaties, verspreid over de vallei en de zijvalleien, waarvan de meeste geconcentreerd zijn op de steile rotswanden die de vallei in het noorden omringen. De bekendste omvat de twee monumentale beelden, 55 en 38 meter hoog, genaamd de Boeddha's van Bamyan, die in 2001 door de Taliban-regering werden vernietigd. Daarnaast omvat het complex talrijke in de rotsen uitgehouwen boeddhistische kloosters en heiligdommen uit het oude Bactrië, die tussen de 1e en 13e eeuw in gebruik waren, met gedeeltelijk bewaard gebleven muurschilderingen en beeldhouwwerken, evenals overblijfselen van islamitische vestingwerken uit de tijd dat de vallei een belangrijk doorvoerpunt was op de Zijderoute.
Werelderfgoed Sinds 2003 zijn de locaties door UNESCO erkend als werelderfgoed en direct opgenomen in de lijst van bedreigd werelderfgoed.
De redenen waren als volgt:
De Boeddhabeelden en rotstekeningen in de vallei zijn een fundamentele vertegenwoordiging van de Gandhāra-school in de Centraal-Aziatische boeddhistische kunst (criterium i). De overblijfselen van de vallei getuigen van een belangrijk boeddhistisch centrum aan de Zijderoute en van de culturele uitwisseling tussen Indiase, Hellenistische, Romeinse en Sassanidische kunst, en vormen de basis voor de artistieke expressie van de Gandhāra-school (criterium ii). Ze vormen een uitzonderlijk bewijs van een inmiddels uitgestorven Centraal-Aziatische culturele traditie (criterium iii). De vallei is een belangrijk voorbeeld van een cultureel gebied dat een belangrijke periode van het boeddhisme illustreert (criterium iv). De vallei is de grootste monumentale uiting van het westerse boeddhisme. Het is al eeuwenlang een belangrijk pelgrimsoord (criterium vi).
+ Locaties ID Naam Staat Coordinaten Oppervlak BufferzoneAfbeeldingOpmerking208-001De klif van Bamiyan, inclusief nissen met de 38 meter hoge Boeddha, zittende Boeddha's, de 55 meter hoge Boeddha en de omliggende grotten Afghanistan105 ha 225.25 hageen|225x225px208-002De grotten van de Kakrak-vallei, waaronder de nis met de staande Boeddha Afghanistan15 ha33 hageen|225x225pxGrotten 3 km ten zuidoosten van Bamyan, met een 9 meter hoge nis met staande Boeddha (verwoest in 2001) en schilderingen208-003Qoul-I Akram-grotten in de Fuladi-valleiAfghanistan6 ha40.5 haBelangrijke groep grotten in de Fuladi-vallei208-004Kalai Ghamai-grotten in de Fuladi-valleiAfghanistan5.5 ha Belangrijke groep grotten in de Fuladi-vallei208-005Shahr-e ZuhakAfghanistan18 ha13 hageen|225x225pxOok bekend als de "Rode Stad"; een versterkte citadelruïne uit de 6e-8e eeuw in het oosten van de Bamiyan-vallei208-006Qallay Kaphari A Afghanistan0.0625 ha 17 haArcheologische vindplaats 208-007Qallay Kaphari BAfghanistan0.064 haArcheologische vindplaats208-008Shahr-e GhulghulahAfghanistan9.3 ha13.2 hageen|225x225pxVersterkte citadel uit de 6e-8e eeuw in het centrum van de Bamiyan-vallei
Categorie:Werelderfgoed in Afghanistan