thumb|Pui (2011) Eerste Laurierdwarsstraat 23 is een gebouw aan de Eerste Laurierdwarsstraat in Amsterdam-Centrum.
Achtergrond De Eerste Laurierdwarsstraat komt uit het begin van de 17e eeuw, wanneer Amsterdam de wijk de Jordaan inricht. Langs de straat wordt perceel-voor-perceel gebouwd, hetgeen twee afwisselende gevelwanden oplevert met gebouwen met allerlei afwisselende gevelelementen. Er werd sinds de aanleg gebouwd, verbouwd, gesloopt en opnieuw gebouwd.
Gebouw In 1922 en 1936 werd het gebouw gefotografeerd door de gemeente Amsterdam. Sindsdien lijkt er weinig veranderd. Het gebouw heeft op de begane grond een bedrijfsruimte. Twee etalages flankeren een winkeltoegangsdeur, aan de rechterzijde in de voorgevel is er nog een toegangsdeur voor de bovenetages. Er volgen drie woonetages voordat de tuitgevel begint. In die is dan nog een luik en hijsbalk zichtbaar.Stadsarchief Amsterdam: Beeldbank: Foto gevelwand 1936 Een verbouwing in 1936 laat zien dat de begane grond omgebouwd wordt tot woning.Stadsarchief Amsterdam Bouw- en omgevingsdossier (tekeningen) (semi-openbaar, geraadpleegd 17 augustus 2026)
In die staat werd het op 1 juli 1970 opgenomen in het rijksmonumentenregister onder de omschrijving: Die geschiedenis van gevelwijziging is alleen bij het rijksmonumentenregister bekend. De roedenverdeling heet betrekking op de schuiframen. Alle vensters bestaan uit negen kleinere raampjes. Amsterdam Monumentenstad meldt nog dat het gebouw sinds 2019 in het bezit is van Stadsherstel.Amsterdam Monumentenstad (geraadpleegd 27 augustus 2026)
Stadsherstel De eigenaar van het gebouw begin 21e eeuw kon het niet meer opbrengen het gebouw voldoende te onderhouden, er waren problemen met de voorgevel die instabiel werd. Hij wilde zijn pand echter niet verkopen aan een projectontwikkelaar (gangbaar in die tijd) en koos voor verkoop aan Stadsherstel. In 2024 kwam er een grote renovatie/restauratie van de grond, zodat het gebouw in de staat van 1936 en 1970 bewaard bleef.Stadsherstel over Eerste Laurierdwarsstraat 23 (geraadpleegd 17 augustus 2026)
Omgeving In de gevelwand tussen Laurierstraat en Lauriergracht werd toch gesaneerd hetgeen een vreemde volgorde in de huisnummers opleverde. Op de hoek net de Lauriergracht werd in 1987-1989 gebouwd aan Eerste Laurierdwarsstraat 51-63. Dat gebouw staat na oplevering tussen huisnummers 17 (de tegenoverliggende hoek) en 19 in. In ongeveer dezelfde periode werd huisnummer 29 gerenoveerd en gingen 31 en 33 tegen de vlakte om plaats te maken voor de huisnummers 91 (gerestaureerd nr, 29) en 93-97 (nieuwbouw).
Categorie:Bouwwerk in Amsterdam-Centrum Categorie:Rijksmonument in Amsterdam-Centrum