De Gedenkzuil 2e Chasseurs d’Afrique is een Eerste Wereldoorlog-monument te Langemark. Zo’n 750 meter ten noordwesten van de Duitse militaire begraafplaats van Langemark, verscholen in het hoge gras langs de oever van de Broenbeek, staat een eenzame monoliet. De verweerde hardstenen zuil herdenkt twee Franse militairen die er op 9 oktober 1917 om het leven kwamen bij een granaatinslag: de 24-jarige brigadier Émilien Girault uit Bréhémont, Indre-et-Loire en de 32-jarige adjudant André Étienne Malliavin uit Rouen in Normandië.
Beiden dienden bij het 2e Régiment de Chasseurs d’Afrique, een eenheid lichte cavalerie van het Franse leger in Noord-Afrika, samengesteld uit Europese vrijwilligers uit Frankrijk en uit Franse kolonisten die zich in Afrika hadden gevestigd.Sicard J., en Vauvillier F., Les chasseurs d'Afrique, Parijs, Histoire & Collections, 1999, 182 p.
Uiterlijke kenmerken Het monument is 171,5 centimeter hoog, 84 centimeter breed en 84 centimeter diep.Hannelore Decoodt en Nele Bogaert, "Gedenksteen 2e Chasseurs d'Afrique," Inventaris Onroerend Erfgoed, 2004, geraadpleegd 23 september 2026, https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/213283.
Op de voorkant staat een leliekruis en het opschrift: "A la mémoire de André Malliavin adjudant au 2e Chasseurs d'Afrique tué à cette place le 9 Octobre 1917". Linkerkant "A la mémoire de Emilien Girault. Brigadier au 2e Chasseurs d'Afrique tué à cette place le 9 Octobre 1917". Rechterkant "Paris, Verdun, Les Flandres".
Slag bij Poelkapelle In de tweede helft van 1917 probeerden de geallieerden in Vlaanderen een doorbraak te forceren. Tijdens de Derde Slag bij Ieper ondersteunde het Franse Eerste Leger de Britse inspanningen vanop de noordelijke flank. Sinds augustus 1917 probeerden Fransen en Britten de diepe geul van de Broenbeek over te steken, waarlangs de Duitse Wilhelm-Stellung liep. Na verschillende mislukte pogingen slaagden zij daar uiteindelijk in oktober 1917 in.Delvert, Les opérations de la 1re armée dans les Flandres (juillet-novembre 1917), Parijs: L. Fournier, 1920, 213 p.
De aanval van 9 oktober maakte deel uit van de Slag bij Poelkapelle, waaraan zowel Britse als Franse troepen deelnamen. Het monument bevindt zich precies op de toenmalige grens tussen het Franse Eerste Leger en het Britse Vijfde Leger.
2e Régiment de Chasseurs d'Afrique Bij gebrek aan mogelijkheden om cavalerie in te zetten in de statische loopgravenoorlog werd een deel van het 2e Régiment de Chasseurs d’Afrique toegevoegd aan de 133e Division d’Infanterie, die deelnam aan de Derde Slag bij Ieper.Sicard J., en Vauvillier F., Les chasseurs d'Afrique, Parijs, Histoire & Collections, 1999, pg. 43 De ruiters werden er ingezet als koeriers, verbindingsmannen en verkenners. Ze brachten boodschappen over en wonnen inlichtingen in. Daarnaast escorteerden zij eenheden, transporten en krijgsgevangenen.
Émilien Girault Émilien Girault werd op 18 januari 1893 geboren in Bréhémont, een dorp aan de Loire, stroomafwaarts van Tours. Op 8 april 1913 meldde hij zich vrijwillig aan bij het 6e Régiment de Chasseurs d’Afrique. Een jaar later werd hij overgeplaatst naar het 2e Régiment de Chasseurs d’Afrique.
Vanaf 9 oktober 1914 diende hij aan het Westelijk Front. In december 1916 werd hij onderscheiden met het Croix de Guerre met palm “voor het overbrengen van belangrijke boodschappen onder zwaar artillerievuur.” Midden augustus 1917 werd hij bevorderd tot brigadier.Registres matricules militaires (Tours, Archives départementales d’Indre-et-Loire (ADIL), Matricules n°1-410 - 1R796 - Lot 1 - Média 270) Geraadpleegd op 23 september 2026 via https://archives.touraine.fr/search/form/c1e3ff9e-0e88-4855-90f2-e744749ef1eb gecentreerd|miniatuur
André Étienne Malliavin André Étienne Malliavin werd op 22 augustus 1886 geboren in Rouen en woonde later in het 18e arrondissement van Parijs, aan de voet van de heuvel van Montmartre. Op 21 november 1904 meldde hij zich vrijwillig aan bij het 6e Régiment de Dragons. Op 9 oktober 1913 werd hij overgeplaatst naar het 2e Régiment de Chasseurs d’Afrique in Oost-Marokko.
Op 15 augustus 1914 werd hij benoemd tot maréchal des logis-chef. Na gewond te zijn geraakt op 17 september 1915 ontving hij op 16 oktober 1915 het Croix de Guerre met palm. Hoewel hij door een kogel in de buik gewond raakte, bleef hij volgens de officiële vermelding met “volledige minachting voor de dood” zijn opdrachten uitvoeren.Registres matricules militaires (Paris, Archives de Paris (AD75), FRAD075RM_D4R1_1391_0201_D) Geraadpleegd op 23 september 2026 via https://archives.paris.fr/recherches/presentation-des-fonds/sources-genealogiques/recensement-et-recrutement-militaires gecentreerd|miniatuur
9 oktober 1917 Op 9 oktober 1917 betreurde het 2e Régiment de Chasseurs d’Afrique zeven doden.IFFM Namenlijst, In Flanders Fields Museum. Geraadpleegd op 23 september 2026. https://namenlijst.org/#/military_entities/916167b9-fa2d-4ce9-90df-856f6d7c8c6f?via=pv~7faf8683-e6a6-41ad-a46c-5bc026a3b145 Onder hen bevonden zich brigadier Émilien Girault en adjudant André Étienne Malliavin, die beiden om het leven kwamen in de omgeving van het huidige monument.
Girault ligt begraven op de Franse militaire begraafplaats Saint-Charles de Potyze in Ieper. Malliavin werd als vermist opgegeven. Tijdens de zomer van 1921 werd zijn graf geïdentificeerd op de Franse militaire begraafplaats van Staden. Ondanks deze identificatie bleven zijn stoffelijke resten uiteindelijk vermist.
Oprichting De gedenksteen werd vervaardigd door de Ieperse steenkappers gebroeders De Plancke, die onder meer meewerkten aan de bouw van de Menenpoort en het Treurend Ouderpaar van Käthe Kollwitz. Vandromme, G., Erfgoed Langemark-Poelkapelle, Brugge, De Klaproos, 2010, pg.118
Categorie:Eerste Wereldoorlog-monument in België Categorie:Langemark-Poelkapelle